ਵਿਮਾਨ ਦੁਰਘਟਨਾ ਜਾਂਚ ਬਿਊਰੋ (AAIB) ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁਢਲੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ 'ਫਿਊਲ ਸਵਿੱਚ' ਬੰਦ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪਲੇਨ ਕ੍ਰੈਸ਼ ਹੋਣ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤੇ ਸਨ। ਇਸ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਬੋਇੰਗ 737 ਮੈਕਸ ਹਾਦਸੇ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਡਿਜੀਟਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: 12 ਜੂਨ 2025 ਨੂੰ 242 ਯਾਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦਾ ਜਹਾਜ਼ AI 171 ਅਚਾਨਕ ਕ੍ਰੈਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਤੋਂ ਉਡਾਣ ਭਰਨ ਦੇ ਕੁਝ ਹੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਜਾ ਕੇ ਜਹਾਜ਼ ਇੱਕ ਮੈਡੀਕਲ ਹਸਪਤਾਲ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਹਾਦਸੇ ਨੂੰ ਕਈ ਮਹੀਨੇ ਬੀਤ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਪਰ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋਣ ਦਾ ਅਸਲ ਕਾਰਨ ਅਜੇ ਤੱਕ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ 'ਏਵੀਏਸ਼ਨ ਸੇਫਟੀ ਕੈਂਪੇਨ ਗਰੁੱਪ' ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਬੋਇੰਗ 787 ਏਅਰਕ੍ਰਾਫਟ ਵਿੱਚ ਤਕਨੀਕੀ ਖਰਾਬੀਆਂ ਸਨ। ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਏਅਰਪੋਰਟ ਤੋਂ ਉਡਾਣ ਭਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਤਕਨੀਕੀ ਖਰਾਬੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਸੀ।
FAS ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਰਿਪੋਰਟ
ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਫਾਰ ਏਵੀਏਸ਼ਨ ਸੇਫਟੀ (FAS) ਨੇ 12 ਜਨਵਰੀ 2026 ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਈ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, FAS ਨੇ ਆਪਣੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਕਿ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੋਂ ਹੀ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਤਕਨੀਕੀ ਖਰਾਬੀਆਂ ਆਉਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈਆਂ ਸਨ।
FAS ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ, ਗੁਣਵੱਤਾ ਅਤੇ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਕਮੀਆਂ ਸਨ। ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ, ਸਾਫਟਵੇਅਰ, ਸਰਕਟ ਬ੍ਰੇਕਰਾਂ ਦਾ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਟ੍ਰਿਪ ਹੋਣਾ, ਖਰਾਬ ਵਾਇਰਿੰਗ, ਸ਼ਾਰਟ ਸਰਕਟ, ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਅਤੇ ਪਾਵਰ ਸਿਸਟਮ ਦੇ ਗਰਮ ਹੋਣ ਵਰਗੀਆਂ ਕਈ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਚੁੱਕੀਆਂ ਸਨ।
ਬੋਇੰਗ ਨੇ ਦਿੱਤੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ
FAS ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ 'ਤੇ ਬੋਇੰਗ ਨੇ ਵੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਬੋਇੰਗ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਅਨੁਸਾਰ, "ਅਸੀਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨਾਗਰਿਕ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਜਹਾਜ਼ ਦੁਰਘਟਨਾ ਵਿੱਚ AAIB ਦਾ ਜੋ ਵੀ ਫੈਸਲਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਅਸੀਂ ਉਸ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਾਂਗੇ।" ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਚੁੱਪ ਧਾਰੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਵਿਮਾਨ ਦੁਰਘਟਨਾ ਜਾਂਚ ਬਿਊਰੋ (AAIB) ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁਢਲੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ 'ਫਿਊਲ ਸਵਿੱਚ' ਬੰਦ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪਲੇਨ ਕ੍ਰੈਸ਼ ਹੋਣ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤੇ ਸਨ। ਇਸ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਬੋਇੰਗ 737 ਮੈਕਸ ਹਾਦਸੇ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਪਲੇਨ ਕ੍ਰੈਸ਼ 'ਤੇ FAS ਦਾ ਦਾਅਵਾ
FAS ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਬੋਇੰਗ 787 ਆਪਣੇ ਸ਼ਡਿਊਲ ਤੋਂ 3 ਸਾਲ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਬਜਟ ਅਰਬਾਂ ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਬੋਇੰਗ 787 ਦੇ 2000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਸਟਮ ਫੇਲ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਾਪਰ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ।
FAS ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬੋਇੰਗ 787 ਸਾਲ 2011 ਵਿੱਚ ਬਣ ਕੇ ਤਿਆਰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਦਸੰਬਰ 2013 ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਉਡਾਣ ਭਰੀ ਸੀ। 28 ਜਨਵਰੀ 2014 ਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਜਹਾਜ਼ ਨੇ 8 ਫਰਵਰੀ 2014 ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਵਪਾਰਕ (ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ) ਉਡਾਣ ਭਰੀ ਸੀ।