ਡਾਕਟਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇੱਕ ਚਿਕਿਤਸਕ ਵਜੋਂ ਅਸੀਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਹਰ ਲੱਛਣ ਗੰਭੀਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਪਰ ਸਾਡਾ ਤਜ਼ਰਬਾ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਅਕਸਰ ਸ਼ੋਰ ਮਚਾ ਕੇ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਖ਼ਾਮੋਸ਼ੀ ਨਾਲ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੀ ਬਿਲਕੁਲ ਅਜਿਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਸਰਵਾਈਕਲ ਕੈਂਸਰ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਲੱਖਾਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅੱਜ ਵੀ ਇਸ ਬਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦੀ ਕਮੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀ ਪ੍ਰਤੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨ ਦੇ ਮਕਸਦ ਨਾਲ ਹਰ ਸਾਲ ਜਨਵਰੀ ਮਹੀਨੇ ਨੂੰ 'ਸਰਵਾਈਕਲ ਕੈਂਸਰ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਮਹੀਨੇ' ਵਜੋਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮੌਕੇ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਪਛਾਣ ਦੇ ਮਹੱਤਵ ਬਾਰੇ ਜਾਣਨ ਲਈ ਅਸੀਂ ਮੈਕਸ ਸੁਪਰ ਸਪੈਸ਼ਲਿਟੀ ਹਸਪਤਾਲ, ਸਾਕਤ ਦੇ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜੀ ਓਨਕੋਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਐਸੋਸੀਏਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਡਾ. ਕਨਿਕਾ ਬਤਰਾ ਮੋਦੀ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ।
ਦੱਬੇ ਪੈਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਕੈਂਸਰ
ਡਾਕਟਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇੱਕ ਚਿਕਿਤਸਕ ਵਜੋਂ ਅਸੀਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਹਰ ਲੱਛਣ ਗੰਭੀਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਪਰ ਸਾਡਾ ਤਜ਼ਰਬਾ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਅਕਸਰ ਸ਼ੋਰ ਮਚਾ ਕੇ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਖ਼ਾਮੋਸ਼ੀ ਨਾਲ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੀ ਬਿਲਕੁਲ ਅਜਿਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਡਰਾਮਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ; ਇਹ ਸਾਡੀ ਦਿਨਚਰਿਆ ਵਿੱਚ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਬਦਲਾਅ ਜਿਵੇਂ ਹਲਕੀ ਬਲੀਡਿੰਗ, ਡਿਸਚਾਰਜ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਜਾਂ ਹਲਕੇ ਦਰਦ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਸਤਕ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਲੱਛਣਾਂ ਦੀ ਅਣਦੇਖੀ ਹੈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਦੁਸ਼ਮਣ
ਡਾਕਟਰ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਰਵਾਈਕਲ ਕੈਂਸਰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਲੜਾਈ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੋਣਵੇਂ ਕੈਂਸਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਟੀਕਾਕਰਨ (Vaccination) ਅਤੇ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਲਾਜ ਅਤੇ ਰੋਕਥਾਮ ਸੰਭਵ ਹੈ। ਫਿਰ ਵੀ, ਇਹ ਦੁਖਦਾਈ ਹੈ ਕਿ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਉਦੋਂ ਪਹੁੰਚਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਬਿਮਾਰੀ ਵੱਧ ਚੁੱਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਤਕਲੀਫ਼ ਨੂੰ 'ਮਾਮੂਲੀ' ਮੰਨ ਕੇ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਆਦਤ ਪਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਹਰ ਮਹਿਲਾ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ 8 ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ:
ਅਸਾਧਾਰਨ ਬਲੀਡਿੰਗ: ਸਰੀਰਕ ਸਬੰਧ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖ਼ੂਨ ਆਉਣਾ।
ਬੇਵਕਤੀ ਸਪੋਟਿੰਗ: ਦੋ ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਖ਼ੂਨ ਦੇ ਧੱਬੇ ਦਿਖਣਾ।
ਮੇਨੋਪੌਜ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਲੀਡਿੰਗ: ਮਾਹਵਾਰੀ ਬੰਦ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਲੀਡਿੰਗ।
ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ: ਪੀਰੀਅਡਜ਼ ਦਾ ਬਹੁਤ ਹੈਵੀ ਹੋਣਾ ਜਾਂ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਚੱਲਣਾ।
ਡਿਸਚਾਰਜ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ: ਲਗਾਤਾਰ ਪਾਣੀ ਵਰਗਾ, ਖ਼ੂਨ ਮਿਲਿਆ ਜਾਂ ਬਦਬੂਦਾਰ ਡਿਸਚਾਰਜ ਹੋਣਾ।
ਦਰਦਨਾਕ ਸਬੰਧ: ਸੈਕਸ ਦੌਰਾਨ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ।
ਲਗਾਤਾਰ ਦਰਦ: ਪੇਡੂ (Pelvic area) ਜਾਂ ਪਿੱਠ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਦਰਦ ਬਣਿਆ ਰਹਿਣਾ।
ਭਾਰ ਘਟਣਾ ਅਤੇ ਥਕਾਵਟ: ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਭਾਰ ਘਟਣਾ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਥਕਾਵਟ ਹੋਣਾ।
ਅਲਰਟ ਰਹਿਣਾ ਹੈ ਜ਼ਰੂਰੀ
ਡਾਕਟਰ ਅਨੁਸਾਰ ਸਰਵਾਈਕਲ ਕੈਂਸਰ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਡਰਨਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਅਲਰਟ ਰਹਿਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਲੱਛਣ ਕਿਸੇ ਆਮ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਜਾਂ ਹਾਰਮੋਨਲ ਬਦਲਾਅ ਕਾਰਨ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਇਹ ਕੁਝ ਗੰਭੀਰ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਪਤਾ ਲੱਗਣ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਜਾਨ ਬਚ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਰੱਖੋ ਧਿਆਨ: ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੀ ਉਮਰ 25 ਸਾਲ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਤੁਸੀਂ ਸਰੀਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਐਕਟਿਵ ਹੋ, ਤਾਂ ਸੰਕੋਚ ਛੱਡੋ। ਆਪਣੀ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜਿਸਟ ਨਾਲ ਮਿਲੋ ਅਤੇ ਪੈਪ ਸਮੀਅਰ (Pap Smear) ਜਾਂ HPV ਟੈਸਟ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰੋ। ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਜਾਂਚ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰਵਾਓ।