ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿਚ ਮਹਾਨਗਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਕੁਝ ਪਲਾਂ ਦੀ ਰਾਹਤ ਤਾਂ ਲੈ ਲਈ ਪਰ ਸ਼ੁੱਧ ਹਵਾ ਦੀ ਘਾਟ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਸਰਵ ਉਚ ਏਕਿਊਆਈ 485 ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਤਾਂ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਉੱਥੇ 362 ਰਿਕਾਰਡ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਅੰਕਿਤ ਸ਼ਰਮਾ, ਜਾਗਰਣ, ਜਲੰਧਰ : ਮੰਗਲਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਚੱਲੀਆਂ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਤੇ ਹਲਕੀ ਕਿਣਮਿਣ ਕਾਰਨ ਦਿਨ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ’ਚ ਲਗਪਗ 6.7 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਦੀ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਰਾਤ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ’ਚ 4.8 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਦਾ ਵਾਧਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਾਪਮਾਨ 35.2 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਤੇ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨ 26.2 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਾਪਮਾਨ 41.9 ਤੇ ਘੱਟ ਤੋਂ ਘੱਟ 21.4 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿਚ ਮਹਾਨਗਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਗਰਮੀ ਤੋਂ ਕੁਝ ਪਲਾਂ ਦੀ ਰਾਹਤ ਤਾਂ ਲੈ ਲਈ ਪਰ ਸ਼ੁੱਧ ਹਵਾ ਦੀ ਘਾਟ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਸਰਵ ਉਚ ਏਕਿਊਆਈ 485 ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਤਾਂ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਉੱਥੇ 362 ਰਿਕਾਰਡ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਇੰਨੀ ਦੂਸ਼ਿਤ ਹਵਾ ਤਾਂ ਦੀਵਾਲੀ ਦੇ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਪਟਾਕੇ ਚਲਾਉਣ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ ਸਾਹ ਲੈਣ ਲਈ ਏਕਿਊਆਈ 50 ਤੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਜਦਕਿ 100 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ 'ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਆਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ’ਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ 400 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣ 'ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਰੈੱਡ ਅਲਰਟ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਵਿਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬਾਹਰ ਰਹਿਣਾ ਅਤੇ ਖੁੱਲੀ ਹਵਾ ਵਿਚ ਸਾਹ ਲੈਣਾ ਬਹੁਤ ਖਤਰਨਾਕ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸੀ ਲਈ ਮੌਸਮ ਮਾਹਰਾਂ ਤੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਹੈ ਕਿ ਦੂਸ਼ਿਤ ਹਵਾ ’ਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਰਹਿਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਘਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਜਰੂਰੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਹੀ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲੋ, ਪਰ ਮਾਸਕ ਪਹਿਨਣਾ ਜਰੂਰੀ ਹੈ।
ਮੌਸਮ ਮਾਹਰ ਸ਼ੇਖਰ ਕੁਮਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਦੂਸ਼ਿਤ ਹਵਾ ਸਿਰਫ਼ ਵਾਹਨਾਂ ਦੇ ਚਲਣ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸੁੱਕੇ ਦਰੱਖਤਾਂ, ਪਰਾਲੀ, ਗੰਦਗੀ ਦੇ ਢੇਰ, ਟਾਇਰਾਂ ਆਦਿ ਦੇ ਅੱਗ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਵੀ ਜਹਰੀਲੀ ਗੈਸਾਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਵੱਲ ਹਰ ਕੋਈ ਕਦਮ ਵਧਾਏ ਤੇ ਅੱਗ ਲਗਾਉਣ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੰਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਏਕਿਊਆਈ ਵਧ ਗਿਆ, ਉਹ ਚਿੰਤਾ ਜਨਕ ਹੈ।
ਅੱਜ ਫਿਰ ਬਦਲੇਗਾ ਮੌਸਮ
ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਬੁੱਧਵਾਰ ਤੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਮੀਂਹ, ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਨਾਲ ਮੀਂਹ ਪੈਣ ਦੇ ਸਬੰਧ ’ਚ ਯੈਲੋ ਅਲਰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੰਗਲਵਾਰ ਦੀ ਸਵੇਰ ਵੀ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਚੱਲੀਆਂ ਸਨ, ਪਰ ਦਸ ਵਜੇ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਹੌਲੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਪਰ ਦਿਨ ਭਰ ਆਸਮਾਨ ਵਿਚ ਬਾਦਲ ਛਾਏ ਰਹੇ। ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਵਿਚ ਦੇਖਣਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਪੂਰਵਾਨੁਮਾਨ ਕਿੰਨਾ ਸਹੀ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਮੀਂਹ ਅਤੇ ਹਵਾਵਾਂ ਚਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿਚ ਕਮੀ ਵੀ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸਾਲ----ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਏਕਿਊਆਈ
2025---147
2024---80
2023---94
2022---190
2021---122
2020---66
2019---96
2018---134