Stress Side Effects : ਕੰਮ ਦਾ ਵਧਦਾ ਦਬਾਅ ਅਤੇ ਸਾਡੀਆਂ ਕੁਝ ਆਦਤਾਂ ਸਾਡੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਤਣਾਅ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਤਣਾਅ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋਵੋਗੇ।

ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : Stress Side Effects : ਭੱਜਦੌੜ ਨਾਲ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬਦਲਦੀ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰਕ ਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਥੱਕ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਲਗਾਤਾਰ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਕੰਮ ਦਾ ਵਧਦਾ ਦਬਾਅ ਅਤੇ ਸਾਡੀਆਂ ਕੁਝ ਆਦਤਾਂ ਸਾਡੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਤਣਾਅ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਤਣਾਅ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋਵੋਗੇ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਤਣਾਅ ਸਾਡੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਹੈ ਪਰ ਅੱਜ ਇਸ ਲੇਖ 'ਚ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਾਂਗੇ ਕਿ ਤਣਾਅ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਚਲੋ ਅਸੀ ਜਾਣੀਐ-
ਦਿਲ
ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤਕ ਤਣਾਅ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਤੇ ਹਾਰਟ ਰੇਟ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ, ਹਾਰਟ ਅਟੈਕ ਤੇ ਸਟ੍ਰੋਕ ਵਰਗੀਆਂ ਦਿਲ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੌਨਸ ਹੌਪਕਿੰਸ ਮੈਡੀਸਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਤਣਾਅ ਤੇਜ਼ ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਟੈਚੀਕਾਰਡੀਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਟੈਚੀਕਾਰਡੀਆ ਦਿਲ ਦੇ ਆਮ ਕੰਮ 'ਚ ਵਿਘਨ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤੇ ਅਚਾਨਕ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਦੇ ਜੋਖ਼ਮ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਈ ਵਾਰ ਤਣਾਅ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਾਣ ਜਾਂ ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਵਰਗੀਆਂ ਗੈਰ-ਸਿਹਤਮੰਦ ਆਦਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਹੱਲਾਸ਼ੇਰੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਦਿਲ 'ਤੇ ਬੁਰਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਦਿਮਾਗ਼
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਣਾਅ ਲੈਂਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਦਿਮਾਗ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਧੁੰਦਲੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਦਰਅਸਲ, ਤਣਾਅ ਕੋਰਟੀਸੋਲ ਵਰਗੇ ਹਾਰਮੋਨਜ਼ ਨੂੰ ਟ੍ਰਿਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਕ ਸਟ੍ਰੈੱਸ ਹਾਰਮੋਨ ਹੈ ਜੋ ਸਾਡੇ ਕੌਗਨੇਟਿਵ ਫੰਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਖਰਾਬ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਫੋਕਸ ਕਰਨਾ ਤੇ ਫੈਸਲੇ ਲੈਣ 'ਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਪੇਟ ਤੇ ਪਾਚਨ ਤੰਤਰ
ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਤਣਾਅ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਘਬਰਾਹਟ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਪੇਟ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਅਜਿਹਾ ਇਸ ਲਈ ਕਿਉਂਕਿ ਪੇਟ ਦਾ ਸਬੰਧ ਤਣਾਅ ਨਾਲ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਣਾਅ ਲੈਂਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੀਕ ਹੋਣ ਵਿਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸਮਾਂ ਲੱਗੇਗਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਪਾਚਨ ਕਿਰਿਆ 'ਚ ਵਿਘਨ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪੇਟ ਖਰਾਬ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤਣਾਅ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੇਟ ਖਰਾਬ, ਦਸਤ, ਕਬਜ਼ ਤੇ ਇਰੀਟੇਬਲ ਬਾਉਲ ਸਿੰਡਰੋਮ ਵਰਗੀਆਂ ਗੈਸਟਰੋਇੰਟੇਸਟਾਈਨਲ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਅਕਸਰ ਆਪਣੀ ਗਰਦਨ, ਮੋਢਿਆਂ ਤੇ ਪਿੱਠ ਵਿਚ ਅਕੜਾਅ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਸਮਝ ਆ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਇਹ ਲਗਾਤਾਰ ਬੈਠਣ ਤੇ ਮਾੜੀ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਤਣਾਅ ਕਾਰਨ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ 'ਚ ਤਣਾਅ ਤੇ ਗਰਦਨ, ਮੋਢਿਆਂ ਅਤੇ ਪਿੱਠ ਵਿਚ ਦਰਦ ਤਣਾਅ ਦਾ ਮਾੜਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਕਿਨ
ਤਣਾਅ ਦਾ ਅਸਰ ਤੁਹਾਡੀ ਸਕਿਨ 'ਤੇ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਣਾਅ ਮੁਹਾਸੇ, ਐਗਜ਼ੀਮਾ, ਸੋਰਾਇਸਿਸ ਤੇ ਰੋਸੈਸੀਆ ਵਰਗੀ ਸਕਿਨ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਕਿਨ ਦੇ ਹੀਲਿੰਗ ਪ੍ਰੋਸੈੱਸ ਨੂੰ ਵੀ ਹੌਲੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਜ਼ਖ਼ਮ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਿਚ ਦੇਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸਕਿਨ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਧ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਮਿਊਨ ਸਿਸਟਮ
ਗੰਭੀਰ ਤਣਾਅ ਤੁਹਾਡੇ ਇਮਿਊਨ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ, ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੇ ਆਟੋਇਮਿਊਨ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤਣਾਅ ਦੇ ਹਾਰਮੋਨ ਇਮਿਊਨ ਰਿਐਕਸ਼ਨਜ਼ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਕੀਟਾਣੂਆਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਖਰਾਬ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅੱਖਾਂ
ਤਣਾਅ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਅੱਖਾਂ 'ਚ ਸੋਜ, ਬਲਰ ਵਿਜ਼ਨ, ਅੱਖਾਂ 'ਚ ਝਰਨਾਹਟ ਤੇ ਸਿਰਦਰਦ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਗੰਭੀਰ ਤਣਾਅ ਗਲੂਕੋਮਾ ਵਰਗੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਜ਼ਰ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ 'ਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਰਿਪ੍ਰੋਡਕਟਿਵ ਸਿਸਟਮ
ਸਟ੍ਰੈੱਸ ਹਾਰਮੋਨ, ਕੋਰਟੀਸੋਲ, ਮਰਦਾਂ ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਰਿਪ੍ਰੋਡਕਟਿਵ ਫੰਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਸਰੀਰਕ ਸਬੰਧ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਦੀ ਕਮੀ, ਪੀਰੀਅਡਜ਼ 'ਚ ਅਨਿਯਮਿਤਤਾ ਤੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਜਨਨ ਸੰਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤਕ ਤਣਾਅ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਨਮ ਜਾਂ ਜਨਮ ਵੇਲੇ ਘੱਟ ਵਜ਼ਨ ਵਰਗੀਆਂ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ 'ਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।