ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਇਲਾਜ ਸੰਭਵ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਸਫਲ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਪਛਾਣ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ਇਸ ਦੇ ਕੁਝ ਸੰਕੇਤ ਅਜਿਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਰਦ ਅਕਸਰ ਵਧਦੀ ਉਮਰ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਸਮਝ ਕੇ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕੈਂਸਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਪਤਾ ਕਾਫ਼ੀ ਦੇਰ ਨਾਲ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਦੇਰ ਨਾਲ ਪਤਾ ਲੱਗਣ ਕਾਰਨ ਇਲਾਜ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਇਲਾਜ ਸੰਭਵ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਸਫਲ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਪਛਾਣ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ਇਸ ਦੇ ਕੁਝ ਸੰਕੇਤ ਅਜਿਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਰਦ ਅਕਸਰ ਵਧਦੀ ਉਮਰ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਸਮਝ ਕੇ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਆਓ ਇਸ ਬਾਰੇ ਡਾ. ਪਰਲ ਆਨੰਦ (ਕੰਸਲਟੈਂਟ, ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ ਓਨਕੋਲੋਜੀ, ਐਂਡਰੋਮੇਡਾ ਕੈਂਸਰ ਹਸਪਤਾਲ, ਸੋਨੀਪਤ) ਤੋਂ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਟੇਜ ਵਿੱਚ ਪਛਾਣ ਮੁਸ਼ਕਲ ਕਿਉਂ ਹੈ?
ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਜਲਦੀ ਪਤਾ ਨਾ ਲੱਗਣ ਦੇ ਕਈ ਕਾਰਨ ਹਨ:
ਹੌਲੀ ਰਫ਼ਤਾਰ: ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਸੈੱਲ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਹੌਲੀ ਗਤੀ ਨਾਲ ਵਧਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਟਿਊਮਰ ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਗਲੈਂਡ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਸੀਮਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਅੰਗਾਂ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦੇ। ਛੋਟੇ ਟਿਊਮਰ ਨਾ ਤਾਂ ਦਰਦ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਬਾਹਰੋਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਆਮ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸਮਾਨਤਾ: ਇਸ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਕੇਤ ਅਕਸਰ 'ਬਿਨਾਇਨ ਪ੍ਰੋਸਟੈਟਿਕ ਹਾਈਪਰਪਲਾਸੀਆ' (BPH) ਵਰਗੀਆਂ ਆਮ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ-ਜੁਲਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਮਰਦ ਅਕਸਰ ਪਿਸ਼ਾਬ ਸਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਵਧਦੀ ਉਮਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮੰਨ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਦੀਆਂ ਸੀਮਾਵਾਂ: PSA ਟੈਸਟ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਰੈਕਟਲ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਕਈ ਵਾਰ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਕਾਰਨ ਵੀ PSA ਪੱਧਰ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਕਿਹੜੇ ਲੱਛਣ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣ 'ਤੇ ਸਾਵਧਾਨ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਕੈਂਸਰ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਸਰੀਰ ਕੁਝ ਸੰਕੇਤ ਦੇਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ:
ਪਿਸ਼ਾਬ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆਉਣੀ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ੋਰ ਲਗਾਉਣਾ ਪੈਣਾ।
ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੀ ਧਾਰ ਦਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣਾ ਜਾਂ ਰੁਕ-ਰੁਕ ਕੇ ਆਉਣਾ।
ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪਿਸ਼ਾਬ ਆਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਰਾਤ ਦੇ ਸਮੇਂ।
ਪਿਸ਼ਾਬ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਅਜਿਹਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ ਕਿ ਬਲੈਡਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਾਲੀ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।
ਪਿਸ਼ਾਬ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਆਉਣਾ ਜਾਂ ਸੀਮਨ (Semen) ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਦਿਖਣਾ।
ਅਚਾਨਕ ਇਰੈਕਟਾਈਲ ਡਿਸਫੰਕਸ਼ਨ (Erectile Dysfunction) ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ।
ਪਿਸ਼ਾਬ ਜਾਂ ਇਜੈਕੂਲੇਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਦਰਦ ਜਾਂ ਜਲਣ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ।
ਜੇਕਰ ਕੈਂਸਰ ਫੈਲ ਜਾਵੇ:
ਚੂਲਿਆਂ, ਪਿੱਠ ਜਾਂ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਦਰਦ।
ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਜਾਂ ਸੁੰਨਪਨ।
ਬਿਨਾਂ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਥਕਾਵਟ ਜਾਂ ਭਾਰ ਘੱਟ ਹੋਣਾ।
ਬਚਾਅ ਲਈ ਕੀ ਕਰੀਏ?
ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਲਈ 50 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ (ਜਾਂ ਪਰਿਵਾਰਕ ਇਤਿਹਾਸ ਹੋਣ 'ਤੇ 45 ਸਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) ਨਿਯਮਤ ਸਿਹਤ ਜਾਂਚ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ PSA ਟੈਸਟ ਕਰਵਾਉਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।