ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਸਾਡੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਹੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਇਮਿਊਨ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਕਮੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਕਮੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਵੀ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਲੈਣ ਦਾ ਸਹੀ ਸਮਾਂ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿੰਨੇ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?

ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਰੀਰ ਲਈ ਇਕ ਜ਼ਰੂਰੀ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤ ਹੈ ਜੋ ਹੱਡੀਆਂ, ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਇਮਊਨ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਫਾਸਫੋਰਸ ਨੂੰ ਆਬਜ਼ਾਰਬ ਕਰਨ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਹੱਡੀਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਮਾਡਰਨ ਲਾਈਫ ਸਟਾਈਲ ਵਿਚ ਧੁੱਪ ਵਿਚ ਬੈਠਣ ਅਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਿਚ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਕਮੀ ਕਾਰਨ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ (Vitamin D Supplements Benefits) ਲੈਣਾ ਅਸਰਦਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ । ਇਸ ਦੀ ਕਮੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਕਈ ਵਾਰ ਸਪਲੀਮੈਂਟਸ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਕਦੋਂ ਅਤੇ ਕਿੰਨੇ ਸਮੇਂ (Best time to take Vitamin D) ਲਈ ਲੈਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ?
ਆਓ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਡਾ. ਮੋਹਿਤ ਸ਼ਰਮਾ (ਅਮ੍ਰਿਤਾ ਹਸਪਤਾਲ, ਫਰੀਦਾਬਾਦ ਦੇ ਇੰਟਰਨਲ ਮੈਡਿਸਿਨ ਵਿਭਾਗ) ਦੇ (ਸੀਨੀਅਰ ਕਨਸਲਟੈਂਟ) ਤੋਂ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।
ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲੈਣ ਦਾ ਸਹੀ ਸਮਾਂ
ਡਾਕਟਰ ਸ਼ਰਮਾ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲੈਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਕਈ ਗੱਲਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸਿਹਤ ਦੀ ਹਾਲਤ ਅਤੇ ਅਬਜ਼ਾਰਪਸ਼ਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਇੱਕ ਫੈਟ-ਸੋਲਿਊਬਲ ਵਿਟਾਮਿਨ ਹੈ,ਭਾਵ ਇਹ ਫੈਟ ਵਿਚ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਘੁਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਹੈਲਥੀ ਫੈਟਸ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਫੂਡਸ ਨਾਲ ਲੈਣ ਨਾਲ ਇਹ ਬਿਹਤਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਆਬਜ਼ਾਰਬ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਨੂੰ ਨਾਸ਼ਤੇ ਜਾਂ ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਖਾਣੇ ਦੇ ਸਮੇਂ ਆਂਡੇ, ਨਟਸ, ਆਲਿਵ ਆਇਲ ਜਾਂ ਡੇਅਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸਵੇਰ ਦਾ ਸਮਾਂ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲੈਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਵੇਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸਰੀਰ ਦਾ ਮੈਟਾਬੋਲਿਜ਼ਮ ਤੇਜ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਕ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਅਬਜ਼ਾਰਬ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵੱਧ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਰਾਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਜਾਂ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਨੀਂਦ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਕਿੰਨੇ ਦਿਨਾਂ ਕਰ ਲੈਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ?
ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲੈਣ ਦੀ ਮਿਆਦ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਉਮਰ, ਸਿਹਤ ਦੀ ਹਾਲਤ ਅਤੇ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿੱਚ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦੀ ਕਮੀ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ 8-12 ਹਫ਼ਤੇ ਤੱਕ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲੈਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਖੂਨ ਦੀ ਜਾਂਚ ਰਾਹੀਂ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦੇ ਪੱਧਰ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਪੱਧਰ ਸਧਾਰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਘਟਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲੈਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਣ ਲਈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਸਥਮਾ, ਕ੍ਰੋਨਿਕ ਕਿਡਨੀ ਬਿਮਾਰੀ ਜਾਂ ਮਾਲਅਬਜ਼ਾਰਪਸ਼ਨ ਡਿਸਆਰਡਰ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲੈਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲੈਣ ਵੇਲੇ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ
ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਨਾ ਲਵੋ- ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦੀ ਵੱਧ ਮਾਤਰਾ ਸਰੀਰ ਲਈ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰੋ।
ਨਿਯਮਿਤ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਓ- ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੋਣ 'ਤੇ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਹਰ 3-6 ਮਹੀਨੇ 'ਤੇ ਇਸ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਓ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲੈ ਰਹੇ ਹੋ।
ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਨਾ ਲਵੋ- ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਹਾਈ ਡੋਜ਼ ਵਾਲੀ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਲੈਣ ਨਾਲ ਹਾਈਪਰਕੈਲਸੀਮੀਆ, ਕਿਡਨੀ ਸਟੋਨਸ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸਿਹਤਮੰਦ ਖੁਰਾਕ ਲਵੋ- ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਿਹਤਮੰਦ ਖੁਰਾਕ ਲੈਣਾ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਮੱਛੀ, ਅੰਡੇ, ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਦਹੀਂ ਵਰਗੇ ਖਾਣੇ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤ ਹਨ।
ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਓ- ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਰੋਤ ਹੈ। ਹਰ ਰੋਜ਼ 15-20 ਮਿੰਟ ਸਵੇਰ ਦੀ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਉਣ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਡੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਵੱਧ ਸਕਦਾ ਹੈ।