ਕੀ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ 'ਚ ਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਖੁਜਲੀ? ਜਾਣੋ ਕਦੋਂ ਇਹ ਮਾਮੂਲੀ ਜਲਣ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ ਗੰਭੀਰ ਖ਼ਤਰਾ

ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਦੀ ਡਿਜੀਟਲ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਵਧਦੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕਾਰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਜਲਣ, ਖੁਜਲੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਆਉਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਆਮ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਸਕ੍ਰੀਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਲਕੀ ਜਲਣ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਆਮ ਲੱਗ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਲਾਲੀ, ਖੁਸ਼ਕੀ ਜਾਂ ਅਜਿਹਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਅੱਖ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਚਲਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਆਓ ਡਾ. ਰਸ਼ਮੀ ਮਿੱਤਲ (ਸੀਨੀਅਰ ਕੰਸਲਟੈਂਟ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਾ ਹਸਪਤਾਲ, ਫਰੀਦਾਬਾਦ) ਤੋਂ ਜਾਣੀਏ ਕਿ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਇਸ ਜਲਣ ਪਿੱਛੇ ਕਿਹੜੇ ਕਾਰਨ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹਨ।

ਹੰਝੂਆਂ ਦੀ ਪਰਤ ਪਤਲੀ ਹੋਣਾ:

ਸਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਸਤਹ ਪਾਣੀ, ਤੇਲ ਅਤੇ ਮਿਊਕਸ ਦੀ ਇੱਕ ਪਤਲੀ ਪਰਤ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ 'ਟੀਅਰ ਫਿਲਮ' (Tear Film) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਰਤ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਨਮ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਬਾਹਰੀ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਸੁਰੱਖਿਆਤਮਕ ਪਰਤ ਅਸਥਿਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਅੱਖਾਂ ਸਿੱਧੀਆਂ ਹਵਾ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ਕੀ ਅਤੇ ਜਲਣ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਡਿਜੀਟਲ ਆਈ ਸਟ੍ਰੇਨ ਅਤੇ ਪਲਕਾਂ ਝਪਕਾਉਣ ਵਿੱਚ ਕਮੀ:

ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਜਲਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ 'ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਜ਼ਨ ਸਿੰਡਰੋਮ' ਹੈ। ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸਕ੍ਰੀਨ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਸਾਡੀਆਂ ਪਲਕਾਂ ਝਪਕਾਉਣ ਦੀ ਦਰ 50-60% ਤੱਕ ਘਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਘੱਟ ਪਲਕਾਂ ਝਪਕਾਉਣ ਨਾਲ ਹੰਝੂ ਜਲਦੀ ਸੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ਕੀ ਅਤੇ ਚੁਭਣ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ।

ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ:

ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ, ਧੂੰਆਂ ਅਤੇ ਕੈਮੀਕਲ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਸਤਹ 'ਤੇ ਸੋਜ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਐਲਰਜੀ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀਆਂ:

ਧੂੜ, ਮਿੱਟੀ, ਪਾਲਤੂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਵਾਲ ਅਕਸਰ ਐਲਰਜੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ 'ਐਲਰਜੀਕ ਕੰਨਜੰਕਟੀਵਾਈਟਿਸ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਵਿਟਾਮਿਨ-ਏ ਦੀ ਕਮੀ, ਸ਼ੂਗਰ (Diabetes) ਅਤੇ ਆਟੋਇਮਿਊਨ ਡਿਸਆਰਡਰ ਵੀ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਜਲਣ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਬਚਾਅ ਦੇ ਉਪਾਅ ਅਤੇ ਟਿਪਸ:

20-20-20 ਨਿਯਮ: ਹਰ 20 ਮਿੰਟ ਦੀ ਸਕ੍ਰੀਨ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 20 ਫੁੱਟ ਦੂਰ ਰੱਖੀ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ 20 ਸੈਕਿੰਡ ਲਈ ਦੇਖੋ।

ਹਾਈਡ੍ਰੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਨੀਂਦ: ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਨਾ ਹੋਣ ਦਿਓ ਅਤੇ ਪੂਰੀ ਨੀਂਦ ਲਓ।

ਪਲਕਾਂ ਝਪਕਾਓ: ਕੰਮ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਪਲਕਾਂ ਝਪਕਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ।

ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ: ਬਿਨਾਂ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਕੋਈ ਵੀ ਆਈ-ਡ੍ਰੌਪ (ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸਟੀਰੌਇਡ ਵਾਲੇ) ਨਾ ਵਰਤੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਚਿੱਟਾ ਮੋਤੀਆ ਜਾਂ ਕਾਲਾ ਮੋਤੀਆ ਵਰਗੀਆਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਸਥਿਤੀਆਂ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।