ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰਾਂ 'ਤੇ ਅਟਕੀ ਗੱਲ! ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਰਤਾ ਛੱਡ ਕੇ ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਅਮਰੀਕਾ ਰਵਾਨਾ; ਈਰਾਨ ਦੀ ਜ਼ਿੱਦ ਨੇ ਵਿਗਾੜਿਆ ਮਾਮਲਾ?

ਡਿਜੀਟਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਵਿਚੋਲਗੀ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਚੱਲ ਰਹੀ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਰਤਾ 21 ਘੰਟੇ ਦੀ ਗੰਭੀਰ ਚਰਚਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਬੇਸਿੱਟਾ ਰਹੀ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਖੀਰ ਅਜਿਹੀ ਕਿਹੜੀ ਗੱਲ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਰਤਾ ਛੱਡ ਕੇ ਅਮਰੀਕੀ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਉੱਥੋਂ ਨਿਕਲ ਗਏ।

ਦਰਅਸਲ, ਅਮਰੀਕੀ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਅਸਫਲ ਹੋਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਈਰਾਨ ਵੱਲੋਂ ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਲਾਜ਼ਮੀ ਸ਼ਰਤਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਮੰਨਣਾ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਈਰਾਨ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ 'ਤੇ ਤਰਕਹੀਣ ਅਤੇ ਬੇਤੁਕੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਥੋਪਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਹੈ।

ਕਿਉਂ ਅਸਫਲ ਹੋਈ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਰਤਾ?

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ 21 ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਚੱਲੀ ਗੱਲਬਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਮਰੀਕੀ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵੈਂਸ ਨੇ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿੱਚ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਜ਼ਰੂਰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੁੱਖ ਵਿਵਾਦ ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰਾਂ 'ਤੇ ਸੀ। ਅਮਰੀਕੀ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜੇਡੀ ਵੈਂਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਈਰਾਨ ਲਈ ਬੁਰੀ ਖ਼ਬਰ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਅੰਤਿਮ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਰਤਾ ਖ਼ਤਮ ਕਰਕੇ ਵਾਪਸ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਕਿਵੇਂ ਵਿਗੜੀ ਗੱਲ?

ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਰਤਾ ਦੌਰਾਨ ਅਮਰੀਕੀ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵੈਂਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸਾਨੂੰ ਇੱਕ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਦੇਖਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਅਜਿਹੇ ਉਪਕਰਣ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨਗੇ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾ ਸਕਣ।" ਵੈਂਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹੀ ਟੀਚਾ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਦਾ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹੀ ਉਹ ਗੱਲਬਾਤ ਰਾਹੀਂ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਵੈਂਸ ਨੇ ਇੱਕ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਕੀ ਈਰਾਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਪਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਵਿਕਸਿਤ ਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ? ਜਿਸਦਾ ਈਰਾਨੀਆਂ ਨੇ ਸਿੱਧਾ ਜਿਹਾ ਜਵਾਬ 'ਨਹੀਂ' ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ।

ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਚੱਲੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਰਤਾ ਦੌਰਾਨ ਈਰਾਨ ਦੀਆਂ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਇਦਾਦਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਚਰਚਾ ਹੋਈ। ਇਸ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਦੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਿਆਂ ਵੈਂਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ 'ਤੇ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਹੋਈ, ਪਰ ਅਸੀਂ ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕੇ ਜਿੱਥੇ ਈਰਾਨੀ ਸਾਡੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਣ।

ਈਰਾਨ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀਆਂ 'ਬੇਤੁਕੀਆਂ ਮੰਗਾਂ' ਦੀ ਕੀਤੀ ਆਲੋਚਨਾ

ਈਰਾਨ ਨੇ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਵਾਰਤਾ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਬੇਤੁਕੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਠਹਿਰਾਇਆ ਹੈ। ਈਰਾਨੀ ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰਸਾਰਕ IRIB ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਈਰਾਨੀ ਵਫ਼ਦ ਨੇ ਈਰਾਨੀ ਜਨਤਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਿੱਤਾਂ ਦੀ ਰਾਖਸ਼ਾ ਲਈ 21 ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਲਗਾਤਾਰ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ। ਈਰਾਨੀ ਵਫ਼ਦ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਅਮਰੀਕੀ ਪੱਖ ਦੀਆਂ ਅਣਉਚਿਤ ਮੰਗਾਂ ਨੇ ਗੱਲਬਾਤ ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੱਲਬਾਤ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈ।"