ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲ ਮਾਰਗ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ 'ਹਾਈਟੈਕ' ਐਕਸ਼ਨ, ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੁਰੰਗਾਂ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਜੰਗੀ ਬੇੜੇ, ਰੋਬੋਟਿਕ ਡਰੋਨ ਤੇ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਮੈਦਾਨ 'ਚ

ਡਿਜੀਟਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਤਣਾਅ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਸਟ੍ਰੇਟ ਆਫ਼ ਹੋਰਮੁਜ਼ (Strait of Hormuz) ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ੌਜ ਨੇ ਇਸ ਅਹਿਮ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਵਿਛਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸੰਭਾਵਿਤ ਬਾਰੂਦੀ ਸੁਰੰਗਾਂ (Mines) ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਉੱਨਤ ਜੰਗੀ ਬੇੜੇ, ਡਰੋਨ ਅਤੇ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਅਮਰੀਕੀ ਸੈਂਟਰਲ ਕਮਾਂਡ (CENTCOM) ਦੇ ਤਹਿਤ ਦੋ ਗਾਈਡਡ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਵਿਧਵੰਸਕ ਜੰਗੀ ਬੇੜੇ ਇਸ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਛੁਪੀਆਂ ਬਾਰੂਦੀ ਸੁਰੰਗਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੋ ਸਕੇ।

ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ੌਜ ਮੁਤਾਬਕ, ਇਹ ਮੁਹਿੰਮ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੁਰੰਗਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਲਈ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਈਰਾਨ ਦੀ ਇਸਲਾਮਿਕ ਰਿਵੋਲਿਊਸ਼ਨਰੀ ਗਾਰਡ ਕਾਰਪਸ (IRGC) ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੁਰੰਗਾਂ ਵੱਡੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਤੇਲ ਟੈਂਕਰਾਂ ਲਈ ਗੰਭੀਰ ਖ਼ਤਰਾ ਬਣ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਡਰੋਨ ਰਾਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਜਾਂਚ

ਅਮਰੀਕਾ ਇਸ ਕੰਮ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਪਾ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਪਾਣੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਰੋਬੋਟਿਕ ਡਰੋਨ ਯਾਨੀ UUV (Unmanned Underwater Vehicle) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਹ ਡਰੋਨ ਟਾਰਪੀਡੋ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮ ਕੇ ਹਾਈਟੈਕ ਸੋਨਾਰ ਤਕਨੀਕ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਸਤਹ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਛੁਪੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਬਾਰੂਦੀ ਸੁਰੰਗਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਵੀ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ MH-60S ਵਰਗੇ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਵੀ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਇਹ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਖਾਸ ਲੇਜ਼ਰ ਸਿਸਟਮ (ALMDS) ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਸਤਹ ਜਾਂ ਉਸ ਦੇ ਠੀਕ ਹੇਠਾਂ ਮੌਜੂਦ ਸੁਰੰਗਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਸੁਰੰਗ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਹੋਰ ਰਿਮੋਟ ਕੰਟਰੋਲ ਸਿਸਟਮ (AMNS) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਛੋਟਾ ਰੋਬੋਟ ਸੁਰੰਗ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਸਫੋਟ ਨਾਲ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਵੀ

ਇਹ ਜੰਗੀ ਬੇੜੇ ਸਿਰਫ਼ ਸੁਰੰਗ ਹਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ, ਸਗੋਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵੀ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਏਜਿਸ ਕੰਬੈਟ ਸਿਸਟਮ ਅਤੇ ਇੰਟਰਸੈਪਟਰ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਹਵਾਈ ਜਾਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਹਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਅਮਰੀਕੀ ਐਡਮਿਰਲ ਬ੍ਰੈਡ ਕੂਪਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨਵਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਲਈ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਤਾਂ ਜੋ ਵਪਾਰ ਆਮ ਵਾਂਗ ਹੋ ਸਕੇ।

ਕਿਉਂ ਅਹਿਮ ਹੈ ਇਹ ਆਪਰੇਸ਼ਨ?

ਤੇਲ ਸਪਲਾਈ: ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂਮੱਧ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਬਹੁਤ ਅਹਿਮ ਤੇਲ ਮਾਰਗ ਹੈ, ਜਿੱਥੋਂ ਕਰੀਬ 20 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੇਲ ਅਤੇ ਗੈਸ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਫਸੇ ਜਹਾਜ਼: ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਾਰਨ ਇੱਥੇ ਕਰੀਬ 800 ਜਹਾਜ਼ ਫਸੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਮਹਿੰਗਾਈ: ਈਰਾਨ ਵੱਲੋਂ ਰਸਤਾ ਰੋਕਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਾਲਾਤ ਵਿਗੜ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ 100 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਰਸਤੇ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਣਾਉਣਾ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।