Extra Marital Affair ਭੁੱਲ ਜਾਂ ਪਾਪ ? ਮਨੂਸਮ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਗੀਤਾ ਤਕ ਜਾਣੋ 'ਤੇ ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਸਾਡੇ ਪੌਰਾਣਿਕ ਗ੍ਰੰਥ
Hindu Dharm ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗ੍ਰੰਥਾਂ 'ਚ ਇਸਦੀ ਸਜ਼ਾ ਵੀ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੀ ਹੈ। ਧਾਰਮਿਕ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਇਸ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਪਰਿਵਾਰ, ਸਮਾਜ ਤੇ ਧਰਮ ਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
Posted By Seema Anand
Publish Date: Sun, 17 May 2026 03:29 PM (IST)
Updated Date: Sun, 17 May 2026 03:38 PM (IST)
ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਹਿੰਦੂ ਵੈਦਿਕ ਤੇ ਧਰਮਸ਼ਾਸਤਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ 'ਚ Extra Marital Affair ਯਾਨਿ ਵਿਆਹ ਬਾਹਰੀ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਉਣ ਨੂੰ ਸਾਧਾਰਨ ਗ਼ਲਤੀ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ 'ਪਰ-ਨਾਰੀਗਮਨ' (ਦੂਜੀ ਔਰਤ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ) ਜਾਂ ਵਿਭਚਾਰ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗ੍ਰੰਥਾਂ 'ਚ ਇਸਦੀ ਸਜ਼ਾ ਵੀ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੀ ਹੈ। ਧਾਰਮਿਕ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਇਸ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਪਰਿਵਾਰ, ਸਮਾਜ ਤੇ ਧਰਮ ਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਮਨੂਸਮ੍ਰਿਤੀ 'ਚ ਕੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ?
ਮਨੂਸਮ੍ਰਿਤੀ ਗ੍ਰੰਥ ਅਨੁਸਾਰ, ਵਿਆਹ ਬਾਹਰੀ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਉਣਾ ਅਧਰਮ ਦਾ ਕਾਰਜ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪਰ-ਨਾਰੀਗਮਨ ਨਾਲ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ, ਧਰਮ ਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਮਾਣ-ਸਨਮਾਨ ਸਭ ਕੁਝ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਨੂਸਮ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਅਧਿਆਏ 8 ਵਿਚ ਵਿਭਚਾਰ ਤੇ ਪਰ-ਨਾਰੀਗਮਨ ਵਰਗੇ ਅਧਰਮ ਕਾਰਜਾਂ ਲਈ ਸਮਾਜਿਕ ਦੰਡ (ਸਜ਼ਾ), ਜੁਰਮਾਨਾ ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਨਿੰਦਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅੱਜ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸਮੇਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪਰ ਇਹ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਦੂਜੇ ਮਰਦ-ਔਰਤ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਉਣਾ ਉਸ ਦੌਰ ਵਿਚ ਵੀ ਕਿੰਨਾ ਵੱਡਾ ਅਪਰਾਧ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਪਰ-ਨਾਰੀਗਮਨ 'ਤੇ ਮਹਾਭਾਰਤ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ
ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਕਈ ਪ੍ਰਸੰਗਾਂ 'ਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੇਕਾਬੂ ਕਾਮਵਾਸਨਾ ਤੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਉਣਾ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼, ਅਪਮਾਨ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ।
- ਜਦੋਂ ਕੀਚਕ ਨੇ ਦ੍ਰੋਪਦੀ 'ਤੇ ਗੰਦੀ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੋਈ।
- ਇੰਦਰ ਤੇ ਆਹਿੱਲਿਆ ਦੀ ਕਥਾ (ਜਿਸਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਰਾਮਾਇਣ ਤੇ ਪੁਰਾਣਾਂ 'ਚ ਵੀ ਹੈ) 'ਚ ਧੋਖੇ ਤੇ ਪਰ-ਨਾਰੀਗਮਨ ਨੂੰ ਪਾਪ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ 'ਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
- ਮਹਾਭਾਰਤ ਦਾ 13ਵਾਂ ਪਰਵ (ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਪਰਵ) ਜਦੋਂ ਭੀਸ਼ਮ ਪਿਤਾਮਾ ਧਰਮ, ਸੰਜਮ ਤੇ ਵਿਆਹੁਤਾ ਨਿਸ਼ਠਾ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਸਥ ਧਰਮ ਦਾ ਆਧਾਰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ।
ਗਰੁੜ ਪੁਰਾਣ 'ਚ ਵਿਭਚਾਰ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ
ਗਰੁੜ ਪੁਰਾਣ 'ਚ ਵਿਭਚਾਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਰਮਾਂ 'ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਕਸ਼ਟਦਾਇਕ ਫਲ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕਾਮ, ਲੋਭ ਤੇ ਛਲ ਨਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸੰਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਆਤਮਿਕ ਪਤਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਭਗਵਦ ਗੀਤਾ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ Extra Marital Affair (ਵਾਧੂ ਵਿਆਹਤਾ ਸੰਬੰਧ) ਵਰਗੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਦੀ ਗੱਲ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਗੀਤਾ 'ਚ ਕਾਮ ਤੇ ਅਸੰਜਮ ਨੂੰ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਪਤਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੀਤਾ ਦੇ ਇਕ ਸ਼ਲੋਕ 'ਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ, 'ਕਾਮ ਏਸ਼ ਕ੍ਰੋਧ ਏਸ਼'
ਅਰਥਾਤ- ਬੇਕਾਬੂ ਇੱਛਾ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਸੋਚਣ-ਸਮਝਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ 'ਚ ਧੋਖਾ ਕਰਨਾ ਮਨਜ਼ੂਰ ਸੀ, ਵਰਗੇ ਅੱਧੇ-ਅਧੂਰੇ ਦਾਅਵੇ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਅਸਲ ਵਿਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਸੰਦਰਭ ਦੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੱਚਾਈ ਇਹ ਹੈ ਕਿ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥਾਂ 'ਚ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਦੋ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪਵਿੱਤਰ ਬੰਧਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ 'ਚ ਵਿਆਹ ਬਾਹਰੀ ਸੰਬੰਧ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਾ ਸਹੀ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਡਿਸਕਲੇਮਰ: ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਉਪਾਅ/ਲਾਭ/ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਬਿਆਨ ਸਿਰਫ਼ ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ ਅਤੇ ਜਾਗਰਣ ਨਿਊ ਮੀਡੀਆ ਇੱਥੇ ਇਸ ਲੇਖ ਫੀਚਰ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਾਧਿਅਮਾਂ/ਜੋਤਸ਼ੀਆਂ/ਪੰਚਾਂਗ/ਪ੍ਰਵਚਨਾਂ/ਮਾਨਤਾਵਾਂ/ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਹੈ ਕਿ ਲੇਖ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਸੱਚ ਜਾਂ ਦਾਅਵਾ ਨਾ ਮੰਨਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਵੇਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ ਅਤੇ ਜਾਗਰਣ ਨਿਊ ਮੀਡੀਆ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਹੈ।