ਬੁੱਧ ਪੂਰਨਿਮਾ 'ਤੇ ਭਗਵਾਨ ਬੁੱਧ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਤਿੰਨ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾਵਾਂ ਕਾਰਨ, ਬੁੱਧ ਪੂਰਨਿਮਾ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਦਿਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸੰਪੂਰਨ ਜੀਵਨ-ਚੱਕਰ ਦੀ ਸੰਪੂਰਨਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਦਭੁਤ ਸੰਯੋਗਾਂ ਕਾਰਨ ਇਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਚਮਤਕਾਰੀ ਦਿਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ "ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਧੰਨ ਉਤਸਵ" ਤੇ "ਤ੍ਰਿਗੁਣ ਧੰਨ ਦਿਵਸ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਪੰਚਾਂਗ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਸਾਲ ਬੁੱਧ ਪੂਰਨਿਮਾ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਤਿਉਹਾਰ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ, 1 ਮਈ ਨੂੰ ਬੜੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਮਨਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਹ ਦਿਨ ਇਸ ਲਈ ਵੀ ਖਾਸ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸੇ ਸ਼ੁਭ ਤਿਥੀ 'ਤੇ ਭਗਵਾਨ ਗੌਤਮ ਬੁੱਧ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ 3 ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਾਪਰੀਆਂ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਣ ਜਾ ਰਹੇ ਹਾਂ।
ਬੁੱਧ ਪੂਰਨਿਮਾ (ਵੈਸਾਖ ਪੂਰਨਿਮਾ) ਦੇ ਦਿਨ ਭਗਵਾਨ ਬੁੱਧ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਘਟਨਾਵਾਂ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹਨ:
ਸਿਧਾਰਥ ਦਾ ਜਨਮ: ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਵੈਸਾਖ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪੂਰਨਿਮਾ 'ਤੇ ਹੀ ਲੁੰਬੀਨੀ (ਆਧੁਨਿਕ ਨੇਪਾਲ) ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਸ਼ੁੱਧੋਦਨ ਅਤੇ ਰਾਣੀ ਮਹਾਮਾਇਆ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ ਸਿਧਾਰਥ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਅੱਗੇ ਚੱਲ ਕੇ ਮਹਾਤਮਾ ਬੁੱਧ ਅਖਵਾਏ।
ਗਿਆਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ: ਵੈਸਾਖ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪੂਰਨਿਮਾ 'ਤੇ ਹੀ ਬੋਧਗਯਾ ਵਿੱਚ ਬੋਧੀ ਰੁੱਖ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਸਿਧਾਰਥ ਨੂੰ ਪਰਮ ਗਿਆਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ 'ਬੁੱਧ' ਅਖਵਾਏ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਗੌਤਮ ਬੁੱਧ ਕੇਵਲ 35 ਸਾਲ ਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਸਹੀ ਰਸਤਾ ਦਿਖਾਇਆ।
ਮਹਾਪਰਿਨਿਰਵਾਣ: ਮਹਾਪਰਿਨਿਰਵਾਣ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ 'ਅੰਤਿਮ ਨਿਰਵਾਣ' ਯਾਨੀ ਜਨਮ-ਮਰਨ ਦੇ ਚੱਕਰ ਤੋਂ ਪੂਰਨ ਮੁਕਤੀ। ਵੈਸਾਖ ਪੂਰਨਿਮਾ 'ਤੇ ਹੀ ਕੁਸ਼ੀਨਗਰ (ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼) ਵਿੱਚ ਮਹਾਤਮਾ ਬੁੱਧ ਨੇ ਸੰਸਾਰਿਕ ਬੰਧਨਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਕੇ ਮਹਾਪਰਿਨਿਰਵਾਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਬੁੱਧ ਪੂਰਨਿਮਾ 'ਤੇ ਭਗਵਾਨ ਬੁੱਧ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਤਿੰਨ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾਵਾਂ ਕਾਰਨ, ਬੁੱਧ ਪੂਰਨਿਮਾ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਦਿਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸੰਪੂਰਨ ਜੀਵਨ-ਚੱਕਰ ਦੀ ਸੰਪੂਰਨਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਦਭੁਤ ਸੰਯੋਗਾਂ ਕਾਰਨ ਇਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਚਮਤਕਾਰੀ ਦਿਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ "ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਧੰਨ ਉਤਸਵ" ਤੇ "ਤ੍ਰਿਗੁਣ ਧੰਨ ਦਿਵਸ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਸ਼ਾਂਤੀ, ਅਹਿੰਸਾ, ਕਰੁਣਾ ਅਤੇ ਸੱਚ ਦੇ ਮਾਰਗ 'ਤੇ ਚੱਲਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਬੁੱਧ ਪੂਰਨਿਮਾ ਦੇ ਦਿਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਮੰਤਰਾਂ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲਾਭ ਮਿਲਦਾ ਹੈ:
ਡਿਸਕਲੇਮਰ: ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਉਪਾਅ/ਲਾਭ/ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਬਿਆਨ ਸਿਰਫ਼ ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ ਅਤੇ ਜਾਗਰਣ ਨਿਊ ਮੀਡੀਆ ਇੱਥੇ ਇਸ ਲੇਖ ਫੀਚਰ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਾਧਿਅਮਾਂ/ਜੋਤਸ਼ੀਆਂ/ਪੰਚਾਂਗ/ਪ੍ਰਵਚਨਾਂ/ਮਾਨਤਾਵਾਂ/ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਹੈ ਕਿ ਲੇਖ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਸੱਚ ਜਾਂ ਦਾਅਵਾ ਨਾ ਮੰਨਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਵੇਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ ਅਤੇ ਜਾਗਰਣ ਨਿਊ ਮੀਡੀਆ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਹੈ।