ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਘਰ ਬਣਾਉਣਾ ਹੋਇਆ ਔਖਾ, ਕੋਲੇ ਦੇ ਸੰਕਟ ਕਾਰਨ ਇੱਟਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ 10 ਹਜ਼ਾਰ ਤੱਕ ਪੁੱਜੀ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਕ ਭੱਠੇ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਨੇ ਬੰਦ

ਆਕਾਸ਼, ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ, ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ : ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਚੱਲ ਰਹੀ ਜੰਗ ਹੁਣ ਭੱਠਾ ਉਦਯੋਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਆਲਮੀ ਟਕਰਾਅ ਕਾਰਨ ਕੋਲੇ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਅਸਮਾਨ ਛੂਹ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਜਿਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਸਰ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਭੱਠਿਆਂ ’ਤੇ ਪਿਆ ਹੈ। ਸੂਬੇ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਦੀਨਾਨਗਰ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਸਥਿਤੀ ਇੰਨੀ ਵਿਗੜ ਗਈ ਹੈ ਕਿ 47 ਵਿਚੋਂ 40 ਭੱਠੇ ਬੰਦ ਹੋ ਗਏ ਹਨ।

ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਿਰਫ਼ ਦੋ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਕੋਲਾ 10,000 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਟਨ ਵਿਚ ਉਪਲਬਧ ਸੀ ਪਰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿਚ ਵਧਦੀ ਮੰਗ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਲੜੀ ਟੁੱਟਣ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੁਣ 27,000 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਟਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਢਾਈ ਗੁਣਾ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਾਧਾ ਹੈ। ਭੱਠਾ ਮਾਲਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇੰਨੀਆਂ ਉੱਚੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ’ਤੇ ਕੋਲਾ ਖਰੀਦਣਾ ਵਸੋਂ ਬਾਹਰ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਕੋਲੇ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੇ ਇੱਟਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ’ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਪਾਇਆ ਹੈ। ਇੱਟਾਂ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਹਜ਼ਾਰ ₹6,000 ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਾਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ, ਹੁਣ ₹10,000 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਔਸਤ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਆਪਣਾ ਘਰ ਬਣਾਉਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੱਧ ਵਰਗ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਬੱਚਤ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਘਰ ਬਣਾਏ ਸਨ, ਆਪਣੇ ਸੁਪਨੇ ਚਕਨਾਚੂਰ ਹੁੰਦੇ ਦੇਖ ਰਹੇ ਹਨ। ਭੱਠਾ ਮਾਲਕਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਤਾਂ ਉਸਾਰੀ ਖੇਤਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠੱਪ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।

ਭੱਠਾ ਮਾਲਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕੋਲੇ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ, ਭੱਠਿਆਂ ਵਿਚ ਇੱਟਾਂ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਸਪਲਾਈ ਲੜੀ ਵਿਚ ਵਿਘਨ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਮਜ਼ਦੂਰ, ਟਰੈਕਟਰ-ਟਰਾਲੀ ਡਰਾਈਵਰ, ਠੇਕੇਦਾਰ ਅਤੇ ਇਸ ਉਦਯੋਗ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਰ ਲੋਕ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਾਜੀਵ ਬਜਾਜ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕੋਲੇ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿਚ ਵਾਧੇ ਨੇ ਪੂਰੇ ਇੱਟ ਉਦਯੋਗ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸੈਂਕੜੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀਆਂ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਹੋਣਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਭੱਠੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਨਾਲ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ’ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਿਆ ਹੈ। ਮਜ਼ਦੂਰ ਪਰਿਵਾਰ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਕਮਾਉਣ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਹੋਰ ਕੰਮ ਲੱਭ ਰਹੇ ਹਨ।

ਮਾਹਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਜੰਗ ਵਰਗੀ ਸਥਿਤੀ ਬਣੀ ਰਹੇਗੀ, ਕੋਲੇ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਘਟਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਉਸਾਰੀ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਸੰਕਟ ਹੋਰ ਡੂੰਘਾ ਹੁੰਦਾ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਆਮ ਆਦਮੀ ਦਾ ਘਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਹੋਰ ਵੀ ਮਹਿੰਗਾ ਹੁੰਦਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਫਿਲਹਾਲ, ਇੱਟ ਉੱਦਮੀਆਂ ਅਤੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਉਮੀਦ ਦੀ ਕੋਈ ਕਿਰਨ ਨਹੀਂ ਹੈ।