ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਵਿਰਾਸਤੀ ਘੜੀ ਦੀ ਵਾਪਸੀ: 125 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਫਿਰ ਸੁਣਾਈ ਦੇਵੇਗੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਘੜੀ ਦੀ ਟਿਕ-ਟਿਕ
ਇਤਿਹਾਸ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰੀਏ ਤਾਂ ਸਾਲ 1900 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਵਾਇਸਰਾਏ ਅਤੇ ਗਵਰਨਰ ਜਨਰਲ ਲਾਰਡ ਕਰਜ਼ਨ ਜਦੋਂ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਆਏ ਸਨ, ਤਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ 'ਪਲੀਕੇਟ ਐਂਡ ਕੰਪਨੀ' ਦੀ ਇਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਘੜੀ ਭੇਟ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਮਹੱਤਵ ਕਾਰਨ ਇਹ ਘੜੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਪਛਾਣ ਬਣੀ ਰਹੀ, ਪਰ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
Publish Date: Wed, 07 Jan 2026 04:15 PM (IST)
Updated Date: Wed, 07 Jan 2026 04:17 PM (IST)
ਜਾਸ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ: ਸੱਚਖੰਡ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ 125 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਘੜੀ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਸਤਿਕਾਰ ਅਤੇ ਮਰਯਾਦਾ ਨਾਲ ਮੁੜ ਉਸੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਘੜੀ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਖਿੱਚ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਗਈ ਹੈ।
ਇਹ ਘੜੀ ਰਾਗੀ ਸਿੰਘਾਂ ਵਾਲੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਦੇ ਉੱਪਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਐਡਵੋਕੇਟ ਹਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਧਾਮੀ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਹੇਠ ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਧੀਵਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਘੜੀ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਅਸਲ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਹਾਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਸ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨ ਬਣੀ ਰਹੇ।
ਘੜੀ ਦੀਆਂ ਖ਼ਾਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ
ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਘੜੀ ਇੱਕ ਵਾਰ ਚਾਬੀ ਦੇਣ 'ਤੇ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਤੱਕ ਚੱਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਇਸ ਦੀ ਬਿਹਤਰੀਨ ਕਾਰੀਗਰੀ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਖ਼ਰਾਬ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਇਹ ਘੜੀ ਫਿਰ ਤੋਂ ਸੁਚਾਰੂ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਿਛੋਕੜ
ਇਤਿਹਾਸ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰੀਏ ਤਾਂ ਸਾਲ 1900 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਵਾਇਸਰਾਏ ਅਤੇ ਗਵਰਨਰ ਜਨਰਲ ਲਾਰਡ ਕਰਜ਼ਨ ਜਦੋਂ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਆਏ ਸਨ, ਤਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ 'ਪਲੀਕੇਟ ਐਂਡ ਕੰਪਨੀ' ਦੀ ਇਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਘੜੀ ਭੇਟ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਮਹੱਤਵ ਕਾਰਨ ਇਹ ਘੜੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਪਛਾਣ ਬਣੀ ਰਹੀ, ਪਰ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਮੁਰੰਮਤ ਅਤੇ ਸੇਵਾ
ਹੁਣ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਸੇਵਕ ਜੱਥਾ (ਯੂ.ਕੇ.) ਦੀ ਸੇਵਾ ਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਬਾਬਾ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਯੋਗ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਉਸੇ ਮੂਲ ਕੰਪਨੀ ਤੋਂ ਇਸ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਕਰਵਾਈ ਗਈ। ਮੁਰੰਮਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਮਰਯਾਦਾ ਨਾਲ ਮੁੜ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਐਸ.ਜੀ.ਪੀ.ਸੀ. ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਸੇਵਕ ਜੱਥਾ ਯੂ.ਕੇ. ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧੰਨਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।