ਦੇਰ ਰਾਤ ਤੱਕ ਮੋਬਾਈਲ ਦੇਖਣ ਵਾਲੇ ਪੜ੍ਹ ਲੈਣ ਇਹ ਖ਼ਬਰ : ਨੀਂਦ ਦੀ ਗੜਬੜੀ ਵਧਾ ਰਹੀ ਹੈ ਕੈਂਸਰ ਵਰਗੀ ਜਾਨਲੇਵਾ ਬਿਮਾਰੀ
ਐਮਸ ਭੋਪਾਲ ਦੇ ਬਾਇਓਕੈਮਿਸਟਰੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਡਾ. ਅਸ਼ੋਕ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਚਿਤਾਵਨੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ 'ਸਰਕੇਡੀਅਨ ਰਿਦਮ' (ਸਰੀਰਕ ਘੜੀ) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ 'ਤੇ ਚਾਨਣਾ ਪਾਇਆ ਹੈ।
Publish Date: Mon, 19 Jan 2026 04:09 PM (IST)
Updated Date: Mon, 19 Jan 2026 04:15 PM (IST)
ਡਿਜੀਟਲ ਡੈਸਕ, ਭੋਪਾਲ: ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਦੇਰ ਰਾਤ ਤੱਕ ਮੋਬਾਈਲ ਦੀ ਸਕ੍ਰੀਨ ਨਾਲ ਚਿਪਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸੌਣ ਦਾ ਕੋਈ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ ਤਾਂ ਸੁਚੇਤ ਹੋ ਜਾਓ। ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਇੰਸਜ਼ (AIIMS) ਭੋਪਾਲ ਦੀ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਖੁਲਾਸਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਖੋਜ ਮੁਤਾਬਕ ਨੀਂਦ ਦੀ ਗੜਬੜੀ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੈਂਸਰ ਵਰਗੀ ਗੰਭੀਰ ਅਤੇ ਜਾਨਲੇਵਾ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵਧਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਐਮਸ ਭੋਪਾਲ ਦੇ ਬਾਇਓਕੈਮਿਸਟਰੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਡਾ. ਅਸ਼ੋਕ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਚਿਤਾਵਨੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ 'ਸਰਕੇਡੀਅਨ ਰਿਦਮ' (ਸਰੀਰਕ ਘੜੀ) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ 'ਤੇ ਚਾਨਣਾ ਪਾਇਆ ਹੈ।
ਸਰੀਰਕ ਘੜੀ ਦਾ ਵਿਗੜਨਾ : ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਦਿਨ ਅਤੇ ਰਾਤ ਦੇ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਘੜੀ ਨੀਂਦ, ਪਾਚਨ, ਹਾਰਮੋਨ ਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਰੋਗ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ (Immunity) ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਕੈਂਸਰ ਸੈੱਲਾਂ ਦਾ ਵਧਣਾ : ਦੇਰ ਰਾਤ ਤੱਕ ਜਾਗਣ ਜਾਂ ਨਾਈਟ ਸ਼ਿਫਟ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਨਾਲ ਇਹ ਘੜੀ ਵਿਗੜ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਸਰੀਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੈੱਲ ਸੁਸਤ ਪੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੈਂਸਰ ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਵਧਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮਿਲੀ ਮਾਨਤਾ
ਇਹ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਖੋਜ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੇ ਵੱਕਾਰੀ ਜਰਨਲ ‘ਸਲੀਪ ਮੈਡੀਸਨ ਰਿਵਿਊਜ਼’ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਸ ਖੋਜ ਲਈ ਡਾ. ਅਸ਼ੋਕ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ‘ਬੈਸਟ ਪੇਪਰ ਅਵਾਰਡ’ ਨਾਲ ਵੀ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਐਮਸ ਭੋਪਾਲ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਡਾ. ਮਾਧਵਾਨੰਦ ਕਰ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਲਈ ਇੱਕ 'ਵੇਕ-ਅੱਪ ਕਾਲ' ਦੱਸਿਆ ਹੈ।
ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਲਈ 'ਸੁਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰ'
ਸੌਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਤੈਅ ਕਰੋ : ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਸੌਣ ਅਤੇ ਜਾਗਣ ਦੀ ਆਦਤ ਪਾਓ ਤਾਂ ਜੋ ਸਰੀਰਕ ਘੜੀ ਸੰਤੁਲਿਤ ਰਹੇ।
ਡਿਜੀਟਲ ਫਾਸਟਿੰਗ: ਸੌਣ ਤੋਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਘੰਟਾ ਪਹਿਲਾਂ ਮੋਬਾਈਲ, ਲੈਪਟਾਪ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਦੀ ਸਕ੍ਰੀਨ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾ ਲਓ।
ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਭੋਜਨ: ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦਾ ਗਲਤ ਸਮਾਂ ਸਰੀਰ ਦੇ ਮੈਟਾਬੋਲਿਜ਼ਮ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਭੋਜਨ ਕਰੋ।