ਕੈਂਸਰ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ... ਹੁਣ ਕੁੱਤੇ ਸੁੰਘ ਕੇ ਲਗਾਉਣਗੇ ਪਤਾ! ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਹਿਮ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ 'ਤੇ ਕੰਮ

ਨਿਤੀਸ਼ ਕੁਸ਼ਵਾਹਾ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੋਲੋਰੈਕਟਲ ਕੈਂਸਰ ਵਰਗੀਆਂ ਕੁਝ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਅਕਸਰ ਦੂਜੀ ਜਾਂ ਤੀਜੀ ਸਟੇਜ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਪਕੜ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਸਟੇਜ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰਾਂ ਲਈ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣੀ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਪਰ ਕੀ ਹੋਵੇ ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਹੀਏ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਪਤਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਟੇਜ (Early Stage) 'ਤੇ ਲੱਗ ਜਾਵੇਗਾ। ਦਰਅਸਲ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ, ਅਮਰੀਕਾ, ਜਾਪਾਨ, ਜਰਮਨੀ, ਬ੍ਰਿਟੇਨ, ਫਰਾਂਸ ਅਤੇ ਤਾਈਵਾਨ ਵਰਗੇ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੇਂ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਪ੍ਰਯੋਗ ਸਫਲ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਦਿਨ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਜਦੋਂ ਕੁੱਤੇ ਸੁੰਘ ਕੇ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾ ਸਕਣਗੇ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪ੍ਰਯੋਗ

ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੁੱਤਿਆਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਛੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਟੱਡੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਦੀ ਇੱਕ ਸਟਾਰਟਅੱਪ ਕੰਪਨੀ 'ਡੌਗਨੋਸਿਸ' (Dognosis) ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸਟੱਡੀ ਵਿੱਚ ਕੁੱਤਿਆਂ ਨੇ 1502 ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਸੈਂਪਲ ਸੁੰਘੇ ਅਤੇ 91 ਫੀਸਦੀ ਸਟੀਕਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਕਿਹੜੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਕੈਂਸਰ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ। ਡੌਗਨੋਸਿਸ ਦੀ ਇਹ ਸਟੱਡੀ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ (01 ਮਈ, 2026) ਨੂੰ 'ਜਰਨਲ ਆਫ ਕਲੀਨਿਕਲ ਓਨਕੋਲੋਜੀ' ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਹ ਸਟੱਡੀ ਡਾਕਟਰ ਸੰਜੀਵ ਕੁਲਗੋਡ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।

ਕੁੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਸੁੰਘਣ ਦੀ ਅਦਭੁਤ ਕਲਾ

ਕੁੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਇਨਸਾਨਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਫਾਦਾਰ ਜਾਨਵਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁੰਘਣ ਦੀ ਅਦਭੁਤ ਕਲਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੀ ਸੁੰਘਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਇਨਸਾਨਾਂ ਨਾਲੋਂ 10 ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਲੱਖ ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਤੀਬਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੇ ਨੱਕ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 300 ਮਿਲੀਅਨ ਗੰਧ ਰੀਸੈਪਟਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਿਮਾਰੀ ਫੜਨ ਵਿੱਚ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨੱਕ ਨੂੰ ਇੱਕ 'ਸੁਪਰ ਕੰਪਿਊਟਰ' ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਪਤਾ ਕਿਵੇਂ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?

ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੁੱਤੇ ਇਨਸਾਨਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਦੇ ਵੋਲੇਟਾਈਲ ਆਰਗੈਨਿਕ ਕੰਪਾਊਂਡ (VOC) ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਗੰਧ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਹੇ ਬਦਲਾਅ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਜਾਂ ਕੈਂਸਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਾਸਕ ਪਹਿਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ 10 ਮਿੰਟ ਤੱਕ ਉਸ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਲੈਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੁੱਤੇ ਇਸ ਮਾਸਕ ਰਾਹੀਂ ਸਰੀਰ ਦੇ VOC ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਬਦਲਾਅ ਨੂੰ ਭਾਂਪ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸੱਤ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇੰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਕੁੱਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਟੇਜ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਨੂੰ ਵੀ ਭਾਂਪ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।