ਨਿਤਿਨ ਗਡਕਰੀ ਦਾ ਵੱਡਾ ਐਲਾਨ; ਦਸੰਬਰ 2026 ਤੋਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣਗੇ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਾ, ਜਾਣੋ ਹੁਣ ਕਿਵੇਂ ਬਿਨਾਂ ਰੁਕੇ ਕੱਟਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਟੈਕਸ

ਆਟੋ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਕੇਂਦਰੀ ਸੜਕ ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਰਾਜ ਮਾਰਗ ਮੰਤਰੀ ਨਿਤਿਨ ਗਡਕਰੀ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਦਸੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਕੁਝ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇਅ 'ਤੇ ਬਿਨਾਂ ਬੈਰੀਅਰ ਵਾਲਾ ਟੋਲ ਸਿਸਟਮ (Barrier-free Toll System) ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਹੁਣ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਿਆਂ 'ਤੇ ਗੱਡੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲੰਬੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਨਹੀਂ ਲੱਗਣਗੀਆਂ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਸੁਧਾਰ ਹੋਵੇਗਾ।

ਕੀ ਹੈ ਬੈਰੀਅਰ-ਫ੍ਰੀ ਟੋਲ ਸਿਸਟਮ?

ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਤਕਨੀਕ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਟੈਕਸ ਦੇਣ ਲਈ ਰੁਕਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਪਵੇਗੀ। ਰਵਾਇਤੀ ਟੋਲ ਬੂਥਾਂ ਦੇ ਉਲਟ, ਇੱਥੇ ਸੜਕ 'ਤੇ ਕੋਈ ਰੁਕਾਵਟ ਜਾਂ ਬੈਰੀਅਰ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਸੜਕ ਦੇ ਉੱਪਰ ਲੱਗੇ ਖ਼ਾਸ ਸੈਂਸਰ ਅਤੇ ਕੈਮਰੇ ਚਲਦੀ ਗੱਡੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰ ਲੈਣਗੇ ਅਤੇ ਟੋਲ ਦੀ ਰਕਮ ਆਪਣੇ ਆਪ ਕੱਟ ਲਈ ਜਾਵੇਗੀ।

ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਐਲਾਨ

ਨਿਤਿਨ ਗਡਕਰੀ ਨੇ ਇਸ ਸਹੂਲਤ ਦਾ ਐਲਾਨ 'ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਸ਼ਕਤੀ ਸਮਿਟ ਅਤੇ ਐਵਾਰਡਜ਼ 2026' ਦੌਰਾਨ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਕਦਮ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਾਈਵੇਅ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਦੀ ਲਾਗਤ (Logistics Cost) ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਏਗਾ।

FASTag ਅਤੇ AI ਕੈਮਰਿਆਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ

ਇਹ ਸਿਸਟਮ ਦੋ ਮੁੱਖ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੇ ਸੁਮੇਲ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ:

ANPR (Automatic Number Plate Recognition): ਉੱਚ-ਤਕਨੀਕੀ AI ਕੈਮਰੇ ਗੱਡੀ ਦੀ ਨੰਬਰ ਪਲੇਟ ਪੜ੍ਹਨਗੇ।

RFID Readers: ਇਹ ਫਾਸਟੈਗ (FASTag) ਸਟਿੱਕਰ ਨੂੰ ਸਕੈਨ ਕਰਨਗੇ।

ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਗੱਡੀ ਦਾ ਫਾਸਟੈਗ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਿਹਾ, ਤਾਂ ਨੰਬਰ ਪਲੇਟ ਰਾਹੀਂ ਉਸਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਕੇ ਟੈਕਸ ਵਸੂਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਫਾਇਦੇ

ਬਿਨਾਂ ਰੁਕੇ ਸਫ਼ਰ: ਡਰਾਈਵਰ ਟੋਲ ਪੁਆਇੰਟਾਂ 'ਤੇ ਬਿਨਾਂ ਗੱਡੀ ਹੌਲੀ ਕੀਤੇ 80 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਘੰਟਾ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਨਿਕਲ ਸਕਣਗੇ।

ਸਮੇਂ ਦੀ ਬਚਤ: ਟੋਲ ਓਪਰੇਟਰਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਜਾਂ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਪਵੇਗੀ।

ਨਿਯਮ ਅਤੇ ਜੁਰਮਾਨਾ

ਨਵੇਂ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਵਿਵਸਥਾ ਹੈ:

ਟੋਲ ਨਾ ਭਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਆਨਲਾਈਨ ਈ-ਨੋਟਿਸ ਭੇਜਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਜੇਕਰ ਫਿਰ ਵੀ ਟੈਕਸ ਨਹੀਂ ਭਰਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਤਾਂ ਫਾਸਟੈਗ ਨੂੰ ਸਸਪੈਂਡ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ VAHAN ਡਾਟਾਬੇਸ ਰਾਹੀਂ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਇਸ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਨਕਦ (Cash) ਪੈਸੇ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਈ ਸਹੂਲਤ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ।

ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਟੀਚਾ

ਸਰਕਾਰ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਸਿਸਟਮ ਨਾਲ ਹਰ ਸਾਲ 8 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦੀ ਬਚਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਟੋਲ ਕੁਲੈਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਚੋਰੀ ਰੁਕੇਗੀ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਧੇਗੀ।