ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਅਤੇ ਪਿੰਟਰੈਸਟ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਹੋਲੀ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਰਸਮ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਇੱਕ 'ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਆਰਟ' ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਚਿੱਟੇ ਲਿਬਾਸ 'ਤੇ ਹਲਕਾ ਜਿਹਾ ਪੇਸਟਲ ਗੁਲਾਲ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਅਤੇ 'ਸਨ-ਕਿਸਡ' (sun-kissed) ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਸ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਫੀਡ 'ਤੇ ਬਿਹਤਰੀਨ ਲੱਗਦੇ ਹਨ।

ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਢੋਲ ਦੀ ਥਾਪ, ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਗੁਲਾਲ ਅਤੇ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਉੱਡਦਾ ਅਬੀਰ—ਹੋਲੀ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੁਣ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਕੁਝ ਦਹਾਕੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤੱਕ ਹੋਲੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਬਾਲਟੀਆਂ ਨਾਲ ਡਿੱਗਦਾ ਪਾਣੀ, ਚਿੱਕੜ ਅਤੇ ਪੱਕੇ ਰੰਗਾਂ ਦੀ ਧਮਾਚੌਕੜੀ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਅੱਜ ਦੀ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਯਾਨੀ 'ਜੈਨ-ਜ਼ੀ' (Gen-Z) ਨੇ ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਅਤੇ ਮਾਡਰਨ ਟੱਚ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਅੱਜ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ 'ਗਿੱਲੀ ਹੋਲੀ' ਦੀ ਬਜਾਏ 'ਸੁੱਕੀ ਹੋਲੀ' (Dry Holi) ਜਾਂ 'ਈਕੋ-ਫ੍ਰੈਂਡਲੀ ਹੋਲੀ' ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪਸੰਦ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਆਓ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਆਖਰ ਕਿਉਂ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਗੁਬਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਕਿਨਾਰਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
1. 'ਈਕੋ-ਵਾਰੀਅਰ' ਵਾਲੀ ਸੋਚ
ਅੱਜ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਜਾਗਰੂਕ ਹੈ। ਜੈਨ-ਜ਼ੀ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਤਿਉਹਾਰ ਦੀ ਮਸਤੀ ਦਾ ਮਤਲਬ ਸਰੋਤਾਂ (resources) ਦੀ ਬਰਬਾਦੀ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਦੀ ਮਸਤੀ ਲਈ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਗੈਲਨ ਪਾਣੀ ਬਹਾ ਦੇਣਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ 'ਸੇਵ ਵਾਟਰ' ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਨਾਲ ਇਹ ਨੌਜਵਾਨ ਸੁੱਕੇ ਆਰਗੈਨਿਕ ਰੰਗਾਂ ਨਾਲ ਤਿਲਕ ਲਗਾ ਕੇ ਹੋਲੀ ਮਨਾਉਣਾ ਵਧੇਰੇ ਸਾਰਥਕ ਸਮਝਦੇ ਹਨ।
2. ਸਕਿਨ ਅਤੇ ਹੇਅਰ ਕੇਅਰ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ
ਇਸ ਪੀੜ੍ਹੀ ਲਈ 'ਸੈਲਫ-ਕੇਅਰ' ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਹੈ। ਪੱਕੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਕੈਮੀਕਲ, ਲੈੱਡ (lead) ਅਤੇ ਕੱਚ ਦੇ ਕਣ ਚਮੜੀ 'ਤੇ ਐਲਰਜੀ, ਰੈਸ਼ੇਜ਼ ਅਤੇ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਬੇਜਾਨ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਕਿਨਕੇਅਰ ਰੂਟੀਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸੁਚੇਤ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਇਹ ਨੌਜਵਾਨ ਆਪਣੀ ਚਮੜੀ ਤੋਂ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੱਕ ਰੰਗ ਛੁਡਾਉਣ ਦੀ ਜੱਦੋਜਹਿਦ ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਰਗੈਨਿਕ ਗੁਲਾਲ ਚੁਣਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਵੀ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ।
3. 'ਕਲੀਨ ਐਂਡ ਕਲਾਸਿਕ' ਸੈਲੀਬ੍ਰੇਸ਼ਨ
ਗਿੱਲੀ ਹੋਲੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਕਾਫ਼ੀ ਥਕਾਊ ਹੁੰਦੀ ਹੈ—ਦੀਵਾਰਾਂ 'ਤੇ ਰੰਗਾਂ ਦੇ ਧੱਬੇ, ਫਰਸ਼ ਦੀ ਗੰਦਗੀ ਅਤੇ ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਚੱਲਣ ਵਾਲੀ ਸਫਾਈ। ਜੈਨ-ਜ਼ੀ 'ਮਿਨੀਮਲਿਜ਼ਮ' ਅਤੇ ਸਾਦਗੀ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘਰ ਗੰਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਇੱਕ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰੀ 'ਗੈਟ-ਟੂਗੇਦਰ' (Get-together) ਪਾਰਟੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਸੰਦ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸ਼ੋਰ-ਸ਼ਰਾਬੇ ਅਤੇ ਗੰਦਗੀ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।
4. 'ਐਸਥੈਟਿਕ' ਲੁੱਕ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਜਾਦੂ
ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਅਤੇ ਪਿੰਟਰੈਸਟ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਹੋਲੀ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਰਸਮ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਇੱਕ 'ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਆਰਟ' ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਚਿੱਟੇ ਲਿਬਾਸ 'ਤੇ ਹਲਕਾ ਜਿਹਾ ਪੇਸਟਲ ਗੁਲਾਲ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਅਤੇ 'ਸਨ-ਕਿਸਡ' (sun-kissed) ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਸ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਫੀਡ 'ਤੇ ਬਿਹਤਰੀਨ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਗਿੱਲੀ ਅਤੇ ਚਿੱਕੜ ਭਰੀ ਹੋਲੀ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਕੈਮਰੇ ਅਤੇ ਫੋਨ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਦਾ ਡਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਡਰਾਈ ਹੋਲੀ ਇੱਕ 'ਐਸਥੈਟਿਕ' ਵਾਈਬ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਰੀਲ ਅਤੇ ਫੋਟੋ ਦੇ ਸ਼ੌਕੀਨਾਂ ਲਈ ਪਰਫੈਕਟ ਹੈ।
ਹੋਲੀ ਦੇ ਇਸ ਬਦਲਦੇ ਸਰੂਪ ਨੇ ਇਹ ਸਾਬਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਖ਼ਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਬਲਕਿ ਉਹ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਅਤੇ ਸਟਾਈਲਿਸ਼ ਬਣ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।