ਸਿਰਫ਼ ਚਰਬੀ ਨਹੀਂ, ਭਾਰ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਸਿੱਧਾ ਦਿਮਾਗ 'ਤੇ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਨੇ ਅਸਰ; ਨਵੀਂ ਖੋਜ ’ਚ ਹੋਇਆ ਡਰਾਉਣਾ ਖੁਲਾਸਾ

'GLP-1 ਰੀਸੈਪਟਰ ਐਗੋਨਿਸਟ' ਨਾਮ ਦੀਆਂ ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਟਾਈਪ-2 ਡਾਇਬੀਟੀਜ਼ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਇੰਸੁਲਿਨ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕੇ। ਭਾਰ ਘਟਣਾ ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ 'ਸਾਈਡ ਬੈਨੀਫਿਟ' ਸੀ। ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ ਸਿਰਫ਼ ਸਾਡੀ ਖੋਪੜੀ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ 'ਤੇ ਅਸਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੇਟ ਭਰਿਆ-ਭਰਿਆ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਉਲਟੀ ਵਰਗਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਵਰਜੀਨੀਆ ਦੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਚੂਹਿਆਂ 'ਤੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪ੍ਰਯੋਗਾਂ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਦਿਮਾਗ ਦੀਆਂ ਗਹਿਰਾਈਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਨਵੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ

ਰਿਸਰਚ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਡੈਨੁਗਲਿਪ੍ਰੋਨ (Danuglipron) ਅਤੇ ਓਰਫੋਰਗਲਿਪ੍ਰੋਨ (Orforglipron) ਵਰਗੀਆਂ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਨਵੀਆਂ ਓਰਲ (ਮੂੰਹ ਰਾਹੀਂ ਲੈਣ ਵਾਲੀਆਂ) ਦਵਾਈਆਂ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਕਾਫ਼ੀ ਡੂੰਘੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੱਕ ਘੁਸਪੈਠ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਰਸਤੇ ਰਾਹੀਂ ਸਿੱਧਾ 'ਸੈਂਟਰਲ ਐਮੀਗਡਾਲਾ' (ਦਿਮਾਗ ਦਾ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੇਂਦਰ) ਅਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ 'ਡੋਪਾਮਾਈਨ' ਹਾਰਮੋਨ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਨਿਊਰੋਨਸ ਨਾਲ ਜੋੜ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਉਹ ਸਿਸਟਮ ਹੈ ਜੋ ਇਹ ਤੈਅ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੈਲੋਰੀ ਵਾਲੇ ਸੁਆਦੀ ਖਾਣੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਜ਼ੇਦਾਰ ਚੀਜ਼ ਤੋਂ ਸਾਨੂੰ ਕਿੰਨੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲੇਗੀ।

ਭੁੱਖ ਨਹੀਂ, ਸੁਆਦੀ ਖਾਣੇ ਦੀ 'ਲਾਲਸਾ' ਖਤਮ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ

ਇਸ ਰਿਸਰਚ ਦੇ ਮੁੱਖ ਖੋਜਕਰਤਾ ਅਤੇ ਨਿਊਰੋਸਾਇੰਟਿਸਟ ਅਲੀ ਡੀ. ਗੁਲਰ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਰਲ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਝਾਇਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ "ਅਸੀਂ ਜੋ ਦਿਖਾ ਰਹੇ ਹਾਂ ਉਹ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ ਸਿਰਫ਼ ਭੁੱਖ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਉਸ ਸੁਆਦੀ ਕੇਕ ਨੂੰ ਪਾਉਣ ਦੀ ਤੁਹਾਡੀ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਹੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਉਸ ਸਿਸਟਮ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੇਕ ਲਈ ਲਲਚਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਉਸ ਸਿਸਟਮ 'ਤੇ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੇਟ ਭਰੇ ਹੋਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਹੈ।"

ਮਸ਼ਹੂਰ ਵਿਗਿਆਨ ਪੱਤਰਿਕਾ 'ਨੇਚਰ' ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਇਹ ਵੀ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਉਂ ਕੁਝ ਭਾਰ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਜੀਅ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਿਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਨਵੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਰੀਰਕ ਤਕਲੀਫ਼ ਦੇ ਸਿੱਧਾ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਬਣਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਖਾਣ ਦਾ ਮਨ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।

ਕੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਮਜ਼ਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ ਘੱਟ?

ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਫਾਰਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਇੰਜੈਕਸ਼ਨ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਮੂੰਹ ਰਾਹੀਂ ਖਾਧੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਬਣਾਉਣ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣਾ ਆਸਾਨ ਅਤੇ ਸਸਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕਰੋੜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਪਰ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚਿਤਾਵਨੀ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ ਦਿਮਾਗ ਦੇ 'ਰਿਵਾਰਡ ਸਿਸਟਮ' 'ਤੇ ਅਸਰ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਭਾਰ ਘਟਣ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਅੱਗੇ ਤੱਕ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਨਸਾਨਾਂ ਦੇ ਵਿਵਹਾਰ 'ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਗਹਿਰਾ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ:

ਸੰਭਾਵਿਤ ਫਾਇਦੇ: ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਬੂਤ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਿਗਰਟ ਵਰਗੀ ਬੁਰੀ ਆਦਤ ਜਾਂ ਬਿਨਾਂ ਸੋਚੇ-ਸਮਝੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਾਣ ਦੀ ਆਦਤ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾਉਣ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਨਸ਼ਾ ਛੁਡਾਉਣ ਦੇ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸੰਭਾਵਿਤ ਨੁਕਸਾਨ: ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚੋਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਮਜ਼ਾ ਜਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਹੀ ਘੱਟ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਖੁਦ 'ਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਅਤੇ ਆਨੰਦ ਲੈਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ 'ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਗੁਲਰ ਦਾ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਆਮ ਲੋਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਗੇ, ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਖ਼ਤ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰੱਖਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇਗੀ ਤਾਂ ਜੋ ਅਸੀਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝ ਸਕੀਏ ਕਿ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ 'ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੀ ਅਸਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।