ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ 55 ਤੋਂ 60 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਲਤ ਘਰ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ? ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਦੀ ਇੱਕ ਤਾਜ਼ਾ ਖੋਜ (Research) ਨੇ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਖੁਲਾਸੇ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਖੋਜ ਮੁਤਾਬਕ, ਜੈਨਰੇਸ਼ਨ ਐਕਸ (Gen X) ਵਿੱਚ ਅਲਟਰਾ-ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ਫੂਡਜ਼ ਖਾਣ ਦੀ ਗੰਭੀਰ ਲਤ ਪੈ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ 55 ਤੋਂ 60 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਲਤ ਘਰ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ? ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਦੀ ਇੱਕ ਤਾਜ਼ਾ ਖੋਜ (Research) ਨੇ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਖੁਲਾਸੇ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਖੋਜ ਮੁਤਾਬਕ, ਜੈਨਰੇਸ਼ਨ ਐਕਸ (Gen X) ਵਿੱਚ ਅਲਟਰਾ-ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ਫੂਡਜ਼ ਖਾਣ ਦੀ ਗੰਭੀਰ ਲਤ ਪੈ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
ਸ਼ਰਾਬ ਅਤੇ ਸਮੋਕਿੰਗ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਵੱਡਾ ਖ਼ਤਰਾ
ਅੰਕੜੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਉਮਰ ਦੀਆਂ 21% ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ 10% ਮਰਦ ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ਫੂਡਜ਼ ਦੀ ਲਤ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹਨ। ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸੇ ਉਮਰ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਦੀ ਲਤ ਸਿਰਫ਼ 1.5% ਅਤੇ ਸਮੋਕਿੰਗ ਦੀ ਲਤ ਸਿਰਫ਼ 4% ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੈਕਟ ਬੰਦ ਖਾਣਾ ਸਿਰਫ਼ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਲਈ ਵੀ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਿਹਤ ਸੰਕਟ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਕੀ ਹੈ ਅਲਟਰਾ-ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ਫੂਡ?
ਅਲਟਰਾ-ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ਫੂਡ ਅਜਿਹੇ ਖਾਣੇ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਕੈਮੀਕਲਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਡੀ ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ। ਇਸ ਵਿੱਚ:
ਪ੍ਰੀਜ਼ਰਵੇਟਿਵਜ਼ (Preservatives)
ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਫਲੇਵਰ ਅਤੇ ਰੰਗ
ਇਮਲਸੀਫਾਇਰ (Emulsifiers) ਭਾਰੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਬਚਪਨ ਦੀ ਆਦਤ ਬਣੀ ਅੱਜ ਦੀ ਮੁਸੀਬਤ
70 ਅਤੇ 80 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ Gen X ਦੇ ਲੋਕ ਬੱਚੇ ਸਨ, ਉਦੋਂ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਲਈ ਕੋਈ ਸਖ਼ਤ ਨਿਊਟ੍ਰੀਸ਼ਨਲ ਮਾਪਦੰਡ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਉਸ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਪੈਕਟਾਂ ਵਾਲੇ ਸਨੈਕਸ ਅਤੇ ਫਾਸਟ ਫੂਡ ਦੇ ਲੁਭਾਉਣੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਚੱਲਦੇ ਸਨ। ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਕੰਮ 'ਤੇ ਹੋਣ ਕਾਰਨ, ਬੱਚਿਆਂ ਨੇ ਰੇਡੀ-ਟੂ-ਈਟ (Ready-to-eat) ਮੀਲਜ਼ ਨੂੰ ਹੀ ਆਪਣਾ ਮੁੱਖ ਖਾਣਾ ਬਣਾ ਲਿਆ, ਜੋ ਅੱਜ ਲਤ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਬੂਮਰ (Boomer) ਪੀੜ੍ਹੀ ਕਿਉਂ ਰਹੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ?
ਖੋਜ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 75 ਤੋਂ 80 ਸਾਲ ਦੇ ਲੋਕ ਇਸ ਲਤ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਬਚੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਫ਼ 4% ਮਰਦਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਇਹ ਲਤ ਪਾਈ ਗਈ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦਾ ਖਾਣਾ ਬਣਾਉਣਾ ਸਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਆਦਤ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਣਾਈ ਰੱਖਿਆ।
ਲੋ-ਫੈਟ ਅਤੇ ਡਾਇਟ ਫੂਡ ਦਾ ਮਾਇਆਜਾਲ
1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਲੁਭਾਉਣ ਲਈ 'ਲੋ-ਫੈਟ' ਅਤੇ 'ਡਾਇਟ ਫੂਡਜ਼' ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਦੱਸ ਕੇ ਪ੍ਰਚਾਰਿਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਫੂਡਜ਼ ਵਿੱਚ ਫੈਟ ਘਟਾਉਣ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਖੰਡ (Sugar) ਅਤੇ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਸਵੀਟਨਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ, ਜਿਸ ਨੇ ਖੰਡ ਦੀ ਕ੍ਰੇਵਿੰਗ (Craving) ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਲਤ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।