ਕੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਹੈ ਖੰਘ? ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ 5 ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਸੰਕੇਤ, ਨਾ ਕਰੋ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼
ਅਕਸਰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਸਾਹ ਲੈਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਅੱਜ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਿਹਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ, ਵਿਗੜਦੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਕਾਰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਤੱਕ ਹਰ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੀ ਲਪੇਟ ਵਿੱਚ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।
Posted By alisha
Publish Date: Tue, 05 May 2026 11:38 AM (IST)
Updated Date: Tue, 05 May 2026 11:42 AM (IST)
ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਅਕਸਰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਸਾਹ ਲੈਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਅੱਜ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਿਹਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ, ਵਿਗੜਦੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਕਾਰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਤੱਕ ਹਰ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੀ ਲਪੇਟ ਵਿੱਚ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।
'ਵਿਸ਼ਵ ਅਸਥਮਾ ਦਿਵਸ' ਦੇ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਡਾ. ਜਸਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ (ਪਲਮਨਰੀ ਮੈਡੀਸਨ ਮਾਹਿਰ) ਫੇਫੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਕੁਝ ਆਮ ਪਰ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਫੇਫੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ 5 ਮੁੱਖ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ
ਅਸਥਮਾ ਅਤੇ ਸੀ.ਓ.ਪੀ.ਡੀ. (COPD): ਸਾਹ ਫੁੱਲਣਾ ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚੋਂ ਸੀਟੀ ਵਰਗੀ ਆਵਾਜ਼ (Wheezing) ਆਉਣਾ ਇਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਲੱਛਣ ਹਨ। ਵਾਯੂ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕਾਰਨ ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਉਛਾਲ ਆਇਆ ਹੈ।
ਇੰਟਰਸਟੀਸ਼ੀਅਲ ਲੰਗ ਡਿਜ਼ੀਜ਼ (ILD): ਇਹ ਉਹ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਜੋ ਫੇਫੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੋਜ ਅਤੇ ਸਕਾਰਿੰਗ (ਨਿਸ਼ਾਨ) ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਤਕਲੀਫ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਫੇਫੜਿਆਂ ਦਾ ਕੈਂਸਰ: ਇਹ ਇੱਕ ਅਤਿ ਗੰਭੀਰ ਸਥਿਤੀ ਹੈ। ਸਫਲ ਇਲਾਜ ਲਈ ਇਸਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪਛਾਣ ਹੋਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ (ਨਿਮੋਨੀਆ ਅਤੇ ਟੀ.ਬੀ.): ਨਿਮੋਨੀਆ, ਟੀ.ਬੀ. ਅਤੇ ਕੋਵਿਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫੇਫੜਿਆਂ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਨੁਕਸਾਨ ਅੱਜ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।
ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਖੰਘ: ਜੇਕਰ ਖੰਘ 3 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੀ ਕਿਸੇ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਨਾ ਕਰੋ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼
ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਲੱਛਣ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ:
ਲਗਾਤਾਰ ਖੰਘ ਰਹਿਣਾ।
ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਤਕਲੀਫ਼ ਜਾਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਚੱਲਣ 'ਤੇ ਸਾਹ ਫੁੱਲਣਾ।
ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਜਾਂ ਭਾਰਾਪਨ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ।
ਬਲਗਮ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਆਉਣਾ।
ਬਿਨਾਂ ਵਜ੍ਹਾ ਭਾਰ ਘਟਣਾ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਥਕਾਵਟ ਰਹਿਣਾ।
ਬਚਾਅ ਦੇ ਤਰੀਕੇ
ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼: ਫੇਫੜਿਆਂ ਨੂੰ ਤੰਦਰੁਸਤ ਰੱਖਣ ਲਈ ਤੰਬਾਕੂ ਅਤੇ ਸਿਗਰਟ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੋ।
ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਤੋਂ ਬਚਾਅ: ਵੱਧ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਵਾਲੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਾਸਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ।
ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਖੁਰਾਕ: ਐਂਟੀ-ਆਕਸੀਡੈਂਟ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਫਲ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਖਾਓ।
ਕਸਰਤ: ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਾਹ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਕਸਰਤਾਂ (Pranayama) ਕਰੋ।