ਹਾਲਾਂਕਿ, ਭੁੱਖ ਘਟਾਉਣ ਦਾ ਅਸਰ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ 'ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਬਾਰ-ਬਾਰ ਕੈਫੀਨ ਲੈਣ ਨਾਲ ਇਹ ਫਾਇਦਾ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪ੍ਰਤੀ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ (Tolerance) ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

onlymyhealth। ਬਲੈਕ ਕੌਫੀ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਫੈਟ ਬਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਡਰਿੰਕ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਮੋਟ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਭਾਰ ਘਟਾਉਣ 'ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ ਸਾਨੂੰ ਸੁਣਨ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬਲੈਕ ਕੌਫੀ ਨਾਲ ਭਾਰ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਕੇਵਲ ਸਰੀਰਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ (Physiology) ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਕਹੀ ਗਈ ਗੱਲ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਤੱਥ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁਝ ਮਾਹਿਰ ਅਜਿਹਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਬਲੈਕ ਕੌਫੀ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਭੁੱਖ ਕੰਟਰੋਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭੁੱਖ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਕੇ ਫੈਟ ਲੋਸ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਬਲੈਕ ਕੌਫੀ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਸਰਗਰਮ ਤੱਤ (Active Compound) ਕੈਫੀਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਉਤੇਜਕ (Natural Stimulant) ਹੈ ਜੋ ਮੈਟਾਬੋਲਿਜ਼ਮ, ਫੈਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ, ਭੁੱਖ ਅਤੇ ਕਸਰਤ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ? ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾਂਗੇ ਕਿ ਬਲੈਕ ਕੌਫੀ ਪੀਣ ਨਾਲ ਭੁੱਖ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ?
ਭੁੱਖ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹਾਰਮੋਨ 'ਘ੍ਰੇਲਿਨ' ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ ਬਲੈਕ ਕੌਫੀ
ਫੋਰਟਿਸ ਹਸਪਤਾਲ, ਫਰੀਦਾਬਾਦ ਦੇ Gastroenterologist & Hepatologist ਡਾ. ਸ਼ੁਭਮ ਵਤਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਬਲੈਕ ਕੌਫੀ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਭੁੱਖ ਘੱਟ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕੈਫੀਨ, 'ਘ੍ਰੇਲਿਨ' ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਘੱਟ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਹਾਰਮੋਨ ਭੁੱਖ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ। ਕੁਝ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕੌਫੀ ਪੀਣ ਦੇ ਕੁਝ ਘੰਟਿਆਂ ਬਾਅਦ ਤੱਕ ਭੁੱਖ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਦੇਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਕੈਲੋਰੀ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਭੁੱਖ ਘਟਾਉਣ ਦਾ ਅਸਰ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ 'ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਬਾਰ-ਬਾਰ ਕੈਫੀਨ ਲੈਣ ਨਾਲ ਇਹ ਫਾਇਦਾ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪ੍ਰਤੀ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ (Tolerance) ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕੌਫੀ ਨਾਲ GLP-1 ਹਾਰਮੋਨ ਵਧਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਭੁੱਖ ਘੱਟ ਲੱਗਦੀ ਹੈ
ਨੈਸ਼ਨਲ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਆਫ ਮੈਡੀਸਨ ਦੀ ਇੱਕ ਸਟੱਡੀ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਡੀਕੈਫੀਨੇਟਿਡ ਕੌਫੀ ਅਤੇ ਕੌਫੀ ਦੇ ਤੱਤਾਂ ਦਾ GLP-1 ਹਾਰਮੋਨ 'ਤੇ ਤੇਜ਼ ਅਸਰ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਜਾਂਚ 15 ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਾਰ ਵਾਲੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ 'ਤੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਓਰਲ ਗਲੂਕੋਜ਼ ਟਾਲਰੈਂਸ ਟੈਸਟ ਦੌਰਾਨ GLP-1 'ਤੇ ਕੌਫੀ ਦੇ ਅਸਰ ਨੂੰ ਚੈੱਕ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਡੀਕੈਫੀਨੇਟਿਡ ਕੌਫੀ ਪੀਣ ਦੇ 30 ਮਿੰਟ ਬਾਅਦ GLP-1 ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ।
GLP-1 ਹਾਰਮੋਨ ਕੀ ਹੈ?
ਗਲੂਕਾਗਨ-ਲਾਈਕ ਪੇਪਟਾਈਡ-1 (GLP-1) ਇੱਕ ਹਾਰਮੋਨ ਹੈ ਜੋ ਆਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਪੇਟ ਭਰਿਆ ਹੋਣ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਹਾਰਮੋਨ ਭੁੱਖ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਪੇਟ ਭਰਿਆ ਹੋਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ (Satiety) ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕ੍ਰੇਵਿੰਗਜ਼ (Cravings) ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਵੇਟ ਲੋਸ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਓਜੈਂਪਿਕ (Ozempic) ਨਾਮ ਦੀ ਡਰੱਗ ਬਾਰੇ ਜਾਣਿਆ ਜੋ GLP-1 ਹਾਰਮੋਨ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਲਿਪੋਲਿਸਿਸ ਅਤੇ ਫਿਜ਼ੀਕਲ ਪਰਫਾਰਮੈਂਸ
ਬਲੈਕ ਕੌਫੀ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਕੈਫੀਨ ਲਿਪੋਲਿਸਿਸ (Lipolysis) ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਹਾਰਮੋਨ-ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਲਾਈਪੇਸ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਖੂਨ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਵਿੱਚ ਫੈਟੀ ਐਸਿਡ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਾਲਣ (Fuel) ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਵਰਕਆਊਟ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬਲੈਕ ਕੌਫੀ ਪੀਣ ਨਾਲ ਫੈਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਸਟੈਮਿਨਾ ਵੱਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਸਲੀ ਫੈਟ ਲੋਸ ਉਦੋਂ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕੁੱਲ ਕੈਲੋਰੀ ਦੀ ਖਪਤ ਬਰਨ ਕੀਤੀਆਂ ਕੈਲੋਰੀਆਂ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੋਵੇ।
ਪੇਟ ਦੀ ਚਰਬੀ ਅਤੇ ਸਹੀ ਸਮਾਂ
ਬਲੈਕ ਕੌਫੀ ਪੀਣ ਨਾਲ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੇਟ ਦੀ ਚਰਬੀ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਹ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਡਿਟੌਕਸ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਭਾਰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਕੈਲੋਰੀ ਘਟਾਉਣ, ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਲੈਣ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਨੀਂਦ ਲੈਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਬਲੈਕ ਕੌਫੀ ਕਦੋਂ ਪੀਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?
ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਇੱਕ ਤੋਂ ਦੋ ਕੱਪ ਬਲੈਕ ਕੌਫੀ ਪੀ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਕਸਰਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਦਾ ਸੇਵਨ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ।
ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ ਕਿ ਦਿਨ ਵੇਲੇ ਜਲਦੀ ਕੌਫੀ ਪੀ ਲਓ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਨਾ ਪਾਵੇ।