ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਈਰਾਨ ਜੰਗ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਬਣਨ ਦੇ ਕਰੀਬ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ 6 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਮਜ਼ਬੂਤ ਖ਼ਰੀਦਦਾਰੀ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਓਪੇਕ (OPEC) ਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ UAE ਨੇ ਵੀ ਤੇਲ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਹੈ।

ਬਿਜ਼ਨੈੱਸ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਭਾਰਤ ਸਮੇਤ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਆਮ ਆਦਮੀ ਅਤੇ ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਲਈ 6 ਮਈ ਦਾ ਦਿਨ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਦਰਅਸਲ, ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ (West Asia Conflict) ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਤਣਾਅ ਘਟਦਾ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਤੇਜ਼ੀ ਆਈ ਹੈ। ਖ਼ਾਸ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਕਰੂਡ 'ਚ ਗਿਰਾਵਟ (Crude Down) ਨਾਲ ਸ਼ੇਅਰ ਮਾਰਕੀਟ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ 'ਚ ਵੀ ਤੇਜ਼ੀ ਦੇਖੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ਪੈਟਰੋਲ-ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ 'ਚ ਵਾਧੇ ਦਾ ਜੋਖ਼ਮ ਵੀ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤਕ ਘੱਟ ਗਿਆ ਹੈ।
ਦਰਅਸਲ, ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਈਰਾਨ ਜੰਗ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਬਣਨ ਦੇ ਕਰੀਬ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ 6 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਮਜ਼ਬੂਤ ਖ਼ਰੀਦਦਾਰੀ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਓਪੇਕ (OPEC) ਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ UAE ਨੇ ਵੀ ਤੇਲ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਹੈ।
ਕੱਚੇ ਤੇਲ 'ਚ ਗਿਰਾਵਟ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ 'ਚ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਘੱਟ ਜਾਵੇਗਾ। ਖ਼ਾਸਕਰ, ਭਾਰਤ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ 'ਚ ਇਸ ਦਾ ਵਿਆਪਕ ਅਸਰ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਲੋੜ ਦਾ 80 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੇਲ ਦਰਾਮਦ (Import) ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਤੇ ਕਰੂਡ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਦਰਾਮਦ ਬਿੱਲ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ, ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਣ ਨਾਲ ਏਅਰਲਾਈਨ ਸਮੇਤ ਕਈ ਸੈਕਟਰਾਂ 'ਤੇ ਲਾਗਤ ਦਾ ਦਬਾਅ ਵਧਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਈਰਾਨ-ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚਾਲੇ ਖ਼ਤਮ ਹੁੰਦੀ ਟੈਂਸ਼ਨ ਤੇ ਓਪੇਕ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੇ UAE ਦੇ ਤੇਲ ਉਤਪਾਦਨ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਐਲਾਨ ਨਾਲ ਕੱਚੇ ਤੇਲ 'ਚ ਲਗਾਤਾਰ ਗਿਰਾਵਟ ਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਫਿਲਹਾਲ, ਬ੍ਰੈਂਟ ਕਰੂਡ 7 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਨਾਲ 102.51 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ 'ਤੇ ਟ੍ਰੇਡ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਵੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਚ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਕੀਮਤ 1 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਘਟਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਲਾਨਾ ਦਰਾਮਦ ਬਿੱਲ 'ਚ ਲਗਪਗ 1.5 ਬਿਲੀਅਨ ਤੋਂ 2 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ (ਕਰੀਬ ₹12,000 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ₹16,000 ਕਰੋੜ) ਦੀ ਕਮੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਵਧਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇੰਨਾ ਹੀ ਭਾਰ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਯਾਤ ਬਿੱਲ ਦੇ ਘੱਟ ਹੋਣ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਭੰਡਾਰ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦੀ ਸਥਿਰਤਾ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।
ਕਿਉਂਕਿ, ਕੱਚੇ ਤੇਲ 'ਚ ਲਗਾਤਾਰ ਤੇਜ਼ੀ ਆਉਣ ਨਾਲ ਪੈਟਰੋਲ-ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦੇ ਵਧਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵਧਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਕਰੂਡ 'ਚ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ ਨਾਲ ਇਹ ਜੋਖਮ ਘੱਟ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ, ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚਾਲੇ ਜਾਰੀ ਫ਼ੌਜੀ ਟਕਰਾਅ ਖ਼ਤਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਤੇਲ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ 'ਸਟ੍ਰੇਟ ਆਫ ਹਾਰਮੁਜ਼' ਤੋਂ ਗੈਸ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਹਾਲ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲ-ਡੀਜ਼ਲ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ LPG ਦੇ ਮੋਰਚੇ 'ਤੇ ਆਮ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ ਮਿਲੇਗੀ।