ਯੂਕਰੇਨ ਜੰਗ, ਘਟਦੀ ਆਬਾਦੀ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹੋ ਰਹੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਕਮੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੂਸ ਭਾਰਤੀ ਕਾਮਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਬਣਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨਿਰਮਾਣ (Construction), ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ, ਤੇਲ-ਗੈਸ, ਮਾਈਨਿੰਗ ਅਤੇ ਹਾਸਪਿਟੈਲਿਟੀ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਬਲੂ-ਕਾਲਰ ਅਤੇ ਸੈਮੀ-ਸਕਿੱਲਡ ਵਰਕਰਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧੀ ਹੈ

ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਯੂਕਰੇਨ ਜੰਗ, ਘਟਦੀ ਆਬਾਦੀ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹੋ ਰਹੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਕਮੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੂਸ ਭਾਰਤੀ ਕਾਮਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਬਣਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨਿਰਮਾਣ (Construction), ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ, ਤੇਲ-ਗੈਸ, ਮਾਈਨਿੰਗ ਅਤੇ ਹਾਸਪਿਟੈਲਿਟੀ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਬਲੂ-ਕਾਲਰ ਅਤੇ ਸੈਮੀ-ਸਕਿੱਲਡ ਵਰਕਰਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧੀ ਹੈ। ਭਰਤੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਰੂਸ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀ ਕਾਮਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਪਿਛਲੇ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 60% ਵਧੀ ਹੈ।
ਭਰਤੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ₹50,000 ਪ੍ਰਤੀ ਮਹੀਨਾ ਤਨਖ਼ਾਹ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਾਫ਼ੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਤਜ਼ਰਬੇ ਅਤੇ ਓਵਰਟਾਈਮ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਕਮਾਈ ₹1.5 ਲੱਖ ਪ੍ਰਤੀ ਮਹੀਨਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਨੌਕਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਅਤੇ ਤਨਖ਼ਾਹ
1. ਬਲੂ-ਕਾਲਰ/ਸੈਮੀ-ਸਕਿੱਲਡ ਨੌਕਰੀਆਂ
ਤਨਖ਼ਾਹ: ₹50,000 ਤੋਂ ₹1,50,000 ਪ੍ਰਤੀ ਮਹੀਨਾ
ਕੰਮ: ਵੈਲਡਰ, ਤਰਖਾਣ, ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਸ਼ੀਅਨ, ਡਰਾਈਵਰ, ਫੈਕਟਰੀ ਆਪਰੇਟਰ, ਸਟੀਲ ਫਿਕਸਰ, ਟਿਨ ਸਮਿਥ, ਇੰਸੂਲੇਟਰ।
ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਤਨਖ਼ਾਹ: ਲਗਪਗ ₹1.5 ਲੱਖ ਤੋਂ ₹1.8 ਲੱਖ ਪ੍ਰਤੀ ਮਹੀਨਾ।
ਰੋਲ: ਆਈ.ਟੀ. (IT) ਅਤੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਮੌਕੇ ਕੁਝ ਘੱਟ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਕਈ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰੂਸੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਖਾਣ ਅਤੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਵੀ ਮੁਫ਼ਤ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਖਾਣਾਂ (Mines), ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਅਤੇ ਆਇਲ ਫੀਲਡਜ਼ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਹੂਲਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮਾਸਕੋ ਅਤੇ ਸੇਂਟ ਪੀਟਰਸਬਰਗ ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ-ਸਹਿਣ ਦਾ ਖ਼ਰਚਾ ਕਾਫ਼ੀ ਮਹਿੰਗਾ ਹੈ।
Step-by-Step Application Process: ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ ਅਪਲਾਈ
1. ਨੌਕਰੀ ਦਾ ਆਫਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋ (Secure a Job Offer)
ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧਾ ਅਪਲਾਈ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ (License Holders) ਭਰਤੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਅਪਲਾਈ ਕਰੋ।
ਪੋਰਟਲ: ਤੁਸੀਂ Layboard, Naukri.com (ਰੂਸੀ ਜੌਬ ਸੈਕਸ਼ਨ) ਜਾਂ BCM Group ਅਤੇ ARGC ਵਰਗੀਆਂ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸੂਚੀਆਂ ਚੈੱਕ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਕ ਪਰਮਿਟ ਲਈ ਰੂਸ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮੰਤਰਾਲੇ (Ministry of Internal Affairs) ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਇਨਵੀਟੇਸ਼ਨ ਲੈਟਰ ਹੋਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
2. ਵੀਜ਼ਾ ਦੀ ਚੋਣ
ਸਟੈਂਡਰਡ ਵਰਕ ਵੀਜ਼ਾ: ਇਹ ਸਿੰਗਲ ਜਾਂ ਮਲਟੀਪਲ ਐਂਟਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਟਰੈਕਟ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
HQS ਵੀਜ਼ਾ (Highly Qualified Specialist): ਇਹ ਵੀਜ਼ਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਲਿਜਾਣ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਲਈ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਤਨਖ਼ਾਹ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
3. ਅਰਜ਼ੀ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਨਾ: ਆਪਣੀ ਅਰਜ਼ੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਰੂਸੀ ਵੀਜ਼ਾ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਸੈਂਟਰਾਂ (ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, ਮੁੰਬਈ, ਚੇਨਈ, ਕੋਲਕਾਤਾ) ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰੋ।
ਜ਼ਰੂਰੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ (Checklist)
ਪਾਸਪੋਰਟ: ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 6 ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਮਿਆਦ ਵਾਲਾ।
ਕੰਟਰੈਕਟ: ਨੌਕਰੀ ਦਾ ਆਫਰ ਲੈਟਰ ਜਾਂ ਕੰਟਰੈਕਟ।
ਇਨਵੀਟੇਸ਼ਨ ਲੈਟਰ: ਰੂਸੀ ਮਾਲਕ (Employer) ਵੱਲੋਂ ਭੇਜਿਆ ਸੱਦਾ ਪੱਤਰ।
ਮੈਡੀਕਲ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ: HIV ਟੈਸਟ ਰਿਪੋਰਟ ਸਮੇਤ।
ਯੋਗਤਾ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ: ਵਿੱਦਿਅਕ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਡਿਗਰੀਆਂ/ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ।
ਪੁਲਿਸ ਕਲੀਅਰੈਂਸ (PCC): ਅਪਰਾਧਿਕ ਰਿਕਾਰਡ ਨਾ ਹੋਣ ਦਾ ਸਬੂਤ।
ਫੋਟੋਆਂ ਤੇ ਫਾਰਮ: ਤਾਜ਼ਾ ਪਾਸਪੋਰਟ ਸਾਈਜ਼ ਫੋਟੋਆਂ ਅਤੇ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਵੀਜ਼ਾ ਫਾਰਮ।
ਖ਼ਰਚਾ ਅਤੇ ਸਮਾਂ
ਵੀਜ਼ਾ ਫੀਸ: ਸਟੈਂਡਰਡ ਫੀਸ ₹2,000 ਤੋਂ ₹10,000 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ (ਵੀਜ਼ਾ ਦੀ ਕਿਸਮ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਮੁਤਾਬਕ)।
ਸਮਾਂ: ਵੀਜ਼ਾ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 7 ਤੋਂ 20 ਦਿਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
ਰੂਸ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਕੰਮ
ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ: ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹੀ ਮਾਈਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਅਥਾਰਟੀ ਕੋਲ ਰਜਿਸਟਰ ਕਰੋ।
ਵਰਕ ਪਰਮਿਟ ਕਾਰਡ: ਆਪਣਾ ਪਲਾਸਟਿਕ ਵਰਕ ਪਰਮਿਟ ਕਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋ।
ਸਿਖਲਾਈ: ਕਈ ਕੰਪਨੀਆਂ ਰੂਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਕੰਮ ਦੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵੀ ਚਲਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਓ।
ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਵੀ ਘੱਟ ਨਹੀਂ
ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਜਿੰਨਾ ਫ਼ਾਇਦੇਮੰਦ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਕੁਝ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਵੀ ਹਨ। ਰੂਸ ਦੀ ਕੜਾਕੇ ਦੀ ਠੰਢ ਭਾਰਤੀ ਕਾਮਿਆਂ ਲਈ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਹੈ। ਰੂਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨਾ ਆਉਣਾ ਕੰਮ ਅਤੇ ਰਹਿਣ-ਸਹਿਣ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਯੂਕਰੇਨ ਜੰਗ ਕਾਰਨ ਲੱਗੀਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹਨ।
ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ, ਵਧੀਆ ਕਮਾਈ ਕਾਰਨ ਰੂਸ ਹੁਣ ਭਾਰਤੀ ਕਾਮਿਆਂ ਲਈ ਨਵਾਂ 'ਗਲਫ' (ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼) ਬਣਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਪਿਛਲੀ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਤਰੱਕੀ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਅੱਜ ਰੂਸ ਵੀ ਭਾਰਤੀ ਹੁਨਰਮੰਦ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਮੰਗ ਵਧਣ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ
ਰੂਸ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬੁੱਢੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਇਸ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਰੂਸ ਨੂੰ 1.1 ਕਰੋੜ ਵਾਧੂ ਕਾਮਿਆਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇਗੀ। ਯੂਕਰੇਨ ਜੰਗ ਕਾਰਨ ਰੂਸ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਥਾਨਕ ਨੌਜਵਾਨ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਭਾਰੀ ਕਮੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਰੂਸ ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਮਜ਼ਦੂਰ ਬੁਲਾਉਂਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਉਹ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਾਲ 2024 ਵਿੱਚ, ਰੂਸ ਨੇ ਲਗਪਗ 72,000 ਭਾਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵਰਕ ਪਰਮਿਟ ਦਿੱਤੇ, ਜੋ ਕਿ ਕੁੱਲ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕੋਟੇ ਦਾ ਲਗਪਗ ਇੱਕ-ਤਿਹਾਈ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।
ਕਿਹੜੇ ਰਾਜਾਂ ਤੋਂ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਰਤੀ?
ਭਰਤੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਜਾਂ ਤੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਰੂਸ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ:
ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ: ਇੱਥੋਂ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਤਰਖਾਣਾਂ (Carpenters) ਅਤੇ ਦਰਜ਼ੀਆਂ (Tailors) ਦੀ ਭਾਰੀ ਮੰਗ ਹੈ। ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਬਿਹਾਰ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਕਾਮੇ ਰੂਸ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ (Fish Processing) ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਨ-ਸਕਿੱਲਡ ਵਰਕਰਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ।