ਕੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਜਾਸੂਸੀ ਕਰ ਰਿਹੈ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ? ਈਰਾਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਰਤਾ ਵਿਚਕਾਰ ਖੁਫ਼ੀਆ ਰਿਪੋਰਟ ਨਾਲ ਮਚੀ ਹਲਚਲ
2024 ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੋਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਖੁਫ਼ੀਆ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ੱਕੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਗਾਜ਼ਾ ਵਿੱਚ ਫ਼ੌਜੀ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਅਤੇ ਤੇਲ ਅਵੀਵ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। 2025 ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਜਾਰੀ ਰਹੀਆਂ
Publish Date: Sun, 07 Jun 2026 02:16 PM (IST)
Updated Date: Sun, 07 Jun 2026 02:21 PM (IST)
ਡਿਜੀਟਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਜੰਗ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਨਵੀਂਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਖੁਫ਼ੀਆ ਏਜੰਸੀਆਂ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸਮਝੌਤੇ ਲਈ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਅਮਰੀਕੀ ਵਾਰਤਾਕਾਰਾਂ ਦੀ ਜਾਸੂਸੀ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਖੁਫ਼ੀਆ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀਆਂ ਜਾਸੂਸੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਵੀਂਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।
'ਦ ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼' ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਹਾਲੀਆ ਅਮਰੀਕੀ ਖੁਫ਼ੀਆ ਮੁਲਾਂਕਣਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟਾਈ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਤੇਹਰਾਨ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਰੁਕੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਦੋਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨ ਦੇ ਯਤਨ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।
ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਖੁਫ਼ੀਆ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨੇ ਵਾਰਤਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀਨੀਅਰ ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟ੍ਰੰਪ ਦੇ ਮੁੱਖ ਵਾਰਤਾਕਾਰ ਸਟੀਵ ਵਿਟਕੌਫ, ਪੈਂਟਾਗਨ ਦੇ ਨੀਤੀ ਮੁਖੀ ਐਲਬ੍ਰਿਜ ਕੋਲਬੀ ਅਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਰੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀ ਮਾਈਕਲ ਡਿਮਿਨੋ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਖੁਫ਼ੀਆ ਇਕਾਈਆਂ ਨੇ ਇਹ ਚਿੰਤਾ ਜਤਾਈ ਹੈ ਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਅਤੇ ਤੇਹਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸਮਝੌਤੇ ਨੂੰ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਵਿਟਕੌਫ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਨੂੰ ਮਾਨੀਟਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।
ਇਹ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਈਰਾਨ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਫ਼ੌਜੀ ਸਹਿਯੋਗ ਜਾਰੀ ਰੱਖ ਰਹੇ ਹਨ, ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਅਮਰੀਕਾ ਤੇਹਰਾਨ ਨਾਲ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੂਟਨੀਤਕ ਯਤਨ ਵੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕ੍ਰਿਟੀਕਲ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ ਖ਼ਤਰੇ ਦਾ ਪੱਧਰ
ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਖੁਫ਼ੀਆ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਕੁਝ ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀਆਂ ਹਾਲੀਆ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਹੱਦ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
'ਡਿਫੈਂਸ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਏਜੰਸੀ' (DIA) ਅਤੇ ਹੋਰ ਫ਼ੌਜੀ ਖੁਫ਼ੀਆ ਏਜੰਸੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ ਖੁਫ਼ੀਆ ਮੁਲਾਂਕਣ ਵਿੱਚ ਹਾਲੀਆ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵੱਲੋਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਗਏ 'ਕਾਊਂਟਰ-ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ' ਖ਼ਤਰੇ ਨੂੰ 'ਹਾਈ' ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 'ਕ੍ਰਿਟੀਕਲ' ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ੌਜੀ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ 'ਤੇ ਖੁਫ਼ੀਆ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨ ਦੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਯਤਨਾਂ ਨੂੰ ਰੇਖਾਂਕਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਜਾਸੂਸੀ ਲਈ ਫ਼ੋਨ ਟੈਪਿੰਗ
ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, 2024 ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੋਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਖੁਫ਼ੀਆ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ੱਕੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਗਾਜ਼ਾ ਵਿੱਚ ਫ਼ੌਜੀ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਅਤੇ ਤੇਲ ਅਵੀਵ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। 2025 ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਜਾਰੀ ਰਹੀਆਂ, ਜਦੋਂ ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਫ਼ੌਜੀ ਅਤੇ ਕੂਟਨੀਤਕ ਵਿਕਲਪਾਂ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਆਰੋਪ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿੱਚ ਤਾਇਨਾਤ ਅਮਰੀਕੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫ਼ੋਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਚਾਰ ਨੂੰ ਇੰਟਰਸੈਪਟ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਸੌਫਟਵੇਅਰ ਗੁਪਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੰਸਟਾਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ 2021 ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਫ਼ੌਜੀ ਖੁਫ਼ੀਆ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ DIA ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਵਿੱਚ 'ਲਿਸਨਿੰਗ ਡਿਵਾਈਸ' ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਫੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ 'ਸ਼ਿਨ ਬੇਟ' ਸੁਰੱਖਿਆ ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਅਮਰੀਕੀ ਸੀਕਰੇਟ ਸਰਵਿਸ ਦੇ ਵਾਹਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਲਿਸਨਿੰਗ ਡਿਵਾਈਸ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਕਥਿਤ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ।
ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਟੀਚੇ
ਇਹ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਅਤੇ ਤੇਲ ਅਵੀਵ ਦੇ ਰਣਨੀਤਕ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਮਤਭੇਡ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕਜੁੱਟ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੇ ਸੀ, ਪਰ ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਜੰਗ ਅੱਗੇ ਵਧੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰਣਨੀਤਕ ਤਰਜੀਹਾਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਹੋਣ ਲੱਗੀਆਂ।
ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਟ੍ਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਧਿਆਨ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਈਰਾਨ ਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜੀ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਨ 'ਤੇ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਗੱਲਬਾਤ ਰਾਹੀਂ ਰਿਆਇਤਾਂ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਸਕਣ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਵਿਆਪਕ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਹਰਾਨ ਦੀਆਂ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਖ਼ੁਲਾਸਿਆਂ ਨਾਲ ਦੋਵਾਂ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਫ਼ੌਜੀ ਤਾਲਮੇਲ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਆ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਪੈਂਟਾਗਨ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਹਮਰੁਤਬਾ ਨਾਲ ਖੁਫ਼ੀਆ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕਰਨ 'ਤੇ ਵਾਧੂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਫ਼ੌਜੀ ਸਬੰਧਾਂ 'ਤੇ ਪਵੇਗਾ।