ਬਦਲਾਅ ਕਰਨ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਵਾਹਨ ਦੀ ਵਾਰੰਟੀ ਵੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਮੋਡੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਕਰਵਾਉਣ ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ ਹੈ ਕਿ ਗੱਡੀ ਦਾ 'ਅੱਪਰ ਮਾਡਲ' (Upper Model) ਚੁਣਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਜੋ ਅਸਲੀ ਫਿਟਿੰਗ ਮਿਲ ਸਕੇ।

ਨਈ ਦੁਨੀਆ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧ, ਇੰਦੌਰ: ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਗੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਸਟਾਈਲਿਸ਼ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਐਲ.ਈ.ਡੀ. (LED) ਲਾਈਟਾਂ, ਤੇਜ਼ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲੇ ਸਾਈਲੈਂਸਰ, ਹਾਈ ਪਾਵਰ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਸਿਸਟਮ ਅਤੇ ਗੱਡੀ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਸੰਦ ਬਣ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਹ ਸ਼ੌਕ ਕਈ ਵਾਰ ਸਿੱਧਾ ਕਾਨੂੰਨੀ ਮੁਸੀਬਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਵਾਹਨ ਵਿੱਚ ਬਿਨਾਂ ਇਜਾਜ਼ਤ ਕੀਤੇ ਬਦਲਾਅ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਭਾਰੀ ਚਲਾਨ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਗੱਡੀ ਜ਼ਬਤ ਕਰਨ ਤੱਕ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਮੋਟਰ ਵਾਹਨ ਐਕਟ (Motor Vehicle Act) ਦੇ ਤਹਿਤ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਕੰਪਨੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਜਾਂ ਸਪੈਸੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।
ਕਿਹੜੇ ਬਦਲਾਅ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਮੁਸੀਬਤ ਵਿੱਚ?
ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਪੁਲਿਸ ਅਨੁਸਾਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਰਵਾਈ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ:
ਹਾਈ ਬੀਮ ਜਾਂ ਰੰਗੀਨ LED ਫਲੈਸ਼ ਲਾਈਟਾਂ।
ਮੋਡੀਫਾਈਡ ਜਾਂ ਤੇਜ਼ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲੇ ਸਾਈਲੈਂਸਰ (ਪਟਾਕੇ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ)।
ਗੱਡੀ ਦੀ ਬਾਡੀ ਜਾਂ ਚੈਸੀ (Chassis) ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ।
RTO ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਗੱਡੀ ਦਾ ਅਸਲੀ ਰੰਗ ਬਦਲਣਾ।
ਫੈਂਸੀ ਜਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਨੰਬਰ ਪਲੇਟਾਂ।
ਵੱਡੇ ਟਾਇਰ (Oversize tires) ਜਾਂ ਗਰਾਊਂਡ ਕਲੀਅਰੈਂਸ ਨਾਲ ਛੇੜਛਾੜ।
ਹਾਦਸੇ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕੌਣ ਹੋਵੇਗਾ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ?
ਕਾਨੂੰਨੀ ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੇਕਰ ਮੋਡੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਕਾਰਨ ਕੋਈ ਹਾਦਸਾ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਵਾਹਨ ਮਾਲਕ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਸਾਬਤ ਹੋ ਜਾਵੇ ਕਿ ਗੈਰੇਜ ਨੇ ਗਲਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ 'ਤੇ ਵੀ ਕਾਰਵਾਈ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਵਾਹਨ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਕਰਵਾਉਣਾ ਮਾਲਕ ਦਾ ਆਪਣਾ ਫੈਸਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਦੁਰਘਟਨਾ ਵੇਲੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਕਲੇਮ (Insurance Claim) 'ਤੇ ਖਤਰਾ
ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਐਡਵਾਈਜ਼ਰ ਆਸ਼ੀਸ਼ ਸ਼ਰਮਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਾਹਨ ਦੇ ਅਸਲ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਪਾਲਿਸੀ ਜਾਰੀ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਕਲੇਮ ਰੱਦ ਹੋਣਾ: ਜੇਕਰ ਬਿਨਾਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੇ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਤਾਂ ਕਲੇਮ ਖਾਰਜ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਾਰਟ ਸਰਕਟ: ਮੋਡੀਫਾਈਡ ਵਾਇਰਿੰਗ ਜਾਂ ਬੈਟਰੀ ਕਾਰਨ ਲੱਗੀ ਅੱਗ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕਲੇਮ ਮਿਲਣਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇੰਜਣ ਬਦਲਾਅ: ਇੰਜਣ ਜਾਂ ਸਾਈਲੈਂਸਰ ਨਾਲ ਛੇੜਛਾੜ ਵਾਲੇ ਐਕਸੀਡੈਂਟ ਵੀ ਵਿਵਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕੀ ਕਰੀਏ ਅਤੇ ਕੀ ਨਾ ਕਰੀਏ?
| ਕੀ ਕਰੀਏ | ਕੀ ਨਾ ਕਰੀਏ |
| ਕੋਈ ਵੀ ਬਦਲਾਅ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ RTO ਤੋਂ ਇਜਾਜ਼ਤ ਲਓ। | ਸਾਈਲੈਂਸਰ, ਲਾਈਟ ਜਾਂ ਨੰਬਰ ਪਲੇਟ ਵਿੱਚ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਬਦਲਾਅ। |
| ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ (Certified) ਅਸੈਸਰੀਜ਼ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ। | ਸਥਾਨਕ ਗੈਰੇਜਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮਿਆਰ (Standard) ਦੇ ਫਿਟਿੰਗ ਕਰਵਾਉਣੀ। |
| ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿਓ। | ਗੱਡੀ ਦੀ ਬਾਡੀ ਜਾਂ ਇੰਜਣ ਨਾਲ ਛੇੜਛਾੜ। |
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ: ਆਟੋ ਮੋਬਾਈਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਵਾਈਸ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਆਦਿਤਿਆ ਕਾਸਲੀਵਾਲ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੰਪਨੀਆਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਵਾਹਨ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਬਦਲਾਅ ਕਰਨ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਵਾਹਨ ਦੀ ਵਾਰੰਟੀ ਵੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਮੋਡੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਕਰਵਾਉਣ ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ ਹੈ ਕਿ ਗੱਡੀ ਦਾ 'ਅੱਪਰ ਮਾਡਲ' (Upper Model) ਚੁਣਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਜੋ ਅਸਲੀ ਫਿਟਿੰਗ ਮਿਲ ਸਕੇ।