ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ APAAR ID, ਇੱਥੇ ਜਾਣੋ ਇਸਦੇ ਫਾਇਦੇ ਤੇ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਤਰੀਕਾ

ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। APAAR ID, ਜਾਂ 'ਆਟੋਮੇਟਿਡ ਪਰਮਾਨੈਂਟ ਅਕਾਦਮਿਕ ਅਕਾਊਂਟ ਰਜਿਸਟਰੀ ID', ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ 2023 ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਪਾਲਿਸੀ (NEP), 2020 ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਐਂਡ ਕੁਆਲੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਫਰੇਮਵਰਕ (NCrF) ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਇੱਕ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਡੇਟਾ ਰਿਪੋਜ਼ਟਰੀ ਹੈ ਜੋ ਰਜਿਸਟਰਡ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ, ਸਰਟੀਫਿਕੇਟਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਕਾਦਮਿਕ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ APAAR ID ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਅਪਲਾਈ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 'ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਡਿਸਟ੍ਰਿਕਟ ਇਨਫਰਮੇਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ ਫਾਰ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ+' (UDISE+) ਨਾਲ ਰਜਿਸਟਰ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣਾ 12-ਅੰਕਾਂ ਦਾ APAAR ID ਨੰਬਰ ਮਿਲੇਗਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਪਲਾਈ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

APAAR ਕੀ ਹੈ?

APAAR ID, ਜਿਸ ਨੂੰ 'ਵਨ ਨੇਸ਼ਨ, ਵਨ ਸਟੂਡੈਂਟ ID' ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਕ 12-ਅੰਕਾਂ ਦੇ ਨੰਬਰ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਪ੍ਰਮਾਣ ਪੱਤਰ (Credentials), ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਦੇਖਣ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਧਾਰ ਕਾਰਡ ਵਰਗੀ ਹੀ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਨਵੀਂ ਸਿੱਖਿਆ ਨੀਤੀ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਹੈ।

APAAR ID ਦੇ ਕੀ ਫਾਇਦੇ ਹਨ?

ਜੇਕਰ ਫਾਇਦਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ, ਤਾਂ APAAR ਅਕਾਦਮਿਕ ਰਿਕਾਰਡ ਸੰਭਾਲਣ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਹੂਲਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਮੁੱਖ ਲਾਭ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ:

ਡਿਜੀਟਲ ਸਟੋਰੇਜ: ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ APAAR ID ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ, ਮਾਰਕਸ਼ੀਟਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਅਸਲ (Physical) ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਾਲ ਰੱਖਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਆਸਾਨ ਪਹੁੰਚ: ਜਦੋਂ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦਿਖਾਉਣੇ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਬੱਸ ਆਪਣਾ 12-ਅੰਕਾਂ ਦਾ APAAR ID ਨੰਬਰ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਤੁਹਾਡੇ ਰਿਕਾਰਡ ਡਿਜੀਟਲ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦੇਖ ਸਕਣਗੇ।

ਧੋਖਾਧੜੀ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ: APAAR ਡੁਪਲੀਕੇਟ ਅਕਾਦਮਿਕ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਰਜ਼ੀਵਾੜੇ (Fraud) ਨੂੰ ਘਟਾ ਕੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।

ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਸਹੂਲਤ: ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ APAAR ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ (Mobility) ਨੂੰ ਆਸਾਨ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਲਚਕਤਾ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦਾ ਰਸਤਾ ਚੁਣਨ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿਵਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਸੁਰੱਖਿਆ: ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਾਗਜ਼ੀ ਰਿਕਾਰਡ ਸਾਂਭਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟਾਂ ਦੇ ਗੁਆਚਣ, ਫਟਣ ਜਾਂ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵੀ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਬਹੁਪੱਖੀ ਵਰਤੋਂ: ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾਖਲੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਤੁਸੀਂ ਇਸ ID ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ (Entrance exams), ਨੌਕਰੀ ਦੀਆਂ ਅਰਜ਼ੀਆਂ, ਅਤੇ ਸਕਿਲਿੰਗ ਕੋਰਸਾਂ ਦੌਰਾਨ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।

APAAR ID ਕਿਵੇਂ ਬਣਾਈਏ?

APAAR ID ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕਾਫ਼ੀ ਸਰਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹਨਾਂ ਪੜਾਵਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ:

ਸਕੂਲ ਜਾਣਾ: ਆਪਣੀ ਜਨਮ ਮਿਤੀ ਅਤੇ ਪਛਾਣ (Demographic details) ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਜਾਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ: ਜੇਕਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨਾਬਾਲਗ (Minor) ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਇਸ ID ਲਈ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਲੈਣੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੋਵੇਗੀ।

ਪਛਾਣ ਦੀ ਤਸਦੀਕ: ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ (Authenticate) ਕਰਵਾਉਣਾ ਪਵੇਗਾ।

ਡਿਜੀਲੌਕਰ ਨਾਲ ਲਿੰਕ: ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਤੁਹਾਡੀ APAAR ID ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਆਨਲਾਈਨ ਪਹੁੰਚ ਲਈ ਇਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੁਹਾਡੇ DigiLocker ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ ਜੁੜ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

APAAR ID ਲਈ ਯੋਗਤਾ (Eligibility)

APAAR ID ਲਈ ਅਪਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨੀਆਂ ਪੈਣਗੀਆਂ:

UDISE+ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ: ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਮ 'ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਡਿਸਟ੍ਰਿਕਟ ਇਨਫਰਮੇਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ ਫਾਰ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਪਲੱਸ' (UDISE+) 'ਤੇ ਰਜਿਸਟਰਡ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਡਾਟਾ ਮੈਚਿੰਗ: ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਮ UDISE+ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਆਧਾਰ ਕਾਰਡ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ (Match) ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

PEN ਨੰਬਰ: APAAR ID ਲਈ ਅਪਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਆਪਣਾ ਪਰਮਾਨੈਂਟ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਨੰਬਰ (PEN) ਹੋਣਾ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।