ਕੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ AI ਦਾ ਕ੍ਰੇਜ਼? ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਡਗਮਗਾਇਆ, 'ਉਮੀਦ' ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ 'ਗੁੱਸਾ'
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਿਰਭਰਤਾ ਇਨਸਾਨ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕਤਾ (Creativity) ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਸੋਚ (Critical Thinking) ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਮਨੁੱਖੀ ਹੁਨਰ ਨੂੰ ਨਿਖਾਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਸਤ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ।
Publish Date: Fri, 17 Apr 2026 01:53 PM (IST)
Updated Date: Fri, 17 Apr 2026 01:55 PM (IST)
ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਭਾਵੇਂ AI (ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ) ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਰੂਪ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਜਿਸ ਪੀੜ੍ਹੀ (Gen Z) ਤੋਂ ਇਸ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮੀਦ ਸੀ, ਉਹ ਹੁਣ ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾ ਰਹੀ। ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ AI ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬੇਚੈਨੀ ਅਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨੌਕਰੀਆਂ ਖੋਹ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸਰਵੇਖਣ ਦੇ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਅੰਕੜੇ
Gallup, GSV Ventures ਅਤੇ Walton Family Foundation ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਸਰਵੇਖਣ ਵਿੱਚ Gen Z ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ:
ਭਰੋਸੇ ਵਿੱਚ ਕਮੀ: ਲਗਭਗ 48 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੰਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ AI ਦੇ ਫ਼ਾਇਦਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਨੁਕਸਾਨ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋਣਗੇ।
ਉਤਸ਼ਾਹ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ: ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ AI ਪ੍ਰਤੀ ਉਤਸ਼ਾਹ 14 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੱਕ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਹੈ।
ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ: AI ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਗੁੱਸੇ ਦੀ ਭਾਵਨਾ 22 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ 31 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ
ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਇਹ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ ਕਿ ਲਗਭਗ 80 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਲੋਕ AI ਨੂੰ ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਇੱਕ 'ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ' ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਿਰਭਰਤਾ ਇਨਸਾਨ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕਤਾ (Creativity) ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਸੋਚ (Critical Thinking) ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਮਨੁੱਖੀ ਹੁਨਰ ਨੂੰ ਨਿਖਾਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਸਤ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਚੁਣੌਤੀ
ਹਾਲਾਂਕਿ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਬਰਕਰਾਰ ਹਨ, ਪਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਇਹ ਵੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ AI ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਦਾ ਇੱਕ ਅਨਿੱਖੜਵਾਂ ਅੰਗ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਹ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ ਲਈ AI ਹੁਨਰ ਸਿੱਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਰਿਸਰਚਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਤੇ ਨੀਤੀ ਘੜਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਹੁਣ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਮੁੜ ਜਿੱਤਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰਨਾ ਹੈ ਕਿ AI ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਲੈਣ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਉਸ ਦੀ ਮਦਦ ਲਈ ਹੈ।