ਆਖਿਰ ਕਿਉਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦੈ ਕਿ 'ਨਰਮਦਾ ਦਾ ਹਰ ਕੰਕਰ ਹੈ ਸ਼ੰਕਰ', ਕਿਵੇਂ ਸਾਧਾਰਨ ਪੱਥਰ ਬਣ ਗਏ ਪੂਜਨਯੋਗ 'ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ'?

ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਨਰਮਦਾ ਨਦੀ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਨਦੀਆਂ 'ਚੋਂ ਇਕ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ "ਨਰਮਦਾ ਦਾ ਹਰ ਕੰਕਰ ਸ਼ੰਕਰ ਹੈ।" ਨਰਮਦਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਪਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਪੱਥਰਾਂ ਨੂੰ 'ਨਰਮਦੇਸ਼ਵਰ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ' ਜਾਂ 'ਬਾਣਲਿੰਗ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਾਰੇ ਪੱਥਰ ਸਵੈ-ਭੂ (ਖੁਦ ਉਤਪੰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ) ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਇਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਖਾਸ ਕਥਾ ਵੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਣ ਜਾ ਰਹੇ ਹਾਂ।

ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ ਨਰਮਦਾ ਨਦੀ ਦਾ ਉਦਗਮ?

ਨਰਮਦਾ ਨਦੀ ਦੇ ਉਦਗਮ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਕਥਾ ਸਕੰਦ ਪੁਰਾਣ 'ਚ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਅਨੁਸਾਰ ਇਕ ਵਾਰ ਅਮਰਕੰਟਕ 'ਚ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਘੋਰ ਤਪੱਸਿਆ 'ਚ ਲੀਨ ਸਨ। ਉਸ ਕਠੋਰ ਤਪ ਦੀ ਤਪਸ਼ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਪਸੀਨੇ ਦੀਆਂ ਬੂੰਦਾਂ ਡਿੱਗਣ ਲੱਗੀਆਂ। ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੇ ਇਸੇ ਪਸੀਨੇ ਦੀਆਂ ਬੂੰਦਾਂ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਨਰਮਦਾ ਨਦੀ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਹੋਈ। ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਤੋਂ ਉਤਪੱਤੀ ਕਾਰਨ ਨਰਮਦਾ ਨੂੰ 'ਸ਼ਿਵਪ੍ਰਿਆ' ਤੇ 'ਸ਼ੰਕਰਕੰਨਿਆ' ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਲਈ ਕਹਾਉਂਦੀ ਹੈ 'ਬਾਣਲਿੰਗ'

ਪੌਰਾਣਿਕ ਕਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਦੋਂ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਰਾਖਸ਼ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾਸੁਰ ਦਾ ਵਧ ਕੀਤਾ ਸੀ ਤਾਂ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੇ ਧਨੁਸ਼ ਤੋਂ ਇਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਤੇ ਦਿਵਯ ਬਾਣ ਨਰਮਦਾ ਨਦੀ ਦੇ ਜਲ ਵਿਚ ਜਾ ਡਿੱਗਿਆ। ਇਸੇ ਬਾਣ ਦੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਨਰਮਦਾ ਦੇ ਜਲ ਵਿਚ ਮੌਜੂਦ ਪੱਥਰ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦੇ ਰੂਪ 'ਚ ਬਦਲ ਗਏ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਨਰਮਦਾ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗਾਂ ਨੂੰ 'ਬਾਣਲਿੰਗ' ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਇਹ ਵਰਦਾਨ

ਨਰਮਦਾ ਦੇ ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਬਣਨ ਪਿੱਛੇ ਇਕ ਹੋਰ ਬੇਹੱਦ ਦਿਲਚਸਪ ਕਥਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਕਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਕ ਵਾਰ ਨਰਮਦਾ ਨਦੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਠੋਰ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ ਤੇ ਇਹ ਵਰਦਾਨ ਮੰਗਿਆ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਵੀ 'ਗੰਗਾ' ਸਮਾਨ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਮਿਲੇ। ਇਸ 'ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਦੇਵਤਾ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਜੀ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਕਰ ਲਵੇਗਾ, ਉਦੋਂ ਹੀ ਕੋਈ ਦੂਜੀ ਨਦੀ ਗੰਗਾ ਸਮਾਨ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਸਕੇਗੀ।

ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਨਰਮਦਾ ਨੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਨਰਮਦਾ ਦੀ ਇਸ ਅਟੁੱਟ ਭਗਤੀ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਮਹਾਦੇਵ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਅਤੇ ਨਰਮਦਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ। ਤਦ ਨਰਮਦਾ ਨੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਤੋਂ ਇਹ ਵਰਦਾਨ ਮੰਗਿਆ ਕਿ ਉਸਦੀ ਭਗਤੀ ਸਦਾ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਰਹੇ। ਨਰਮਦਾ ਦੀ ਇਸ ਨਿਰਸਵਾਰਥ ਭਗਤੀ ਤੋਂ ਸ਼ਿਵ ਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਰਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਕਿ "ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਢੇ 'ਤੇ ਜਿੰਨੇ ਵੀ ਪੱਥਰ ਹਨ, ਉਹ ਅੱਜ ਤੋਂ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਕਹਾਉਣਗੇ ਅਤੇ ਪੂਜੇ ਜਾਣਗੇ।"

ਨਰਮਦੇਸ਼ਵਰ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦੇ ਅਦਭੁਤ ਲਾਭ

• ਦੂਜੇ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ 'ਚ ਨਰਮਦੇਸ਼ਵਰ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਬਹੁਤ ਫਲਦਾਇਕ ਮੰਨੀ ਗਈ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਨਰਮਦਾ ਕੰਢੇ ਤੋਂ ਨਿਕਲੇ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗਾਂ 'ਚ ਸਵੈ-ਭੂ ਦਿਵਯ ਊਰਜਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
• ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਵਿਧੀ-ਵਿਧਾਨ ਨਾਲ ਨਰਮਦੇਸ਼ਵਰ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ-ਅਰਚਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਘਰ-ਪਰਿਵਾਰ 'ਚ ਸੁੱਖ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
• ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ 'ਤੇ ਜਲ ਅਰਪਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਅਰਾਧਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰੋਗ, ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਕਸ਼ਟ ਦੂਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
• ਇਸ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦੀ ਇਕ ਹੋਰ ਖਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਾਈ ਵਸਤੂ ਗ੍ਰਹਿਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ, ਪਰ ਨਰਮਦੇਸ਼ਵਰ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦਾ ਪ੍ਰਸਾਦ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।