ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਤਾਰਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ 'ਸਾਖਿਆਤ ਦੇਵਤਾ' ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਕਰੋੜਾਂ ਲੋਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਵੇਰੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਅਰਘ (ਜਲ) ਦੇ ਕੇ ਆਪਣੇ ਦਿਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ, ਜਦੋਂ ਗੱਲ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਨਿਯਮ ਬਦਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ

ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਤਾਰਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ 'ਸਾਖਿਆਤ ਦੇਵਤਾ' ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਕਰੋੜਾਂ ਲੋਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਵੇਰੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਅਰਘ (ਜਲ) ਦੇ ਕੇ ਆਪਣੇ ਦਿਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ, ਜਦੋਂ ਗੱਲ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਨਿਯਮ ਬਦਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਾਲ 2026 ਵਿੱਚ ਲੱਗਣ ਵਾਲਾ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣ (Surya Grahan 2026) ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਕਈ ਧਾਰਮਿਕ ਸੂਤਕ (Sutak) ਨਿਯਮ ਲੈ ਕੇ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸੂਤਕ ਕਾਲ ਅਤੇ ਵਰਜਿਤ ਕੰਮ
ਜੋਤਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਠੀਕ 12 ਘੰਟੇ ਪਹਿਲਾਂ 'ਸੂਤਕ ਕਾਲ' ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਪੱਖੋਂ 'ਅਸ਼ੁੱਧ' ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੂਤਕ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੰਦਰਾਂ ਦੇ ਕਪਾਟ (ਦਰਵਾਜ਼ੇ) ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਪੂਜਾ ਜਾਂ ਸ਼ੁਭ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ।
ਕੀ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੌਰਾਨ ਜਲ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਵਾਲ ਇਹੀ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਜਲ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ? ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਅਤੇ ਜੋਤਿਸ਼ ਗਣਨਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ:
ਰਾਹੂ-ਕੇਤੂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ: ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੌਰਾਨ ਸੂਰਜ ਦੇਵਤਾ 'ਤੇ ਰਾਹੂ-ਕੇਤੂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ 'ਕਸ਼ਟਕਾਰੀ' ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਊਰਜਾ: ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਖ਼ੁਦ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਲ ਭੇਟ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਭ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ। ਅਰਘ ਦੇਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਊਰਜਾ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕਰਨਾ, ਪਰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਸਮੇਂ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਊਰਜਾ (Negative Energy) ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਜਲ ਕਦੋਂ ਦੇਈਏ?
ਪੌਰਾਣਿਕ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਾਲ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਲਵੋ ਅਤੇ ਪੂਰੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਗੰਗਾ ਜਲ ਦਾ ਛਿੜਕਾਅ ਕਰ ਲਵੋ, ਉਦੋਂ ਹੀ ਸੂਰਜ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਗ੍ਰਹਿਣ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਲ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ 'ਸ਼ੁੱਧੀ' ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਸਕਾਰਾਤਮਕਤਾ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੌਰਾਨ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣ ਯੋਗ ਗੱਲਾਂ:
ਜਾਪ ਕਰੋ: ਅਰਘ ਨਾ ਦਿਓ, ਪਰ ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਵਿੱਚ 'ਓਮ ਸੂਰਿਆਏ ਨਮਹ' ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਫਲਦਾਇਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤੇ: ਗ੍ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤੇ (ਤੁਲਸੀ ਦਲ) ਪਾ ਦਿਓ।
ਸਾਵਧਾਨੀ: ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਅਤੇ ਨੁਕੀਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬਚੋ।
ਦਾਨ ਪੁੰਨ: ਗ੍ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਨਾਜ, ਤਿਲ ਅਤੇ ਗੁੜ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।