Surya Grahan 2026: ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੌਰਾਨ ਕਿਉਂ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਮੰਦਰਾਂ ਦੇ ਕਿਵਾੜ? ਜਾਣੋ ਇਸ ਪਿੱਛੇ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਕਾਰਨ

ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿਣ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਖਗੋਲੀ ਘਟਨਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਸਮਾਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਦੇਖਿਆ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਗ੍ਰਹਿਣ ਲੱਗਦੇ ਹੀ ਮੰਦਰਾਂ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਪੂਜਾ-ਪਾਠ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੂਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਛੂਹਣਾ ਵਰਜਿਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕਈ ਡੂੰਘੇ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਕਾਰਨ ਛਿਪੇ ਹਨ।

ਮੂਰਤੀ ਪੂਜਾ ਕਿਉਂ ਹੈ ਵਰਜਿਤ?

ਧਾਰਮਿਕ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ 'ਸੂਤਕ ਕਾਲ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਅਸ਼ੁੱਧੀ ਦਾ ਸਮਾਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੌਰਾਣਿਕ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਰਾਹੂ-ਕੇਤੂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਾਰਨ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿੱਚ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਊਰਜਾ (Negative Energy) ਦਾ ਪ੍ਰਵਾਹ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੇਵ-ਮੂਰਤੀਆਂ ਊਰਜਾ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨਕਾਰਾਤਮਕਤਾ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਮੂਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਢੱਕ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਮੰਦਰ ਦੇ ਕਿਵਾੜ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਮਾਨਸਿਕ ਜਾਪ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ

ਭਾਵੇਂ ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰੀ ਪੂਜਾ ਵਰਜਿਤ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਇਹ ਸਮਾਂ ਅੰਤਰਮਨ ਦੀ ਸਾਧਨਾ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਹੈ। ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ 'ਮਾਨਸਿਕ ਜਾਪ' (ਬਿਨਾਂ ਬੋਲੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹਨਾ) ਆਮ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਈ ਗੁਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਗਾਇਤਰੀ ਮੰਤਰ ਜਾਂ ਮਹਾਮ੍ਰਿਤੁੰਜੇ ਮੰਤਰ ਦਾ ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਜਾਪ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਵਚ ਵਾਂਗ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਗ੍ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੁੱਧੀਕਰਨ

ਗ੍ਰਹਿਣ ਖਤਮ ਹੁੰਦੇ ਹੀ ਸ਼ੁੱਧੀਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਜ਼ਰੂਰੀ ਮੰਨੀ ਗਈ ਹੈ। ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਗ੍ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੰਗਾ ਜਲ ਦਾ ਛਿੜਕਾਅ ਕਰਨਾ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਦਾਨ-ਪੁੰਨ ਕਰਨਾ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਮੰਦਰਾਂ ਦੀ ਸਫਾਈ ਕਰਕੇ ਦੁਬਾਰਾ ਕਿਵਾੜ ਖੋਲ੍ਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।