ਅਨੰਤ ਅਤੇ ਸਰਬ ਵਿਆਪਕ ਹੈ ਕੁਦਰਤ

ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇਕ ਮਨ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਆਪਣੇ ਮਨਾਂ ਵਿਚ ਇਕ ਨਿਰੰਤਰ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦੇ ਹਾਂ - ਕਦੇ ਸ਼ਾਂਤ, ਕਦੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬੇਚੈਨ। ਇਸ ਲਈ, ਇਹ ਸਵਾਲ ਕਰਨਾ ਸੁਭਾਵਿਕ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਇਹ ਬੇਚੈਨੀ ਸਾਡੀ ਆਪਣੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੋਈ ਡੂੰਘਾ ਕਾਰਨ ਹੈ? ਦਰਅਸਲ, ਮਾਨਸਿਕ ਅਸਥਿਰਤਾ ਦਾ ਮੂਲ ਕਾਰਨ ਕੁਦਰਤ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਰਸਤਾ ਸਾਧਨਾ ਵਿਚ ਹੈ। ਮਨ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਨਾ ਕੋਈ ਆਸਾਨ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਮਨੁੱਖੀ ਚੇਤਨਾ ਸੀਮਤ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਕੁਦਰਤ ਅਨੰਤ ਅਤੇ ਸਰਬ ਵਿਆਪਕ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੀਮਤ ਚੇਤਨਾ ’ਤੇ ਸੀਮਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਵੇਗਾ, ਪਰ ਇਹ ਧਾਰਨਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕੁਦਰਤ ਇਕ ਖਿੰਡੀ ਹੋਈ ਸ਼ਕਤੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਕ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ, ਵਿਲੱਖਣ ਸੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹਰ ਚੇਤਨ ਜੀਵ 'ਤੇ ਬਰਾਬਰ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ, ਸਾਧਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਸਧਾਰਨ ਅਭਿਆਸ ਨਹੀਂ ਹੈ ਸਗੋਂ ਇਕ ਡੂੰਘਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀਆਂ ਨਿੱਜੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤ ਦੀ ਸਰਬ-ਵਿਆਪੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਅਭਿਆਸੀ ਨੂੰ ਸਵੈ-ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਨੂੰ ਜਗਾਉਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਆਪਣੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਸਥਿਰਤਾ ਵੱਲ ਲਿਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਕੁਦਰਤ ਦਾ ਇਕ ਮੁੱਖ ਗੁਣ ਇਸ ਦੀ ਚੰਚਲਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਲਗਾਤਾਰ ਬਦਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਰਚਨਾ ਵਿਚ ਇਸ ਗੁਣ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਸਾਰਾ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਨਿਰੰਤਰ ਗਤੀ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਅਸਲ ਵਿਚ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡੀ ਚੇਤਨਾ ਦਾ ਇਕ ਬਦਲਾਅ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਕੁਦਰਤ ਇਸ ਚੇਤਨਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਬਾਹਰੀ ਸੰਸਾਰ ਬਦਲਦਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਮਾਨਸਿਕ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵੀ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਇਕਾਗਰਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਮਾਨਸਿਕ ਕਸਰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਕ ਨਿਰੰਤਰ ਸਾਧਨਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚ ਇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਅੰਦਰਲੀ ਬੇਚੈਨੀ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਥਿਰਤਾ ਵਿਚ ਬਦਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਧਨਾ ਅੰਤ ਵਿਚ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਸੰਤੁਲਨ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

-ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਆਨੰਦਮੂਰਤੀ।