Chanakya Niti : ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਸੁਖੀ ਤੇ ਸਫਲ ਜੀਵਨ, ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਬਣਾ ਕੇ ਰੱਖੋ ਦੂਰੀ

ਧਰਮ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਚਾਣਕਿਆ ਨੀਤੀ (Chanakya Niti tips) ਅੱਜ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਗਿਕ ਹੈ। ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਚਾਰੀਆ ਚਾਣਕਿਆ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਦੱਸਣ ਜਾ ਰਹੇ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਲੋਕ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਚਲੋ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਇਸ ਬਾਰੇ।

1. दुर्जनेषु च सर्पेषु वरं सर्पो न दुर्जनः।

सर्पो दंशति कालेन दुर्जनस्तु पदे-पदे।।

ਚਾਣਕਿਆ (Chanakya Niti) ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦੁਸ਼ਟ ਵਿਅਕਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੱਪ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਨੂੰ ਚੁਣਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਦੁਸ਼ਟ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸੱਪ ਨੂੰ ਚੁਣਨਾ ਇੱਕ ਬਿਹਤਰ ਵਿਕਲਪ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਤਰਕ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਚਾਣਕਿਆ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇੱਕ ਸੱਪ ਸਿਰਫ ਆਪਣੇ ਬਚਾਅ ਲਈ ਹੀ ਡੰਗਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਇੱਕ ਦੁਸ਼ਟ ਵਿਅਕਤੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਦੇ ਹੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

2. कुराजराज्येन कुतः प्रजासुखं कुमित्रमित्रेण कुतोऽभिनिवृत्तिः।

कुदारदारैश्च कुतो गृहे रतिः कृशिष्यमध्यापयतः कुतो यशः।।

ਆਚਾਰੀਆ ਚਾਣਕਿਆ ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇੱਕ ਦੁਸ਼ਟ ਰਾਜੇ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਪਰਜਾ ਕਦੇ ਸੁਖੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੀ। ਦੁਸ਼ਟ ਮਿੱਤਰ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਵਿੱਚ ਅਨੰਦ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਦਾ, ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡਾ ਜੀਵਨ ਸਾਥੀ ਵੀ ਦੁਸ਼ਟ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸੁਖੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੇ। ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਕ ਦੁਸ਼ਟ ਚੇਲੇ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਨਾਲ ਕਦੇ ਯਸ਼ (ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ) ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਆਚਾਰੀਆ ਚਾਣਕਿਆ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸੁਖੀ ਜੀਵਨ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾ ਕੇ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

3. परोक्षे कार्यहन्तारं प्रत्यक्षे प्रियवादिनम्।

वर्जयेत्तादृशं मित्रं विषकुम्भं पयोमुखम् ॥

ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਚਾਣਕਿਆ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋਸਤ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਮਿੱਤਰ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮਿੱਠਾ ਬੋਲਦਾ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਪਿੱਠ ਪਿੱਛੇ ਕੰਮ ਵਿਗਾੜਦਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਹੀ ਭਲਾਈ ਹੈ।

4. न विश्वसेत्कुमित्रे च मित्रे चापि न विश्वसेत्।

कदाचित्कुपितं मित्रं सर्वं गुह्यं प्रकाशयेत् ॥

ਚਾਣਕਿਆ ਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਵਰਣਿਤ ਇਸ ਸ਼ਲੋਕ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਕ ਬੁਰੇ ਦੋਸਤ 'ਤੇ ਕਦੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਪਰ ਇੱਕ ਚੰਗੇ ਦੋਸਤ 'ਤੇ ਵੀ ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਕਰਕੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਜੇਕਰ ਕਦੇ ਦੋਸਤੀ ਖਰਾਬ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਗੁਪਤ ਭੇਦਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਾਰਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਉਜਾਗਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।