ਪਾਣੀ 'ਚ ਸੜੀ-ਗਲੀ ਲਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਤਾਂ ਕੇਸ ਕਮਜ਼ੋਰ ਨਹੀਂ...', ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ SSB ਕਾਂਸਟੇਬਲ ਦੀ ਉਮਰ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਰੱਖੀ ਬਰਕਰਾਰ

ਦਯਾਨੰਦ ਸ਼ਰਮਾ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ: ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟੀਆਂ ਗਈਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਉਮੀਦ ਮੁਤਾਬਕ ਸੜਨ (Prytefaction) ਨਾ ਮਿਲਣ ਨੂੰ ਆਧਾਰ ਬਣਾ ਕੇ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਰੇਖਾ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਉਠਾਉਣ ਦੀ ਦਲੀਲ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਮੈਡੀਕਲ ਜੁਰਿਸਪ੍ਰੂਡੈਂਸ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਠੰਢੇ ਮੌਸਮ, ਡੂੰਘੇ ਪਾਣੀ, ਕੱਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀਆਂ ਅਤੇ ਵਜ਼ਨ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਸੁੱਟੀਆਂ ਗਈਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸੜਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੌਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਿਧਾਂਤ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਮਹਿੰਦਰਗੜ੍ਹ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਨਾਬਾਲਗ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀ SSB ਕਾਂਸਟੇਬਲ ਦੀ ਉਮਰ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਿਆ।

ਜਸਟਿਸ ਜੀ.ਐਸ. ਗਿੱਲ ਅਤੇ ਜਸਟਿਸ ਰਮੇਸ਼ ਕੁਮਾਰੀ ਦੀ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਬੈਂਚ ਨੇ ਅਪੀਲ ਖਾਰਜ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸਤਗਾਸਾ (Prosecution) ਵੱਲੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਾਲਾਤਿਕ ਸਬੂਤਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਲਜ਼ਮ ਦੇ ਗੁਨਾਹ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਬੇਗੁਨਾਹੀ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਨਕਾਰਦੀ ਹੈ।

ਮੈਡੀਕਲ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਹਵਾਲਾ

ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਇੰਸ ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪਈ ਲਾਸ਼, ਹਵਾ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਲਾਸ਼ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਸੜਨ ਦੇ ਸਮਾਨ ਪੱਧਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਦੁੱਗਣਾ ਸਮਾਂ ਲੈ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਲਾਸ਼ ਡੂੰਘੇ ਠੰਢੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਕੱਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਇੱਟਾਂ ਨਾਲ ਵਜ਼ਨ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਡੁਬੋਈ ਗਈ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਸੜਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵੀ ਦੇਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਰੇਖਾਂਕਿਤ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਉਹੀ ਹਾਲਾਤ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮ੍ਰਿਤਕ ਮਹਿਲਾ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਨਹਿਰ ਵਿੱਚੋਂ ਬਰਾਮਦ ਹੋਈਆਂ। ਇਸੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਧੇਰੇ ਸੜਨ ਦੀ ਘਾਟ ਇਸਤਗਾਸਾ ਦੇ ਕੇਸ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ। ਪੋਸਟਮਾਰਟਮ ਅਨੁਸਾਰ ਮੌਤ ਅਤੇ ਜਾਂਚ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ 5 ਤੋਂ 10 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਅੰਤਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਥਾਪਿਤ ਫੋਰੈਂਸਿਕ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਹੈ।

ਮੁਲਜ਼ਮ ਦੀ ਸ਼ੱਕੀ ਭੂਮਿਕਾ

ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਕਤਲ ਵਾਲੇ ਦਿਨ 14 ਦਸੰਬਰ 2015 ਨੂੰ ਮੁਲਜ਼ਮ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਗੈਰ-ਹਾਜ਼ਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਨਾ ਤਾਂ ਉਸ ਦਿਨ ਆਪਣੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਾ ਕੋਈ ਤਸੱਲੀਬਖਸ਼ ਸਪੱਸ਼ਟੀਕਰਨ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਘਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲੇ ਖੂਨ ਦੇ ਧੱਬਿਆਂ ਦੀ ਕੋਈ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਵਜ੍ਹਾ ਦੱਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਸ ਨੇ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਦੇ ਲਾਪਤਾ ਹੋਣ ਦੀ ਕੋਈ ਰਿਪੋਰਟ ਵੀ ਦਰਜ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਈ ਸੀ।

ਕੀ ਸੀ ਪੂਰਾ ਮਾਮਲਾ?

ਇਸਤਗਾਸਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੁਲਜ਼ਮ ਧਰਮਿੰਦਰ, ਜੋ SSB ਵਿੱਚ ਕਾਂਸਟੇਬਲ ਸੀ, ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਰੀਨਾ ਦੀ ਗਰਦਨ 'ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਸੱਟਾਂ ਮਾਰ ਕੇ ਹੱਤਿਆ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਮਾਸੂਮ ਪੁੱਤਰ ਦੇਵੇਸ਼ ਦਾ ਰੱਸੀ ਨਾਲ ਗਲਾ ਘੁੱਟ ਕੇ ਜਾਨ ਲੈ ਲਈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਕੰਬਲ ਅਤੇ ਰਜ਼ਾਈ ਦੇ ਕਵਰ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟ ਕੇ ਇੱਟਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਤੈਰ ਨਾ ਸਕਣ, ਅਤੇ ਨਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ।

ਮੈਡੀਕਲ ਸਬੂਤਾਂ ਨੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਰੀਨਾ ਦੀ ਮੌਤ ਗਰਦਨ ਦੀਆਂ ਸੱਟਾਂ ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਦੀ ਮੌਤ ਦਮ ਘੁੱਟਣ ਕਾਰਨ ਹੋਈ ਸੀ। ਰਿਕਾਰਡ 'ਤੇ ਇਹ ਵੀ ਆਇਆ ਕਿ ਰੀਨਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੇਕੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਹੋ ਰਹੀ ਤਸੀਹਿਆਂ ਅਤੇ ਜਾਨੋਂ ਮਾਰਨ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਬਾਰੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਪੇਕੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲੇ ਸਹੁਰੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚੇ ਤਾਂ ਉਹ ਅਤੇ ਬੱਚਾ ਗਾਇਬ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਘਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਖੂਨ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।