ਡੇਰਾ ਮੁਖੀ ਰਾਮ ਰਹੀਮ ਦੀ ਅਪੀਲ 'ਤੇ ਹਾਈਕੋਰਟ 'ਚ ਹੋਈ ਸੁਣਵਾਈ, ਰਾਮਚੰਦਰ ਛਤਰਪਤੀ ਕਤਲ ਕਾਂਡ ਦੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਦੀ ਹੋਈ ਜਾਂਚ

ਰਾਜ ਬਿਊਰੋ, ਪੰਚਕੂਲਾ। ਪੱਤਰਕਾਰ ਰਾਮਚੰਦਰ ਛਤਰਪਤੀ ਕਤਲ ਕਾਂਡ ਵਿੱਚ ਡੇਰਾ ਸੱਚਾ ਸੌਦਾ ਮੁਖੀ ਗੁਰਮੀਤ ਰਾਮ ਰਹੀਮ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਵਿਰੁੱਧ ਦਾਇਰ ਅਪੀਲ 'ਤੇ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰਦਿਆਂ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਹਾਈਕੋਰਟ ਨੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਮਾਮਲੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਗੋਲੀਆਂ ਦੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਭੌਤਿਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ। ਲਗਪਗ ਸੱਤ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਡੇਰਾ ਮੁਖੀ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਕਰਾਰ ਦਿੰਦਿਆਂ ਉਮਰ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿਰੁੱਧ ਹੁਣ ਅਪੀਲ 'ਤੇ ਸੁਣਵਾਈ ਜਾਰੀ ਹੈ।

ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਸ਼ੀਲ ਨਾਗੂ ਅਤੇ ਜਸਟਿਸ ਵਿਕਰਮ ਅਗਰਵਾਲ ਦੀ ਬੈਂਚ ਨੇ ਸੁਣਵਾਈ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਕੇਸ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ‘ਲਾਪੁਆ’ (Lapua) ਸਾਫਟ-ਲੀਡ ਗੋਲੀ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕੀਤਾ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਇਹ ਦੇਖਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਕਿ ਫੋਰੈਂਸਿਕ ਮਾਹਿਰ ਦੇ ਕਥਿਤ ਦਸਤਖਤ ਜਾਂ ਨਿਸ਼ਾਨ ਉਸ ਗੋਲੀ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਹੋ ਸਕਦੇ ਸਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਜਦਕਿ ਜਿਸ ਪਲਾਸਟਿਕ ਦੇ ਡੱਬੇ (ਕੰਟੇਨਰ) ਵਿੱਚ ਗੋਲੀ ਰੱਖੀ ਗਈ ਸੀ, ਉਸ 'ਤੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਇੰਸਿਜ਼ (AIIMS) ਦੀ ਸੀਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਦੱਸੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਸੀਲਬੰਦ ਕੰਟੇਨਰ ਅਤੇ ਦਸਤਖਤਾਂ 'ਤੇ ਉੱਠੇ ਸਵਾਲ

ਬਚਾਅ ਪੱਖ ਦਾ ਮੁੱਖ ਤਰਕ ਇਹ ਰਿਹਾ ਕਿ ਪੋਸਟਮਾਰਟਮ ਦੌਰਾਨ ਮ੍ਰਿਤਕ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢੀ ਗਈ ਗੋਲੀ ਨੂੰ ਬਰਾਮਦਗੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਟ੍ਰਾਇਲ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਖੋਲ੍ਹੇ ਜਾਣ ਤੱਕ ਸੀਲਬੰਦ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਜੇਕਰ ਏਮਜ਼ (AIIMS) ਦੀਆਂ ਦੋਵੇਂ ਸੀਲਾਂ ਸਹੀ-ਸਲਾਮਤ ਸਨ, ਤਾਂ ਫੋਰੈਂਸਿਕ ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਦੇ ਮਾਹਿਰ ਵੱਲੋਂ ਗੋਲੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਸ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਿਵੇਂ ਸੱਚ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਕੰਟੇਨਰ ਖੋਲ੍ਹੇ ਬਿਨਾਂ ਅੰਦਰਲੀ ਵਸਤੂ ਤੱਕ ਕਿਸੇ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਅਭਿਯੋਜਨ ਪੱਖ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਫੋਰੈਂਸਿਕ ਮਾਹਿਰ ਦੀ ਗਵਾਹੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ। ਮਾਹਿਰ ਨੇ ਖੁਦ ਕੰਟੇਨਰ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਅਤੇ ਲੋੜੀਂਦੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਤਰਕ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਟ੍ਰਾਇਲ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਇਤਰਾਜ਼ ਦਰਜ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਦਸਤਖਤ ਗੋਲੀ 'ਤੇ ਹਨ ਜਾਂ ਕੰਟੇਨਰ 'ਤੇ?

ਸੁਣਵਾਈ ਦੌਰਾਨ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਇਹ ਗੋਲੀ ਆਯਾਤ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ‘ਲਾਪੁਆ’ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੀ ਸਾਫਟ-ਲੀਡ ਗੋਲੀ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਿਸ਼ਾਨ ਬਣੇ ਰਹਿਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਬੈਂਚ ਨੇ ਨਿਰੀਖਣ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ 'ਤੇ ਕੋਈ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦੇ ਰਿਹਾ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦਸਤਖਤ ਗੋਲੀ 'ਤੇ ਹਨ ਜਾਂ ਕੰਟੇਨਰ 'ਤੇ। ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਕੰਟੇਨਰ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਸਾਰੇ ਪੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਅਗਲੀ ਬਹਿਸ ਲਈ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।