ਭਾਰਤ ਲਈ ਰਾਹਤ ਦੀ ਖ਼ਬਰ: ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਤੇਲ ਖੇਤਰਾਂ ਨੇ ਵਧਾਇਆ ਉਤਪਾਦਨ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਤੇਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ

ਭਾਸ਼ਾ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਗਲੋਬਲ ਤੇਲ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਉਤਾਰ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਅਤੇ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂਮੱਧ (Strait of Hormuz) ਦੇ ਤਣਾਅ ਦਰਮਿਆਨ ਭਾਰਤ ਲਈ ਰਾਜਸਥਾਨ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸੁਖਦ ਖ਼ਬਰ ਆਈ ਹੈ। ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਮੰਗਲਾ ਤੇਲ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲਗਭਗ 2,000 ਬੈਰਲ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਸਫ਼ਲਤਾ ਤੇਲ ਖੇਤਰ ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕੰਪਨੀ 'ਕੇਅਰਨ ਆਇਲ ਐਂਡ ਗੈਸ' ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਣਨੀਤਕ ਮੁੜ-ਵਿਕਾਸ ਯੋਜਨਾ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਇਨੋਵੇਸ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਆਨਸ਼ੋਰ ਤੇਲ ਭੰਡਾਰ

ਸਾਲ 2004 ਵਿੱਚ ਖੋਜੇ ਗਏ ਅਤੇ 2009 ਵਿੱਚ ਉਤਪਾਦਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੰਗਲਾ ਤੇਲ ਖੇਤਰ ਨੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਨੂੰ ਤੇਲ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਨਕਸ਼ੇ 'ਤੇ ਉਭਾਰਿਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕੁਦਰਤੀ ਗਿਰਾਵਟ ਕਾਰਨ ਉਤਪਾਦਨ ਘਟ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ, 'ਸਾਈਡਟ੍ਰੈਕਿੰਗ' ਵਰਗੀ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਪੁਰਾਣੇ ਖੂਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਵਿਵਸਥਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਭੰਡਾਰਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਦੋਹਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਲਾਗਤ ਘਟੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਵਾਤਾਵਰਣ 'ਤੇ ਵੀ ਘੱਟ ਅਸਰ ਪਿਆ ਹੈ।

ਉਤਪਾਦਨ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਅਪਣਾਏ ਨਵੇਂ ਤਰੀਕੇ

ਕੇਅਰਨ ਨੇ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ 'ਵਿਸਤਾਰਿਤ ਤੇਲ ਖੋਜ' (EOR) ਤਰੀਕੇ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪੋਲੀਮਰ ਇੰਜੈਕਸ਼ਨ ਅਤੇ ਅਲਕਲਾਈਨ-ਸਰਫੈਕਟੈਂਟ-ਪੋਲੀਮਰ (ASP) ਫਲੱਡਿੰਗ ਵਰਗੀਆਂ ਵਿਧੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 80,000 ਬੈਰਲ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਉਤਪਾਦਨ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਮਾਹਿਰ?

ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਵਾਧਾ ਭਾਰਤ ਦੀ ਦਰਾਮਦ (Import) 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗਾ। 2009 ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚੋਂ 50 ਕਰੋੜ ਬੈਰਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੱਚਾ ਤੇਲ ਕੱਢਿਆ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ 2015 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਕੰਪਨੀ ਦੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਉਮੀਦ ਦੀ ਕਿਰਨ ਜਗਾਈ ਹੈ।