ਐਰੀਜ਼ੋਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਸੈਰੇਮਨੀ ’ਚ AI ਬਾਰੇ ਦੱਸਣ ਲੱਗੇ ਗੂਗਲ ਦੇ ਸਾਬਕਾ CEO, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੂਟਿੰਗ
ਇੱਕ ਸਮਾਂ ਸੀ ਜਦੋਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਸੈਰੇਮਨੀ ਵਿੱਚ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਦਾ ਨਾਮ ਲੈਣ 'ਤੇ ਤਾਲੀਆਂ ਗੂੰਜਦੀਆਂ ਸਨ, ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਤਸੁਕਤਾ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਸੀ। ਪਰ ਹੁਣ ਸਮਾਂ ਬਦਲ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਐਰੀਜ਼ੋਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਗੂਗਲ ਦੇ ਸਾਬਕਾ CEO ਐਰਿਕ ਸ਼ਮਿਟ ਜਦੋਂ ਮੁੱਖ ਭਾਸ਼ਣ ਦੇ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਜੰਮ ਕੇ ਹੂਟਿੰਗ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
Posted By Anuradha Bains
Publish Date: Mon, 18 May 2026 01:09 PM (IST)
Updated Date: Mon, 18 May 2026 01:11 PM (IST)
ਡਿਜੀਟਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। ਇੱਕ ਸਮਾਂ ਸੀ ਜਦੋਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਸੈਰੇਮਨੀ ਵਿੱਚ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਦਾ ਨਾਮ ਲੈਣ 'ਤੇ ਤਾਲੀਆਂ ਗੂੰਜਦੀਆਂ ਸਨ, ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਤਸੁਕਤਾ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਸੀ। ਪਰ ਹੁਣ ਸਮਾਂ ਬਦਲ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਐਰੀਜ਼ੋਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਗੂਗਲ ਦੇ ਸਾਬਕਾ CEO ਐਰਿਕ ਸ਼ਮਿਟ ਜਦੋਂ ਮੁੱਖ ਭਾਸ਼ਣ ਦੇ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਜੰਮ ਕੇ ਹੂਟਿੰਗ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਐਰਿਕ ਸ਼ਮਿਟ ਜਦੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋ ਰਹੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨੀਕ, ਆਟੋਮੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜ 'ਤੇ AI ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪਾਈ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀਆਂ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਹੁਣ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਇਰਲ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
AI ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਗੁੱਸਾ ਕਿਉਂ ਹੈ?
ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਨ ਜੋ ਇੱਕ 'AI-ਫਰਸਟ' (AI ਪ੍ਰਧਾਨ) ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਕਦਮ ਰੱਖਣ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਉਹ ਪੀੜ੍ਹੀ ਹੈ ਜੋ ਚੈਟਜੀਪੀਟੀ, ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ, ਟਿਕਟੌਕ ਐਲਗੋਰਿਦਮ ਅਤੇ ਕਈ AI ਟੂਲਸ ਦੇ ਨਾਲ ਵੱਡੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਉਮੀਦ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਪੀੜ੍ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ AI ਦੀ ਸਮਰਥਕ ਹੋਵੇਗੀ, ਪਰ ਇਸਦੇ ਉਲਟ ਸਮਾਰੋਹ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਨਫ਼ਰਤ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਅੱਜ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੁਣ AI ਨੂੰ ਇੱਕ ਕੂਲ ਪ੍ਰੋਡਕਟੀਵਿਟੀ ਟੂਲ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੱਧਰ ਦੀਆਂ ਨੌਕਰੀਆਂ, ਰਚਨਾਤਮਕ ਕੰਮਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਲਈ ਇੱਕ ਸਿੱਧੇ ਖ਼ਤਰੇ ਵਜੋਂ ਦੇਖ ਰਹੇ ਹਨ। ਮੀਡੀਆ, ਡਿਜ਼ਾਈਨ, ਸੌਫਟਵੇਅਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਕਸਟਮਰ ਸਪੋਰਟ ਤੱਕ, ਹਰ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਇਹ ਤਣਾਅ ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕਿਤੇ ਨੌਕਰੀ ਖੋਹੇ ਜਾਣ ਦਾ ਡਰ, ਕਿਤੇ ਕੰਮ ਆਸਾਨ ਹੋਣ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ
'ਦਿ ਕਟਿੰਗ ਐੱਜ ਗਰੁੱਪ' ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ AI ਸਿੱਖਿਅਕ ਅੰਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ AI ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਇਹ ਗੁੱਸਾ ਇਨਸਾਨੀ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਨਾਲ ਡੂੰਘਾ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੋਕ 'ਲੌਸ ਐਵਰਸ' ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਨੁਕਸਾਨ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਕੁਝ ਵੀ ਕਰਨਗੇ, ਭਾਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਫਾਇਦਾ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਸਾਡੇ ਲਈ ਨੌਕਰੀ ਖੋਹੇ ਜਾਣ ਦਾ ਡਰ, ਕੰਮ ਦੇ ਆਟੋਮੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੈ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਕੋਈ AI ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਅੰਸ਼ ਮਹਿਰਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ AI ਦਾ ਹਮਲਾਵਰ ਪ੍ਰਚਾਰ ਹੁਣ ਉਤਸ਼ਾਹ ਦੀ ਬਜਾਏ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਬੇਚੈਨੀ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ AI ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵੱਡੀ ਚਰਚਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅੱਪਗ੍ਰੇਡ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਖ਼ਤਰੇ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਨੌਕਰੀਆਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਵਿਦਿਆਰਥੀ AI ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਤਮਕ ਸੀਮਾਵਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਭੁਵੀ ਸ਼ਰਮਾ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਮੇਰਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ AI ਸਿਰਫ਼ ਉਹੀ ਦੋਹਰਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਫੀਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਨਵੇਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਕਾਢ ਜਾਂ ਨਿਰਮਾਣ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਇਹ ਆਊਟ ਆਫ਼ ਦਿ ਬਾਕਸ ਨਹੀਂ ਸੋਚ ਸਕਦਾ।"
ਹੋਰਨਾਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਿਖਿਆ ਵਿਰੋਧ
ਦਿਲਚਸਪ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੀਖਸ਼ਾਂਤ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਐਰਿਕ ਸ਼ਮਿਟ ਇਕੱਲੇ ਬੁਲਾਰੇ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਕੁਝ ਹੀ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ, ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਸੈਂਟਰਲ ਫਲੋਰਿਡਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਬੁਲਾਰੇ ਦੀ ਉਦੋਂ ਹੂਟਿੰਗ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ AI ਨੂੰ ਅਗਲੀ ਉਦਯੋਗਿਕ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਕ੍ਰਾਈਸਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਲਕਸ਼ਿਤਾ ਗਜੇਂਦਰ ਬਾਬੂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਉਹੀ ਹੁਨਰ ਕੰਮ ਆਉਣਗੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਨਹੀਂ ਸਿੱਖ ਸਕਦੀਆਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਰ ਉਹ ਚੀਜ਼ ਜੋ ਵਿਲੱਖਣ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਰੋਬੋਟ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਾਪੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ, ਉਹੀ ਅੱਗੇ ਟਿਕ ਸਕੇਗੀ।
ਬਿਆਨਬਾਜ਼ੀ ਦਾ ਵਿਰੋਧ
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਭਿਰੂਪ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ AI ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਹੁਣ ਅਸੰਭਵ ਹੈ। ਕੰਪਨੀਆਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਅਰਬਾਂ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੀਤੀਆਂ ਬਣਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਲੀਡਰ ਇਸ ਨੂੰ ਇਸ ਸਦੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਤਕਨੀਕ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਰ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੋਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਇਸ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਵੀ ਕਰਦੇ ਹੋਣ।
ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਦੀ ਕ੍ਰਾਈਸਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਲਿਬਰਲ ਆਰਟਸ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਮੁਖੀ ਡਾ. ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਸ਼੍ਰੀਮਾਲ ਅਨੁਸਾਰ, "ਐਰਿਕ ਸ਼ਮਿਟ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਦੇਖ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਹੈਰਾਨੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ। ਵਿਦਿਆਰਥੀ AI ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਉਹ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਬਦਲਾਅ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹਲਕੇ ਵਿੱਚ ਦਾਅ 'ਤੇ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।"
ਖੁਦ ਸ਼ਮਿਟ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਇਸ ਚਿੰਤਾ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੇ ਜੋ ਡਿਜੀਟਲ ਸਿਸਟਮ ਬਣਾਇਆ ਹੈ, ਉਹ ਉਮੀਦ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ।
ਸ਼ਮਿਟ ਨੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਤੁਹਾਡੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਰ ਹੈ ਕਿ ਭਵਿੱਖ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਲਿਖਿਆ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਨੌਕਰੀਆਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਗੜਬੜੀ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਰਹੇ ਹੋ ਜਿਸ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਕੋਈ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਇਸ ਡਰ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ।"
ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਵਿਰੋਧ ਇਸ ਲਈ ਮਾਇਨੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਤਕਨੀਕ ਨੂੰ ਨਕਾਰ ਨਹੀਂ ਰਹੇ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਉਹ ਹੁਣ ਸਿਲੀਕਾਨ ਵੈਲੀ ਦੇ ਝੂਠੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਅਤੇ ਵਾਅਦਿਆਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਸੋਚੇ-ਸਮਝੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਦੇ ਮੂਡ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹਨ।