- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਲਾਹੇਵੰਦ: ਡਾ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਮੋਹਨ ਕੁਮਾਰ ਅਨੁਸਾਰ, IVF ਤਕਨੀਕ ਨਾਲ ਇੱਕੋ ਪੀੜ੍ਹੀ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੀ ਸਾਹੀਵਾਲ ਨਸਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਸਲ ਦੀ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ।

ਜਾਗਰਣ ਸੰਵਾਦਦਾਤਾ, ਸਮਸਤੀਪੁਰ: ਡਾ. ਰਾਜੇਂਦਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਕੇਂਦਰੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੇ ਡੇਅਰੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਫ਼ਲਤਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪੂਰਬੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ IVF (In-Vitro Fertilization) ਤਕਨੀਕ ਰਾਹੀਂ ਸਾਹੀਵਾਲ ਨਸਲ ਦੀ ਵੱਛੀ ਦਾ ਸਫ਼ਲ ਜਨਮ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਕਦਮ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਨਸਲ ਸੁਧਾਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਰਾਹੀਂ ਕੁੱਲ ਚਾਰ ਵੱਛੀਆਂ ਦਾ ਜਨਮ ਕਰਵਾਇਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤਿੰਨ ਵੱਛੀਆਂ ਪਿਪਰਾਕੋਠੀ ਸਥਿਤ ਦੇਸੀ ਨਸਲ ਸੁਧਾਰ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੋਤੀਹਾਰੀ ਦੀ ਚਕੀਆ ਗਊਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ। ਇਸ ਸਫ਼ਲਤਾ ਨਾਲ ਦੇਸੀ ਨਸਲਾਂ ਦੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਜਲਵਾਯੂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ (Climate-Smart Livestock)
ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਡਾ. ਪੀ. ਐਸ. ਪਾਂਡੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਕਿਸਾਨ ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦਨ ਲਈ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਸਲਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਰ ਬਦਲਦੇ ਮੌਸਮ ਕਾਰਨ ਹੋਲਸਟੀਨ ਫਰੀਜ਼ੀਅਨ ਅਤੇ ਜਰਸੀ ਵਰਗੀਆਂ ਨਸਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਨਨ ਸੰਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਧੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਸਾਹੀਵਾਲ ਵਰਗੀਆਂ ਦੇਸੀ ਨਸਲਾਂ ਭਾਰਤੀ ਜਲਵਾਯੂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ OPU-IVF ਤਕਨੀਕ ਰਾਹੀਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ 'ਕਲਾਈਮੇਟ-ਸਮਾਰਟ' ਪਸ਼ੂ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਹਿਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਪੱਖੋਂ ਫਾਇਦੇਮੰਦ
A2 ਦੁੱਧ: ਡੇਅਰੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਡਾ. ਪ੍ਰਮੋਦ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਾਹੀਵਾਲ ਨਸਲ ਦਾ ਦੁੱਧ A2 ਕਿਸਮ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਹਤ ਲਈ ਬਹੁਤ ਗੁਣਕਾਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ, ਵਿਟਾਮਿਨ D ਅਤੇ ਓਮੇਗਾ-3 ਫੈਟੀ ਐਸਿਡ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਲਾਹੇਵੰਦ: ਡਾ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਮੋਹਨ ਕੁਮਾਰ ਅਨੁਸਾਰ, IVF ਤਕਨੀਕ ਨਾਲ ਇੱਕੋ ਪੀੜ੍ਹੀ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੀ ਸਾਹੀਵਾਲ ਨਸਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਸਲ ਦੀ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨੂੰ ਸਫ਼ਲ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਪ੍ਰਮੋਦ ਕੁਮਾਰ, ਡਾ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਮੋਹਨ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਡਾ. ਆਰ. ਕੇ. ਅਸਥਾਨਾ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਹੁਣ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਨੂੰ ਆਮ ਕਿਸਾਨਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ।