ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਦੀਆਂ ਦੋ ਤਾਰੀਖਾਂ? ਕਿਉਂ ਕੁਝ ਲੋਕ 25 ਦਸੰਬਰ ਤੇ ਕੁਝ 7 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ?
ਗ੍ਰੇਗੋਰੀਅਨ ਕੈਲੰਡਰ (Gregorian Calendar): ਸਾਲ 1582 ਵਿੱਚ ਪੋਪ ਗ੍ਰੈਗਰੀ XIII ਨੇ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਸਹੀ ਕੈਲੰਡਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਲਿਆ ਅਤੇ 25 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਮਨਾਉਣੀ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ।
Publish Date: Thu, 08 Jan 2026 10:40 AM (IST)
Updated Date: Thu, 08 Jan 2026 10:56 AM (IST)
ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਦਾ ਨਾਮ ਲੈਂਦੇ ਹੀ 25 ਦਸੰਬਰ ਦੀ ਤਾਰੀਖ ਮਨ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭੂ ਯਿਸੂ ਮਸੀਹ ਦੇ ਜਨਮ ਦਿਨ ਨੂੰ ਇਸੇ ਦਿਨ ਬੜੀ ਧੂਮਧਾਮ ਨਾਲ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸਮਸ 7 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ? ਇਸ ਪਿੱਛੇ ਧਾਰਮਿਕ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਕੈਲੰਡਰ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਕਾਰਨ ਹੈ।
ਕੈਲੰਡਰ ਦਾ ਗਣਿਤ ਹੈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ
ਇਸ ਫਰਕ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸਾਲ 1582 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਜੂਲੀਅਨ ਕੈਲੰਡਰ (Julian Calendar) ਸਾਲ 1582 ਤੱਕ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਕੈਲੰਡਰ ਚੱਲਦਾ ਸੀ ਪਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗਣਨਾ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਗਲਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਹਰ 128 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਿਨ ਦਾ ਅੰਤਰ ਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਗ੍ਰੇਗੋਰੀਅਨ ਕੈਲੰਡਰ (Gregorian Calendar): ਸਾਲ 1582 ਵਿੱਚ ਪੋਪ ਗ੍ਰੈਗਰੀ XIII ਨੇ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਸਹੀ ਕੈਲੰਡਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਲਿਆ ਅਤੇ 25 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਮਨਾਉਣੀ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਆਰਥੋਡਾਕਸ (Orthodox) ਅਤੇ ਕੌਪਟਿਕ (Coptic) ਚਰਚ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਈਸਾਈਆਂ ਨੇ ਪੁਰਾਣੇ ਜੂਲੀਅਨ ਕੈਲੰਡਰ ਨੂੰ ਹੀ ਮੰਨਣਾ ਬਿਹਤਰ ਸਮਝਿਆ। ਅੱਜ ਜੂਲੀਅਨ ਕੈਲੰਡਰ, ਗ੍ਰੇਗੋਰੀਅਨ ਕੈਲੰਡਰ ਤੋਂ 13 ਦਿਨ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਜੂਲੀਅਨ ਕੈਲੰਡਰ ਦੀ 25 ਦਸੰਬਰ ਨਵੇਂ ਕੈਲੰਡਰ ਵਿੱਚ 7 ਜਨਵਰੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕਿਹੜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ 'ਚ 7 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕ੍ਰਿਸਮਸ
ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਆਰਥੋਡਾਕਸ ਈਸਾਈ ਇਸ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
- ਰੂਸ (Russia)
- ਸਰਬੀਆ (Serbia)
- ਜਾਰਜੀਆ (Georgia)
- ਮਿਸਰ (Egypt)
- ਇਥੋਪੀਆ (Ethiopia)
ਯੂਕਰੇਨ ਵਰਗੇ ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਤਾਲਮੇਲ ਬਿਠਾਉਣ ਲਈ 25 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਮਨਾਉਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਕੈਲੰਡਰਾਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰਕਾਰ
ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗਣਨਾ ਲਈ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਕੈਲੰਡਰ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
- ਸੋਲਰ ਕੈਲੰਡਰ (Solar Calendar): ਇਹ ਸੂਰਜ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ (ਜਿਵੇਂ ਗ੍ਰੇਗੋਰੀਅਨ ਕੈਲੰਡਰ)।
- ਲੂਨਰ ਕੈਲੰਡਰ (Lunar Calendar): ਇਹ ਚੰਦਰਮਾ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ (ਜਿਵੇਂ ਇਸਲਾਮਿਕ ਕੈਲੰਡਰ)।
- ਲੂਨੀ-ਸੋਲਰ ਕੈਲੰਡਰ (Luni-Solar Calendar): ਇਹ ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦਰਮਾ ਦੋਵਾਂ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ (ਜਿਵੇਂ ਹਿੰਦੂ, ਯਹੂਦੀ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਕੈਲੰਡਰ)।