ਬੱਚਿਆਂ 'ਚ ਮੋਟਾਪੇ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਦੂਜੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ ਭਾਰਤ, ਨਵੀਂ ਰਿਪੋਰਟ 'ਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਡਰਾਉਣ ਵਾਲੇ ਅੰਕੜੇ
ਮੋਟਾਪਾ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ 'ਵਰਲਡ ਓਬੈਸਿਟੀ ਐਟਲਸ 2026' ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਰਿਪੋਰਟ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਹਰ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਿਹਾ ਭਾਰ ਹੁਣ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਰੂਪ ਲੈਂਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
Publish Date: Fri, 06 Mar 2026 04:30 PM (IST)
Updated Date: Fri, 06 Mar 2026 04:32 PM (IST)

ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਮੋਟਾਪਾ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ 'ਵਰਲਡ ਓਬੈਸਿਟੀ ਐਟਲਸ 2026' ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਰਿਪੋਰਟ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਹਰ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਿਹਾ ਭਾਰ ਹੁਣ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਰੂਪ ਲੈਂਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੋਟਾਪੇ ਦੇ ਹਾਲਾਤ
ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਾਰ (High BMI) ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਹੁਣ ਚੀਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 4.1 ਕਰੋੜ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਭਾਰ ਲੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 1.4 ਕਰੋੜ ਬੱਚੇ ਗੰਭੀਰ ਮੋਟਾਪੇ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹਨ।
ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ ਕਿ ਸਾਲ 2025 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 5 ਤੋਂ 9 ਸਾਲ ਦੇ ਲਗਭਗ 1.5 ਕਰੋੜ ਬੱਚੇ ਅਤੇ 10 ਤੋਂ 19 ਸਾਲ ਦੇ 2.6 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੱਚੇ ਮੋਟਾਪੇ (Overweight) ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਪਾਏ ਗਏ।
ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੋਟਾਪਾ ਕਿਉਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ?
ਜੇਕਰ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੋਟਾਪੇ ਨੂੰ ਨਾ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਨੂੰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ:
ਫੈਟੀ ਲਿਵਰ (MASLD): ਇਸ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 83 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ 1.18 ਕਰੋੜ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ (ਹਾਈ ਟ੍ਰਾਈਗਲਿਸਰਾਈਡਸ): ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 43 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ 60 ਲੱਖ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਹਾਈ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ (High BP): ਇਸ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 29 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ 42 ਲੱਖ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।
ਸ਼ੂਗਰ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ (ਹਾਈਪਰਗਲਾਈਸੀਮੀਆ): ਇਸ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 13 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ 19 ਲੱਖ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਆਖਿਰ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ ਇੰਨਾ ਮੋਟਾਪਾ?
ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਅਜਿਹੀਆਂ ਕਮੀਆਂ ਦੱਸੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਡੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ:
ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੀ ਕਮੀ: 11 ਤੋਂ 17 ਸਾਲ ਦੇ 74% ਬੱਚੇ ਉਨਾ ਪਸੀਨਾ ਨਹੀਂ ਵਹਾਉਂਦੇ ਜਾਂ ਖੇਡ-ਕੁੱਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਜਿੰਨੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਲੋੜ ਹੈ।
ਮਿੱਠੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ: 6 ਤੋਂ 10 ਸਾਲ ਦੇ ਬੱਚੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਔਸਤਨ 50 ਮਿਲੀਲੀਟਰ ਤੱਕ ਮਿੱਠੇ ਕੋਲਡ ਡਰਿੰਕਸ ਜਾਂ ਜੂਸ ਪੀ ਰਹੇ ਹਨ।
ਹੋਰ ਕਾਰਨ: ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਂ ਦਾ ਪੂਰਾ ਦੁੱਧ ਨਾ ਮਿਲ ਪਾਉਣਾ ਅਤੇ ਮਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਮੋਟਾਪੇ ਅਤੇ ਸ਼ੂਗਰ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਵੀ ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਹੈ।
ਮੋਟਾਪੇ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ ਕੰਟਰੋਲ?
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਕੋਲ ਅਜੇ ਵੀ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਮੋਟਾਪੇ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਹੈ। ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਆਦਤਾਂ, ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਫੂਡ ਇੰਡਸਟਰੀ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਦਲਾਅ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੋਟਾਪੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।