- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
ਕਿਤੇ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਖਾ ਰਹੇ ਅਖ਼ਬਾਰ ’ਚ ਲਿਪਟੇ ਸਮੋਸੇ-ਪਕੌੜੇ? ਡਾਕਟਰ ਬੋਲੇ- ਕੈਂਸਰ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਸੱਦਾ
ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਸੜਕ ਕਿਨਾਰੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਸਮੋਸੇ, ਬ੍ਰੈੱਡ ਪਕੌੜੇ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸਟ੍ਰੀਟ ਫੂਡ ਦਾ ਮਜ਼ਾ ਲੈਂਦੇ ਹੋ? ਜੇਕਰ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਅਕਸਰ ਦੇਖਿਆ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੇ ਟੁਕੜੇ 'ਤੇ ਰੱਖ ਕੇ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਡਾ. ਬ੍ਰਿਜਪਾਲ ਤਿਆਗੀ ਦੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਇਹ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਗ਼ਲਤੀ ਤੁਹਾਡੀ ਸਿਹਤ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਭਾਰੀ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਖੁਲਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ FSSAI ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਵੱਡਾ ਐਕਸ਼ਨ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
Posted By Anuradha Bains
Publish Date: Thu, 11 Jun 2026 12:52 PM (IST)
Updated Date: Thu, 11 Jun 2026 12:55 PM (IST)
ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਸੜਕ ਕਿਨਾਰੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਸਮੋਸੇ, ਬ੍ਰੈੱਡ ਪਕੌੜੇ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸਟ੍ਰੀਟ ਫੂਡ ਦਾ ਮਜ਼ਾ ਲੈਂਦੇ ਹੋ? ਜੇਕਰ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਅਕਸਰ ਦੇਖਿਆ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੇ ਟੁਕੜੇ 'ਤੇ ਰੱਖ ਕੇ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਡਾ. ਬ੍ਰਿਜਪਾਲ ਤਿਆਗੀ ਦੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਇਹ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਗ਼ਲਤੀ ਤੁਹਾਡੀ ਸਿਹਤ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਭਾਰੀ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਖੁਲਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ FSSAI ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਵੱਡਾ ਐਕਸ਼ਨ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
FSSAI ਨੇ ਲਗਾਈ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਾਬੰਦੀ
ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਛਪਣ ਵਾਲੀ ਸਿਆਹੀ ਬੇਹੱਦ ਜ਼ਹਿਰੀਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਖ਼ਤਰੇ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਭਾਰਤੀ ਖ਼ੁਰਾਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਮਿਆਰ ਅਥਾਰਟੀ (FSSAI) ਨੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਪਰੋਸਣ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਹੁਣ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੋਈ ਵੀ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਜਾਂ ਰੇਹੜੀ ਵਾਲਾ ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਕੋਈ ਵੀ ਖਾਣ ਵਾਲੀ ਚੀਜ਼ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਸਟਾਲ ਜਾਂ ਦੁਕਾਨ ਦੀ ਇੱਕ ਫ਼ੋਟੋ ਖਿੱਚ ਕੇ FSSAI ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵਟਸਐਪ ਗਰੁੱਪ 'ਤੇ ਭੇਜ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ 'ਤੇ ਉਸ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਦਾ ਲਾਇਸੈਂਸ ਤੁਰੰਤ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਕਿਉਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੀ ਸਿਆਹੀ?
ਆਖ਼ਰ ਇਸ ਸਿਆਹੀ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਕੀ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ? ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੀ ਸਿਆਹੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਾਤਕ ਰਸਾਇਣ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਿੱਧੇ ਸਾਡੇ ਖਾਣੇ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਕੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ:
ਲੈੱਡ (ਸ਼ੀਸ਼ਾ): ਇਸ ਵਿੱਚ ਲੈੱਡ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਨਿਊਰੋਟੌਕਸਿਕ (ਦਿਮਾਗ ਲਈ ਜ਼ਹਿਰੀਲਾ) ਹੈ।
ਕ੍ਰੋਮੀਅਮ ਅਤੇ ਕੈਡਮੀਅਮ: ਇਹ ਰਸਾਇਣ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਹੋਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਟੌਕਸੀਸਿਟੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਕਾਰਸੀਨੋਜਨਸ: ਸਿਆਹੀ ਵਿੱਚ 'ਐਰੋਮੈਟਿਕ ਹਾਈਡ੍ਰੋਕਾਰਬਨ' ਅਤੇ 'ਨੈਪਥੀਲਾਮਾਈਨ' ਵਰਗੇ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਕਾਰਸੀਨੋਜਨਸ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਰਸਾਇਣ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
FSSAI ਦੀ ਮੁਸਤੈਦੀ ਦੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਸ਼ਲਾਘਾ
ਕੁਝ ਹਾਲੀਆ ਅਧਿਐਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਰਸਾਇਣਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ FSSAI ਨੇ ਇਹ ਸਖ਼ਤ ਕਦਮ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਡਾ. ਬ੍ਰਿਜਪਾਲ ਤਿਆਗੀ ਨੇ FSSAI ਦੇ ਇਸ ਕਦਮ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ FSSAI ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਬਹੁਤ 'ਅਲਰਟ ਮੋਡ' ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਹ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਡੂੰਘਾਈ ਨਾਲ ਜਾਂਚ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਅਜਿਹੇ ਸਾਰੇ ਖ਼ਾਧ ਉਤਪਾਦਾਂ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਵੀ ਲਗਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਹੈ ਵੱਡਾ ਖ਼ਤਰਾ
ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਇਹ ਖ਼ਤਰਾ ਸਿਰਫ਼ ਸੜਕ ਕਿਨਾਰੇ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਖਾਣੇ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਸਾਡੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਅਕਸਰ ਅਸੀਂ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੇਠਾਂ ਹੀ ਰੱਖ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ। ਛੋਟੇ ਬੱਚੇ ਖੇਡਦੇ-ਖੇਡਦੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਆਪਣੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਚਬਾਉਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਪਾੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਰਸਾਇਣ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਖ਼ਾਸ ਸਲਾਹ
ਡਾ. ਬ੍ਰਿਜਪਾਲ ਤਿਆਗੀ ਨੇ ਇਸ ਖ਼ਤਰੇ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਕੁਝ ਬਹੁਤ ਹੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਦੱਸੀਆਂ ਹਨ:
ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰੱਖੋ: ਘਰ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਿਸੇ ਉੱਚੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥ ਉੱਥੋਂ ਤੱਕ ਨਾ ਪਹੁੰਚ ਸਕਣ।
ਕਬਾੜੀ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਦਿਓ ਹਦਾਇਤ: ਜਦੋਂ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਘਰ ਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਰੱਦੀ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਕਬਾੜੀ ਨੂੰ ਵੇਚੋ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿਓ ਕਿ ਉਹ ਇਹਨਾਂ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਸਟਾਲ ਜਾਂ ਰੇਹੜੀ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਚੇ।
ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਤੁਹਾਨੂੰ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਕਈ ਗੰਭੀਰ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਬਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।