'ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ' ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਤੇ ਇੱਕ ਤਾਲੇ ਨਾਲ ਕਿਸਮਤ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਤੋਂ ਲਿਆ ਬਦਲਾ, ਇੰਝ ਖੜ੍ਹਾ ਕੀਤਾ 37,294 ਕਰੋੜ ਦਾ ਸਾਮਰਾਜ
ਪਿਰੋਜਸ਼ਾ ਗੋਦਰੇਜ 14 ਅਗਸਤ, 2026 ਨੂੰ ਗੋਦਰੇਜ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਗਰੁੱਪ (GIG) ਦੇ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਬਣਨ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਚਾਚਾ, ਨਾਦਿਰ ਗੋਦਰੇਜ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਲੈਣਗੇ। ਨਾਦਿਰ ਗੋਦਰੇਜ 75 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋ ਜਾਣਗੇ ਅਤੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਐਮੇਰੀਟਸ ਬਣ ਜਾਣਗੇ। ਇਹ ਬਦਲਾਅ 2024 ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਪਰਿਵਾਰਕ ਬਟਵਾਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।
Posted By alisha
Publish Date: Sat, 30 May 2026 11:59 AM (IST)
Updated Date: Sat, 30 May 2026 12:11 PM (IST)
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਇੱਕ ਸਮਾਂ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦਾ ਰਾਜ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਵੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਸਨ, ਜੋ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧੀ ਟੱਕਰ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਹੀ ਬਿਜ਼ਨਸਮੈਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਲੈ ਕੇ ਆਏ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਕਹੋਗੇ ਕਿ ਕੀ ਬਦਲਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਦਰਅਸਲ, ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਦੀ, ਜੋ ਅੱਗੇ ਚੱਲ ਕੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਬਿਜ਼ਨਸਮੈਨ ਬਣਿਆ। ਇਹ ਕਹਾਣੀ 129 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਉੱਦਮੀ ਆਪਣੀ ਨਵੀਂ ਕਹਾਣੀ ਲਿਖਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਵਕਾਲਤ ਛੱਡ ਕੇ ਉਸ ਉੱਦਮੀ ਨੇ ਸਰਜੀਕਲ ਇੰਸਟਰੂਮੈਂਟ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ ਪਰ ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਟੂਲ 'ਤੇ ਲਿਖਿਆ 'ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ' ਦਾ ਟੈਗ ਹਟਾ ਕੇ 'ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਗਲੈਂਡ' ਲਿਖਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਸੀ।
ਇਹੀ ਗੱਲ ਅੱਜ ਤੋਂ ਕਰੀਬ 130 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਭਾਰਤੀ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਘਰ ਕਰ ਗਈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦਾ, ਜੋ ਅੱਜ ਵੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੀ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ 'ਗੋਦਰੇਜ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼' ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਰਦੇਸ਼ਿਰ ਗੋਦਰੇਜ ਦੀ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ਰ ਦੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਦਿਲ 'ਤੇ ਲਿਆ ਅਤੇ ਅਰਬਾਂ ਦਾ ਸਾਮਰਾਜ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
'ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਟੈਗ' ਨੇ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਬਿਜ਼ਨਸ ਆਈਡੀਆ
ਗੇਦਰੇਜ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਿਤ ਵੈਬਸਾਈਟ [https://www.godrejindustries.com/](https://www.godrejindustries.com/) 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਰਦੇਸ਼ਿਰ ਗੋਦਰੇਜ ਨੇ 1897 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਬਿਜ਼ਨਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਵਕਾਲਤ ਦਾ ਕਰੀਅਰ ਛੱਡ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਰਜੀਕਲ ਇੰਸਟਰੂਮੈਂਟ ਬਾਹਰੋਂ ਆਯਾਤ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਗੋਦਰੇਜ ਨੂੰ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਇਹ ਕੰਮ ਚੱਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵੇਚਣ ਲਈ ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਸਰਜੀਕਲ ਇੰਸਟਰੂਮੈਂਟ ਤੋਂ 'ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ' ਦਾ ਟੈਗ ਹਟਾ ਕੇ 'ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਗਲੈਂਡ' ਦਾ ਟੈਗ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਅੰਗਰੇਜ਼ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ 'ਮੇਡ ਇਨ ਇੰਡੀਆ' ਦਾ ਟੈਗ ਨਹੀਂ ਹਟਾਓਗੇ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡਾ ਪ੍ਰੋਡਕਟ ਨਹੀਂ ਖਰੀਦਾਂਗੇ।
ਇਹ ਗੱਲ ਅਰਦੇਸ਼ਿਰ ਗੋਦਰੇਜ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਨਾਗਵਾਰ ਗੁਜ਼ਰੀ। ਜਾਂ ਇੰਝ ਕਹਿ ਲਓ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਦੀ ਠਾਣ ਲਈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ ਦੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਰਜੀਕਲ ਇੰਸਟਰੂਮੈਂਟ ਦਾ ਵਪਾਰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਬਿਜ਼ਨਸ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣ ਲੱਗੇ।
ਮੁੰਬਈ 'ਚ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਸਨ ਚੋਰੀਆਂ
ਅਰਦੇਸ਼ਿਰ ਗੋਦਰੇਜ ਆਪਣਾ ਸਰਜੀਕਲ ਇੰਸਟਰੂਮੈਂਟ ਦਾ ਬਿਜ਼ਨਸ ਬੰਦ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਸਨ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਕਾਰੋਬਾਰ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਚੋਰੀਆਂ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਤਾਲੇ ਟੁੱਟ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਤਾਲਿਆਂ ਦਾ ਹੀ ਚਲਣ ਸੀ। ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਚੋਰੀਆਂ ਤੋਂ ਅਰਦੇਸ਼ਿਰ ਗੋਦਰੇਜ ਨੂੰ ਤਾਲੇ ਦਾ ਬਿਜ਼ਨਸ ਕਰਨ ਦਾ ਆਈਡੀਆ ਆਇਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪੇਟੈਂਟ ਸਪ੍ਰਿੰਗਲੈੱਸ ਤਾਲਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।
ਪਰ ਤਾਲਾ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਸਮੱਸਿਆ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਕੋਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਾਲਾ ਖਰੀਦ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਛਪਵਾਏ। ਪੋਸਟਰ ਪ੍ਰਿੰਟ ਕਰਵਾ ਕੇ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ, ਰੈਸਟੋਰੈਂਟਾਂ ਅਤੇ ਕਈ ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਲਗਾਏ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਾਲੇ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦੇਵੇਗਾ ਤਾਂ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਇਨਾਮ ਵਜੋਂ ਪੈਸੇ ਦੇਣਗੇ। ਖ਼ਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਾਲੇ ਵਾਲੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਅਧੀਨ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਨੇ ਛਾਪਿਆ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਦੇਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਾਲੇ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਲਈ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕ ਆਏ ਪਰ ਕੋਈ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਾਲਾ ਤੋੜ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਰਦੇਸ਼ਿਰ ਗੋਦਰੇਜ ਦਾ ਤਾਲਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸੇਫ਼ ਲਾਕ ਦਾ ਕੰਸੈਪਟ ਸਿੱਖਣ ਗਏ ਵਿਦੇਸ਼
ਤਾਲੇ ਦਾ ਬਿਜ਼ਨਸ ਚੱਲ ਪਿਆ ਤਾਂ ਅਰਦੇਸ਼ਿਰ ਗੋਦਰੇਜ ਸੇਫ਼ ਲਾਕ ਦਾ ਕੰਸੈਪਟ ਸਿੱਖਣ ਲਈ ਜਰਮਨੀ, ਫਰਾਂਸ ਅਤੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਗਏ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਇਹ ਸਿੱਖ ਸਕਣ ਕਿ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਆਪਣੇ ਲਈ ਸੇਫ਼ ਲਾਕ ਕਿਵੇਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ਰ ਜੋ ਸੇਫ਼ ਲਾਕ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸੌਡਸਟ ਦੀ ਲਾਈਨਿੰਗ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੇਫ਼ ਲਾਕਰ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ਰ 'ਫਾਇਰ ਪਰੂਫ਼' ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ।
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਰਦੇਸ਼ਿਰ ਨੇ 1902 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਫਾਇਰਪਰੂਫ਼ ਸੇਫ਼ ਲਾਕਰ ਬਣਾਇਆ। ਖ਼ਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਰਹੀ ਕਿ 1908 ਵਿੱਚ 'ਸਾਇੰਟਿਫਿਕ ਅਮੈਰੀਕਨ' ਨੇ ਇੱਕ ਆਰਟੀਕਲ ਛਾਪਿਆ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਫਾਇਰਪਰੂਫ਼ ਸੇਫ਼ ਲਾਕ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੋਦਰੇਜ ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਰਦੇਸ਼ਿਰ ਗੋਦਰੇਜ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਤਿਜੋਰੀਆਂ ਦੀ ਅੱਗ-ਰੋਧਕ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਲਈ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਣਾਏ ਹੋਏ ਸੇਫ਼ ਨਹੀਂ ਜਲੇ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਜੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਸੇਫ਼ ਜਲ ਗਏ। ਬੱਸ ਫਿਰ ਇੱਥੋਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਣਾਏ ਹੋਏ ਸੇਫ਼ ਲਾਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਏ।
ਇੱਕ ਸਦੀ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਸਮਾਂ ਬੀਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਗੋਦਰੇਜ ਅੱਜ ਵੀ ਤਾਲੇ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। 2007 ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਚਿੱਪ ਵਾਲੀ ਚਾਬੀ, 'ਮੈਕਟ੍ਰੋਨਿਕ ਡੋਰ ਲਾਕ' ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 'ਯੂਨੀਕ ਡੁਅਲ ਐਕਸੈਸ ਕੰਟਰੋਲ ਪੈਡਲਾਕ' ਬਣਾਇਆ। ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਅਜਿਹਾ ਤਾਲਾ ਸੀ ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਦੋ ਚਾਬੀਆਂ ਸਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਦੂਜੀ ਚਾਬੀ ਨੂੰ ਬਲਾਕ ਕਰਨ ਜਾਂ ਐਕਸੈਸ ਦੇਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਮਿਲਿਆ।
ਯਾਨੀ ਗੋਦਰੇਜ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਤਾਲੇ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਅਰਦੇਸ਼ਿਰ ਗੋਦਰੇਜ ਨੇ 1908 ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਪ੍ਰਿੰਗ-ਰਹਿਤ ਤਾਲੇ ਦਾ ਪੇਟੈਂਟ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੋਦਰੇਜ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਕਈ 'ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ' ਦੇ ਕਾਰਨਾਮੇ ਕਰਨ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ। ਉਹ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਸੀਮਾਵਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇ ਤਰਕ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ।
ਸਾਬਣ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਟਾਈਪਰਾਈਟਰ ਤੱਕ ਸਭ ਬਣਾਇਆ
ਤਾਲੇ ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਰਦੇਸ਼ਿਰ ਗੋਦਰੇਜ ਨੇ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਬਿਜ਼ਨਸਾਂ ਵਿੱਚ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆ। ਸਾਲ 1918 ਵਿੱਚ ਗੋਦਰੇਜ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਵਨਸਪਤੀ ਤੇਲ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਸਾਬਣ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਾਬਣ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਚਰਬੀ ਤੋਂ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। 'ਚਾਬੀ' ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਲਾਂਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇਸ ਸਾਬਣ ਨੂੰ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਅਤੇ ਅਹਿੰਸਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਗੁਰੂਦੇਵ ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ, ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਐਨੀ ਬੇਸੈਂਟ ਵਰਗੀਆਂ ਮਹਾਨ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਨੇ ਵੀ ਕੀਤੀ।
ਗੋਦਰੇਜ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਅਹਿਮ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਏ। ਸਾਲ 1955 ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਟਾਈਪਰਾਈਟਰ 'ਗੋਦਰੇਜ ਪ੍ਰਾਈਮਾ' ਬਣਾਇਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਲਈ। 1951 ਦੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਲਗਭਗ 17 ਲੱਖ ਬੈਲਟ ਬਾਕਸ ਵੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਸਨ।
ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਗੋਦਰੇਜ ਨੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ, ਘਰੇਲੂ ਉਪਕਰਣ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਹੱਲ, ਖਪਤਕਾਰ ਉਤਪਾਦ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਉਤਪਾਦ ਅਤੇ ਰੀਅਲ ਐਸਟੇਟ ਵਰਗੇ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਫੈਲਾਇਆ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਸੰਗਠਨ (ISRO) ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਚੰਦਰਯਾਨ ਅਤੇ ਮੰਗਲਯਾਨ ਮਿਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਉਪਕਰਣ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਸਹਿਯੋਗ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ।
ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਤਾਲੇ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਗੋਦਰੇਜ ਅੱਜ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਭਰੋਸੇਮੰਦ ਅਤੇ ਵਿਭਿੰਨ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਵਿਰਾਸਤ 100 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਪੁਰਾਣੀ ਹੈ।
ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ 'ਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਗੋਦਰੇਜ ਦਾ ਬਿਜ਼ਨਸ
ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਗੋਦਰੇਜ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਕੇ 'ਗੋਦਰੇਜ ਐਂਟਰਪ੍ਰਾਈਜ਼ਿਜ਼' ਅਤੇ 'ਗੋਦਰੇਜ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼' ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ। 2024 ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਪੁਨਰਗਠਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੋਦਰੇਜ ਐਂਟਰਪ੍ਰਾਈਜ਼ਿਜ਼ ਗਰੁੱਪ (GEG) ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਜਮਸ਼ੇਦ ਗੋਦਰੇਜ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਅਤੇ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਨਾਇਰਿਕਾ ਹੋਲਕਰ ਐਗਜ਼ੀਕਿਊਟਿਵ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਪਿਰੋਜਸ਼ਾ ਗੋਦਰੇਜ 14 ਅਗਸਤ, 2026 ਨੂੰ ਗੋਦਰੇਜ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਗਰੁੱਪ (GIG) ਦੇ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਬਣਨ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਚਾਚਾ, ਨਾਦਿਰ ਗੋਦਰੇਜ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਲੈਣਗੇ। ਨਾਦਿਰ ਗੋਦਰੇਜ 75 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋ ਜਾਣਗੇ ਅਤੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਐਮੇਰੀਟਸ ਬਣ ਜਾਣਗੇ। ਇਹ ਬਦਲਾਅ 2024 ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਪਰਿਵਾਰਕ ਬਟਵਾਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਗੋਦਰੇਜ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਦਾ ਮਾਰਕੀਟ ਕੈਪ 37,294 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅੰਦੋਲਨ 'ਚ ਖ਼ੂਬ ਕੀਤਾ ਦਾਨ
ਅਰਦੇਸ਼ਿਰ ਗੋਦਰੇਜ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਬਿਜ਼ਨਸ ਦੇ ਦਮ 'ਤੇ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਆਪਣੇ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅੰਦੋਲਨ ਨੂੰ ਦੇ ਕੇ ਵੀ ਖ਼ੂਬ ਨਾਮ ਕਮਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 'ਤਿਲਕ ਸਵਰਾਜ ਫੰਡ' ਵਰਗੇ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ। ਅਜਿਹਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਦੋਂ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਅਧੀਨ ਇਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਫੈਸਲੇ 'ਤੇ ਅਟੱਲ ਰਹੇ।
ਗੋਦਰੇਜ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਟ੍ਰਸਟੀਸ਼ਿਪ ਦੀ ਇਹ ਭਾਵਨਾ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਪਰੋਪਕਾਰੀ ਟ੍ਰਸਟਾਂ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਨਾਲ ਜਾਰੀ ਰਹੀ, ਅਤੇ ਅੱਜ ਵੀ 'ਗੋਦਰੇਜ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ' ਕੋਲ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਲਗਭਗ 15 ਫ਼ੀਸਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਿਊਂਦੀ ਹੈ।