ਵਿਆਹਾਂ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਟੈਨਸ਼ਨ: ਬੈਂਕਾਂ ਨੇ ਰੋਕੀ ਦਰਾਮਦ, 5 ਟਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੋਨਾ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ 'ਤੇ ਫਸਿਆ; ਜਾਣੋ ਕੀ ਹੈ ਕਾਰਨ

ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : Gold Silver Price: ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸੋਨਾ ਜਾਂ ਚਾਂਦੀ ਖਰੀਦਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹੋ ਤਾਂ ਇਹ ਖ਼ਬਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਮ ਦੀ ਹੈ। ਦਰਅਸਲ, ਭਾਰਤ 'ਚ ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਦਰਾਮਦ (Import) ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ 'ਚ ਦੇਰੀ ਕਾਰਨ ਬੈਂਕਾਂ ਨੇ ਫਿਲਹਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੀਮਤੀ ਧਾਤਾਂ ਦੇ ਨਵੇਂ ਆਰਡਰ (Gold Silver Order) ਰੋਕ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਘਰੇਲੂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ 'ਤੇ ਵੀ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀ ਰਾਇਟਰਜ਼ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਨਵੀਂ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਜਾਰੀ ਨਾ ਹੋਣਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਰ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਚ ਵਣਜ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਪਾਰ ਡਾਇਰੈਕਟੋਰੇਟ ਜਨਰਲ (DGFT) ਇਕ ਆਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬੈਂਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) ਵੱਲੋਂ ਸੋਨੇ ਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਪਿਛਲਾ ਆਦੇਸ਼ ਅਪ੍ਰੈਲ 2025 ਵਿਚ ਜਾਰੀ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਿਆਦ 31 ਮਾਰਚ 2026 ਤੱਕ ਸੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਤੱਕ ਨਵਾਂ ਆਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਬੈਂਕ ਨਵੀਂ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਚ ਰਹੇ ਹਨ।

ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ 'ਤੇ ਫਸਿਆ ਸੋਨਾ-ਚਾਂਦੀ

ਸੂਤਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ 5 ਟਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੋਨਾ ਤੇ ਲਗਪਗ 8 ਟਨ ਚਾਂਦੀ ਕਸਟਮ ਕਲੀਅਰੈਂਸ (Gold and Silver Stuck in Port) ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ 'ਤੇ ਹੀ ਫਸੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਮੁੰਬਈ ਅਤੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਬੁਲੀਅਨ ਕਾਰੋਬਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਦਰਾਮਦ ਕੀਤੀ ਗਈ ਖੇਪ ਹੀ ਕਲੀਅਰ ਨਹੀਂ ਹੋ ਪਾ ਰਹੀ, ਤਾਂ ਨਵੇਂ ਆਰਡਰ ਦੇਣ ਦਾ ਕੋਈ ਮਤਲਬ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਭਾਰਤ 'ਚ ਸਾਲ 2025 ਦੌਰਾਨ ਸੋਨੇ ਦੀ ਮੰਗ ਘਟ ਕੇ ਲਗਪਗ 710.9 ਮੀਟ੍ਰਿਕ ਟਨ ਰਹਿ ਗਈ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ 'ਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਪੁਰਾਣੇ ਸਟਾਕ ਅਤੇ ਐਕਸਚੇਂਜ-ਟਰੇਡਡ ਫੰਡ (ETF) ਤੋਂ ਹੋ ਰਹੀ ਵਿਕਰੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ, ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਨਿਕਾਸੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ।

ਜੇਕਰ ਜਲਦੀ ਦਰਾਮਦ ਸ਼ੁਰੂ ਨਹੀਂ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਸਪਲਾਈ 'ਚ ਕਮੀ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦਿਖ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅਕਸ਼ੈ ਤ੍ਰਿਤੀਆ (Gold Price on Akshaya Tritiya) ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਸੋਨਾ ਖਰੀਦਣ ਵਾਲੇ ਤਿਉਹਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਵਧਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜਤਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਉਦਯੋਗ ਜਗਤ ਨੇ ਕੀਤੀ ਇਹ ਮੰਗ

ਬੁਲੀਅਨ ਤੇ ਜਵੈਲਰੀ ਉਦਯੋਗ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲੋਕ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਜਲਦੀ ਸਪੱਸ਼ਟਤਾ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਸਥਿਤੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤਕ ਬਣੀ ਰਹੀ ਤਾਂ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਚ ਅਸਥਿਰਤਾ ਤੇ ਕੀਮਤਾਂ 'ਚ ਤੇਜ਼ ਉਤਾਰ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਘੱਟ ਮੰਗ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ਘਟੇਗੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਪਾਰ ਘਾਟਾ ਘੱਟ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਅਸਰ ਰੁਪਏ 'ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇਸ ਸਾਲ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀਆਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।