- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
ਅੱਜ ਦੀ ਭੱਜ-ਦੌੜ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਨੀਂਦ ਦੀ ਕਮੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਸਮੱਸਿਆ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਚੁਣੌਤੀ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ 'ਸਲੀਪ ਬੈਂਕਿੰਗ' (Sleep Banking) ਦਾ ਟ੍ਰੈਂਡ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਮਤਲਬ ਹੈ— ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਰੁੱਝੇ ਹੋਏ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਅਤੇ ਨੀਂਦ ਦੀ ਕਮੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ 'ਵਾਧੂ' (Extra) ਨੀਂਦ ਲੈ ਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ।
ਨਈ ਦੁਨੀਆ, ਲਾਈਫਸਟਾਈਲ ਡੈਸਕ: ਅੱਜ ਦੀ ਭੱਜ-ਦੌੜ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਨੀਂਦ ਦੀ ਕਮੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਸਮੱਸਿਆ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਚੁਣੌਤੀ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ 'ਸਲੀਪ ਬੈਂਕਿੰਗ' (Sleep Banking) ਦਾ ਟ੍ਰੈਂਡ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਮਤਲਬ ਹੈ— ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਰੁੱਝੇ ਹੋਏ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਅਤੇ ਨੀਂਦ ਦੀ ਕਮੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ 'ਵਾਧੂ' (Extra) ਨੀਂਦ ਲੈ ਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ।
ਕੀ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਸਾਇੰਸ?
ਇਹ ਧਾਰਨਾ 'ਵਾਲਟਰ ਰੀਡ ਆਰਮੀ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਰਿਸਰਚ' ਦੀ ਇੱਕ ਸਟੱਡੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਆਈ ਹੈ।
ਖੋਜ: ਖੋਜਕਰਤਾ ਟ੍ਰੇਸੀ ਰੂਪ ਨੇ ਸੈਨਿਕਾਂ 'ਤੇ ਕੀਤੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੇ ਰੁੱਝੇ ਹੋਏ ਸ਼ਡਿਊਲ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 10 ਘੰਟੇ ਦੀ ਭਰਪੂਰ ਨੀਂਦ ਲਈ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚੌਕਸੀ (Alertness) ਅਤੇ ਫੋਕਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਬਿਹਤਰ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ 7 ਘੰਟੇ ਦੀ ਨੀਂਦ ਲਈ ਸੀ।
ਐਥਲੀਟਾਂ 'ਤੇ ਅਸਰ: ਸਾਲ 2023 ਵਿੱਚ ਮਿਆਮੀ ਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਅਤੇ ਐਥਲੀਟਾਂ 'ਤੇ ਹੋਈਆਂ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਨੇ ਵੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਈਵੈਂਟ ਜਾਂ ਨਾਈਟ ਸ਼ਿਫਟ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੁਝ ਦਿਨ ਵਾਧੂ ਸੌਣ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਤੁਸੀਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ 'ਸਲੀਪ ਬੈਂਕਿੰਗ'?
ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਅਗਲਾ ਹਫ਼ਤਾ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਤਾਂ:
ਵਾਧੂ ਸਮਾਂ: ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੋ ਹਫ਼ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 30 ਤੋਂ 60 ਮਿੰਟ ਵਾਧੂ ਸੌਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ।
ਸੌਣ ਦਾ ਸਮਾਂ: ਰਾਤ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਸੌਂ ਜਾਓ ਜਾਂ ਸਵੇਰੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਨਾਲ ਉੱਠੋ।
ਪਾਵਰ ਨੈਪ: ਦਿਨ ਵੇਲੇ 20-45 ਮਿੰਟ ਦੀ ਛੋਟੀ ਝਪਕੀ (Power Nap) ਲੈਣਾ ਵੀ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨੀਂਦ ਕਿਉਂ ਹੈ ਜ਼ਰੂਰੀ?
ਨਿਊਰੋਲੋਜਿਸਟ ਮਾਈਕਲ ਹੌਵੇਲ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਨੀਂਦ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ। ਡੂੰਘੀ ਨੀਂਦ ਦੌਰਾਨ ਦਿਮਾਗ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਅਤੇ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਧਦੀ ਹੈ।
ਦੂਜਾ ਪੱਖ: ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੁਝ ਵਿਗਿਆਨੀ ਇਸ ਨੂੰ 'ਬੈਂਕ ਬੈਲੇਂਸ' ਵਾਂਗ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਨ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਰਕ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਸਰੀਰ ਥੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੌਣਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੈ।