DA Hike Jan 2026: 2% ਜਾਂ 3%... ਕਿੰਨਾ ਵਧੇਗਾ DA? ਅੱਠਵੇਂ ਤਨਖਾਹ ਕਮਿਸ਼ਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਵੇਂ ਵਧੇਗੀ ਸੈਲਰੀ? ਸਮਝੋ ਪੂਰੀ ਗਣਨਾ

ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। DA Calculation: ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੇਂਦਰੀ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਲਈ ਮਹਿੰਗਾਈ ਭੱਤੇ (Central Government Employees DA Hike) ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵੱਡਾ ਅਪਡੇਟ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਸਿੱਧਾ ਸੈਲਰੀ, ਪੈਨਸ਼ਨ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਅੱਠਵੇਂ ਤਨਖਾਹ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਅਜੇ ਡੀਏ 58% 'ਤੇ ਹੈ ਅਤੇ ਹੁਣ ਚਰਚਾ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅਗਲੀ ਕਿਸ਼ਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਿੱਚ 2% ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਵੇਗਾ ਜਾਂ 3% (2%-3% DA hike 2026) ਦਾ। ਹੁਣ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਆਖਰ ਇਸ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਸੈਲਰੀ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਵਾਧਾ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਅੱਠਵੇਂ ਤਨਖਾਹ ਕਮਿਸ਼ਨ 'ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਕੀ ਅਸਰ ਪਵੇਗਾ? ਚਲੋ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ।

ਨਵੰਬਰ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ?

ਸਰਕਾਰ ਪੈਨਸ਼ਨਰਾਂ ਲਈ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ, ਜਨਵਰੀ ਅਤੇ ਜੁਲਾਈ ਵਿੱਚ, ਡੀਏ ਅਤੇ ਡੀਆਰ ਨੂੰ ਸੋਧਦੀ ਹੈ। ਦਸੰਬਰ ਦੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਜਾਰੀ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਅੰਤਿਮ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਪਰ ਨਵੰਬਰ ਲਈ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਕੰਜ਼ਿਊਮਰ ਪ੍ਰਾਈਸ ਇੰਡੈਕਸ ਫਾਰ ਇੰਡਸਟਰੀਅਲ ਵਰਕਰਜ਼ (AICPI-IW) ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਾਧਾ ਨੇੜੇ ਹੈ।

ਇਸ ਵਾਰ ਡੀਏ ਕਿੰਨਾ ਵਧੇਗਾ?

ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਜਨਵਰੀ ਵਿੱਚ, ਡੀਏ ਵਿੱਚ 2% ਵਾਧਾ ਕਰਕੇ 55% ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 3% ਹੋਰ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੌਜੂਦਾ ਦਰ 58% ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਪੈਟਰਨ ਨਾਲ ਕਰਮਚਾਰੀ ਇਹ ਸਮਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ ਲਾਭ ਕਿੰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਡੀਏ (DA - ਮਹਿੰਗਾਈ ਭੱਤਾ) ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ? (DA calculation 2026)

ਡੀਏ ਕੱਢਣ ਦਾ ਫਾਰਮੂਲਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ:

DA (%) = [{AICPI-IW ਦਾ 12 ਮਹੀਨਿਆਂ ਦਾ ਔਸਤ (ਆਧਾਰ ਸਾਲ 2001) - 261.42} ÷ 261.42] × 100

ਪਰ ਹੁਣ CPI-IW ਦਾ ਬੇਸ ਈਅਰ (ਆਧਾਰ ਸਾਲ) 2016 ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਨੂੰ 2001 ਦੇ ਬੇਸ ਵਿੱਚ ਬਦਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਲਈ 2.88 ਦਾ 'ਲਿੰਕਿੰਗ ਫੈਕਟਰ' (Linking Factor) ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫੈਕਟਰ ਲੇਬਰ ਬਿਊਰੋ (Labour Bureau) ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਤੋਂ ਕੱਢਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਗਸਤ 2020 ਵਿੱਚ 2001 ਦੇ ਬੇਸ 'ਤੇ CPI-IW 338 ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ 2016 ਦੇ ਬੇਸ 'ਤੇ ਇਹ 117.4 ਸੀ। 338 ਨੂੰ 117.4 ਨਾਲ ਭਾਗ ਕਰਨ 'ਤੇ 2.87 ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਕਨਵਰਜ਼ਨ (ਬਦਲਾਅ) ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਗਣਨਾ ਨੂੰ ਉਦਾਹਰਨ ਨਾਲ ਸਮਝੋ

ਮੰਨ ਲਓ ਕਿਸੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਦੀ ਬੇਸਿਕ ਸੈਲਰੀ (ਮੂਲ ਤਨਖਾਹ) ₹50,000 ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ (ਜਨਵਰੀ 2026 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ) ਡੀਏ 58% ਹੈ।

ਡੀਏ ਦੀ ਰਕਮ = (58 × 50000) ÷ 100 = ₹29,000

ਇਹ ਕੁੱਲ ਸੈਲਰੀ (Total Salary) ਵਿੱਚ ਵਾਧੂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਹੁਣ ਜੇਕਰ ਜਨਵਰੀ 2026 ਤੋਂ ਡੀਏ 60% ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ (ਤਾਜ਼ਾ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਅਨੁਸਾਰ 2% ਵਾਧਾ):

ਨਵਾਂ ਡੀਏ = (60 × 50000) ÷ 100 = ₹30,000

ਵਾਧਾ = ₹30,000 - ₹29,000 = ₹1,000 ਪ੍ਰਤੀ ਮਹੀਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ।

ਭਾਵ ਮਹਿੰਗਾਈ ਭੱਤਾ ਵਧਣ ਨਾਲ ਸੈਲਰੀ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧਾ ਫਾਇਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪੈਨਸ਼ਨਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸੇ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ 'ਤੇ ਡੀਅਰਨੈਸ ਰਿਲੀਫ (DR) ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਅੱਠਵੇਂ ਤਨਖਾਹ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ਾਂ ਦੇਣ ਲਈ 18 ਮਹੀਨਿਆਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। ਉਦੋਂ ਤੱਕ DA/DR ਹਰ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਰਹਿਣਗੇ - ਜਨਵਰੀ 2026, ਜੁਲਾਈ 2026, ਜਨਵਰੀ 2027 ਅਤੇ ਜੁਲਾਈ 2027 ਵਿੱਚ। ਜੇਕਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚਾਰ ਕਿਸ਼ਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ DA ਵਾਧਾ 8% ਦੀ ਬਜਾਏ 10% ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਫਿੱਟਮੈਂਟ ਫੈਕਟਰ (Fitment Factor) ਉੱਚਾ ਤੈਅ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਸਦਾ ਸਿੱਧਾ ਮਤਲਬ ਹੈ - ਨਵੀਂ ਸੈਲਰੀ, ਪੈਨਸ਼ਨ ਅਤੇ ਏਰੀਅਰ ਤਿੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਫਾਇਦਾ। ਇਸ ਲਈ DA ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹਰ 1% ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਮੌਜੂਦਾ ਰਾਹਤ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਤਨਖਾਹ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਧਾਰ ਵੀ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।