- ਸ਼ਹਿਰ ਚੁਣੋ
- ਈ-ਪੇਪਰ
- ਵੈੱਬ ਸਟੋਰੀਜ਼
ਨਵੰਬਰ 2025 ਵਿੱਚ, ਬੈਂਕ ਫਾਰ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸੈਟਲਮੈਂਟਸ (BIS) ਨੇ ਕੁੱਲ ਜਾਇਦਾਦ (Total Assets) ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਇਸ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) ਅਤੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬੈਂਕ ਕਿੱਥੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ।

ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ। ਸਾਲ 2025 ਬੀਤ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਵੀ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ (Central Banks) ਦੀ ਬੈਲੇਂਸ ਸ਼ੀਟ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਸਬੂਤ ਹੈ ਕਿ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੇ ਦਬਾਅ, ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ (Geopolitical) ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾਵਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਤੀ ਸਥਿਤੀਆਂ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੰਟਰੋਲ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੈ।
ਨਵੰਬਰ 2025 ਵਿੱਚ, ਬੈਂਕ ਫਾਰ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸੈਟਲਮੈਂਟਸ (BIS) ਨੇ ਕੁੱਲ ਜਾਇਦਾਦ (Total Assets) ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਇਸ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) ਅਤੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬੈਂਕ ਕਿੱਥੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ।
ਦੁਨੀਆ ਦੇ 10 ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ (ਸੰਪਤੀ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ)
| ਰੈਂਕ | ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਦਾ ਨਾਮ | ਕੁੱਲ ਸੰਪਤੀ (ਲਗਭਗ) | ਦੇਸ਼/ਖੇਤਰ |
| 1 | ਯੂਰਪੀਅਨ ਸੈਂਟਰਲ ਬੈਂਕ (ECB) | $7.13$ ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ | ਯੂਰਪ (ਯੂਰੋ ਜ਼ੋਨ) |
| 2 | ਪੀਪਲਜ਼ ਬੈਂਕ ਆਫ ਚਾਈਨਾ (PBOC) | $6.62$ ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ | ਚੀਨ |
| 3 | ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ (Fed) | $6.59$ ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ | ਅਮਰੀਕਾ |
| 4 | ਬੈਂਕ ਆਫ ਜਾਪਾਨ (BoJ) | $4.51$ ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ | ਜਾਪਾਨ |
| 5 | ਸਵਿਸ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬੈਂਕ (SNB) | $1.10$ ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ | ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ |
| 6 | ਬੈਂਕ ਆਫ ਇੰਗਲੈਂਡ (BoE) | $1.00$ ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ | ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ |
| 7 | ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) | $911.4$ ਅਰਬ (Billion) | ਭਾਰਤ |
| 8 | ਸੈਂਟਰਲ ਬੈਂਕ ਆਫ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ | $898.2$ ਅਰਬ | ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ |
| 9 | ਮੌਨੀਟਰੀ ਅਥਾਰਟੀ ਆਫ ਸਿੰਗਾਪੁਰ | $610.0$ ਅਰਬ | ਸਿੰਗਾਪੁਰ |
| 10 | ਹਾਂਗਕਾਂਗ ਮੌਨੀਟਰੀ ਅਥਾਰਟੀ | $533.6$ ਅਰਬ | ਹਾਂਗਕਾਂਗ |
ਪਹਿਲੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਕੌਣ?
ਯੂਰੋ ਖੇਤਰ ਦੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਸੈਂਟਰਲ ਬੈਂਕ (ECB) ਕੋਲ ਅਕਤੂਬਰ 2025 ਤੱਕ ਕੁੱਲ $7.13 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਦੀ ਸੰਪਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੀਪਲਜ਼ ਬੈਂਕ ਆਫ ਚਾਈਨਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕੋਲ $6.62 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਹਨ, ਅਤੇ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਟੇਟਸ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਕੁੱਲ ਸੰਪਤੀ $6.59 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਕੋਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਦੀ ਅੱਧੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੰਪਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸੰਪਤੀ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਕਿਸ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਹੈ?
ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਆਪਣੀ ਘੱਟ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, $1.1 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਸੰਪਤੀ ਨਾਲ ਚੌਥੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੰਪਤੀ ਵਾਲੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਦਬਦਬਾ ਹੈ। ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਉਭਰਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਮਾਰਕੀਟਾਂ (Emerging Markets) ਵੀ ਕਾਫੀ ਤਰੱਕੀ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) ਕੁੱਲ ਲਗਪਗ $911 ਬਿਲੀਅਨ ਦੀ ਸੰਪਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸੱਤਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ $898 ਬਿਲੀਅਨ ਦੀ ਕੁੱਲ ਸੰਪਤੀ ਨਾਲ ਅੱਠਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਹੈ।