ਜੰਗ ਖ਼ਤਮ, ਬਲੈਕਮੇਲਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ! ਇਰਾਨ ਨੇ 'ਹੋਰਮੁਜ਼' 'ਤੇ ਰੱਖੀ ਟੋਲ ਦੀ ਸ਼ਰਤ; ਹਰ ਜਹਾਜ਼ ਤੋਂ 20 ਲੱਖ ਡਾਲਰ ਵਸੂਲਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ

ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: ਇਰਾਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ (Iran-US Ceasefire) ਵਿਚਾਲੇ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੇ ਐਲਾਨ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਨੇ ਸੁਖ ਦਾ ਸਾਹ ਲਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਵਜ੍ਹਾ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂਮੱਧ ਦਾ ਖੁੱਲ੍ਹਣਾ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੁੜ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ 'ਤੇ ਹੀ ਜੰਗਬੰਦੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਤੇਹਰਾਨ ਅਤੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਦੋਵੇਂ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਦੇ ਰਸਤੇ ਮਾਲ ਦੀ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਨੂੰ ਸੁਖਾਲਾ ਬਣਾਉਣ 'ਤੇ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਪਰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਆਈਆਂ ਹਨ ਕਿ ਇਰਾਨ ਹੁਣ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਤੋਂ 'ਟੋਲ ਫੀਸ' ਵਸੂਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਰਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਸੱਯਦ ਅੱਬਾਸ ਅਰਾਘਚੀ ਨੇ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨਵੇਂ ਜੰਗਬੰਦੀ ਸਮਝੌਤੇ ਤਹਿਤ ਅਗਲੇ ਦੋ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੱਕ ਇਰਾਨ ਦੇ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਆਵਾਜਾਈ ਸੰਭਵ ਹੋਵੇਗੀ।

ਪ੍ਰਤੀ ਜਹਾਜ਼ 20 ਲੱਖ ਡਾਲਰ ਦੀ ਫੀਸ

ਕੁਝ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਰਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਤੀ ਜਹਾਜ਼ 20 ਲੱਖ ਡਾਲਰ (ਲਗਭਗ 16.6 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ) ਦੀ ਫੀਸ ਲਈ ਜਾਵੇਗੀ। 'ਐਸੋਸੀਏਟਡ ਪ੍ਰੈਸ' ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਇਰਾਨ ਦੀ ਸੰਸਦ ਨੇ 7 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖਰੜਾ ਬਿੱਲ (Draft Bill) ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸ ਟੋਲ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਹੋਰਮੁਜ਼ ਟੋਲ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਕਮਾਈ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁੜ ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।

ਅਰਬਾਂ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮਾਲੀਏ ਦੀ ਉਮੀਦ

ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਇਰਾਨ ਦੀ 'ਫਾਰਸ ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀ' ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਰਾਨ ਨੇ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਟੋਲ ਫੀਸ ਦੀ ਤਜਵੀਜ਼ ਰੱਖੀ ਸੀ। ਜੇਕਰ ਇਰਾਨ ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਫਸੇ 2,000 ਤੋਂ 3,000 ਵਪਾਰਕ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰੇਕ ਤੋਂ 2 ਮਿਲੀਅਨ (20 ਲੱਖ) ਡਾਲਰ ਦੀ ਫੀਸ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ 4-6 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਜੁਟਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਰਕਮ ਪਨਾਮਾ ਅਤੇ ਸਵੇਜ਼ ਵਰਗੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਹਿਰਾਂ ਦੇ ਸਾਲਾਨਾ ਟੋਲ ਮਾਲੀਏ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਹੈ।

ਸਾਲਾਨਾ 90 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਤੱਕ ਦੀ ਕਮਾਈ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ

ਜੇਪੀ ਮੋਰਗਨ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਰਾਨ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 100-130 ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਫੀਸ ਵਸੂਲਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਰਾਨ ਨੂੰ ਸਾਲਾਨਾ 70-90 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦਾ ਮਾਲੀਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।