ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਦੀ ਵਾਰਡਬੰਦੀ ਨੇ ਸਾਫ਼ ਕੀਤੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ

-ਇਸਤਰੀ ਰਾਖਵੇਂ ਵਾਰਡਾਂ ਨਾਲ ਸਥਾਨਕ ਸਿਆਸਤ ’ਚ ਨਵਾਂ ਸੰਤੁਲਨ

-ਪੁਰਾਣੇ ਬਜ਼ਾਰ ਤੇ ਨਵੀਆਂ ਕਾਲੋਨੀਆਂ ਦਾ ਮਿਲਾਪ ਤੋ ਵਾਰਡਾਂ ’ਚ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਝਲਕ

-ਪਿੰਡ-ਸ਼ਹਿਰ ਸੰਯੋਗ ਵਾਲੇ ਇਲਾਕੇ ਵੀ ਆਏ ਨਿਗਮ ਦੇ ਘੇਰੇ ’ਚ

ਹਰਨੇਕ ਸਿੰਘ ਜੈਨਪੁਰੀ, ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ, ਕਪੂਰਥਲਾ : ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਪੰਜਾਬ ਮਿਊਸਪਲ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਐਕਟ 1976 ਅਧੀਨ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਕਪੂਰਥਲਾ ਦੀ ਵਾਰਡਬੰਦੀ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਕੁੱਲ 50 ਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਇਸ ਨਿਗਮ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 1 ਤੋਂ 25 ਤੱਕ ਦੀ ਹੱਦਬੰਦੀ ਅਤੇ ਮੁਹੱਲਿਆਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰਿਤ ਵੇਰਵਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਭੂਗੋਲਿਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਹਿਲੀ ਕਿਸ਼ਤ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਏ ਗਏ 16 ਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈ ਵਾਰਡ ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਰਾਖਵੇਂ ਹਨ, ਜੋ ਸਥਾਨਕ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 1, 3, 5, 7, 9, 11, 13, 15, 17, 19, 21, 23 ਅਤੇ 25 ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਤੁਲਨ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਿਆਂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਰਾਖਵੇਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 20 ਪਿੱਛੜੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂ ਹੈ। ਇਹ ਰਾਖਵੇਂ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਵਿੱਚ ਹਰ ਵਰਗ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜਦਕਿ ਬਾਕੀ ਵਾਰਡ ਆਮ ਵਰਗ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਹਨ।

ਭੂਗੋਲਿਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਹ ਵਾਰਡ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਰਸਤੇ, ਗਲੀਆਂ ਅਤੇ ਅਹਿਮ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 1 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੁਭਾਨਪੁਰ ਰੋਡ ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਗੋਇੰਦਵਾਲ ਸਾਹਿਬ ਰੋਡ ਤੇ ਅਸ਼ੋਕ ਰੋਡ ਰਾਹੀਂ ਮੁੜ ਆਪਣੇ ਆਰੰਭਿਕ ਬਿੰਦੂ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 2 ਵਿੱਚ ਬਾਬਾ ਬਾਲਾ ਲਾਲ ਜੀ ਮੰਦਰ ਰੋਡ, ਆਦਰਸ਼ ਨਗਰ ਅਤੇ ਫਤਿਹ ਬਜ਼ਾਰ ਵਰਗੇ ਇਲਾਕੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 3 ਵਿੱਚ ਐਮ.ਡੀ.ਐਸ.ਡੀ ਮਾਡਲ ਸਕੂਲ ਇਲਾਕਾ ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਤਲਾਬ ਰੋਡ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੀਆਂ ਗਲੀਆਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 4 ਤੋਂ 6 ਤੱਕ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਜਲੰਧਰ ਰੋਡ, ਦੇਵੀ ਤਲਾਬ ਰੋਡ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੋਮ ਗਾਰਡ ਦਫ਼ਤਰ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਹਾਇਸ਼ੀ ਗਲੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਸਮੇਟਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਹਿੱਸਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਮਿਲੇ-ਝੁਲੇ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 5, ਜੋ ਕਿ ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂ ਹੈ, ਮਾਲ ਰੋਡ (ਜਲੰਧਰ ਰੋਡ), ਕੇਸਰੀਆ ਬਜ਼ਾਰ ਅਤੇ ਕਲਾਕ ਟਾਵਰ ਇਲਾਕਿਆਂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਵਪਾਰਕ ਹਿੱਸੇ ਹਨ।

ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 7 ਅਤੇ 8 ਵਿੱਚ ਚੂਹੜਵਾਲ ਰੋਡ, ਡੇਰਾ ਸਾਹਿਬ ਰੋਡ, ਅਜੀਤ ਨਗਰ ਅਤੇ ਸੁਭਾਨਪੁਰ ਰੋਡ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਅਤੇ ਨਗਰ-ਪ੍ਰਦੇਸ਼ੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਾਮਿਲੀਅਤ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਫੈਲਾਅ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 9 ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਖੇਤਰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਨਗਰ, ਹਮੀਰਾਂ ਰੋਡ ਅਤੇ ਵਿੱਲਾ ਕੋਠੀ ਇਲਾਕੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 10 ਤੋਂ 12 ਤੱਕ ਦੇ ਖੇਤਰ ਪਿੰਡ ਦਬੁਰਜੀ, ਬਿਸ਼ਨਪੁਰਾ ਅਤੇ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਰੋਡ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਅਤੇ ਪਿੰਡਾਣੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਮਿਲਾਪ ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 11 ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂ ਹੈ ਅਤੇ ਗੁਰੂਦੁਆਰਾ ਰੋਡ, ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਚੌਂਕ ਅਤੇ ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 13 ਅਤੇ 14 ਵਿੱਚ ਅਰਬਨ ਅਸਟੇਟ, ਸੈਂਟਰ ਪਾਰਕ, ਲਾਇਲਪੁਰ ਖਾਲਸਾ ਰੋਡ, ਮਿਲਟਰੀ ਗਰਾਊਂਡ ਅਤੇ ਸਟੇਡੀਅਮ ਰੋਡ ਵਰਗੇ ਵਿਕਸਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਇਲਾਕੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਖੇਤਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਝਲਕ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 15 (ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂ) ਅਤੇ 16 ਵਿੱਚ ਮਨਸੂਰਵਾਲ ਕਲੋਨੀ, ਪੀਰ ਚੌਧਰੀ ਰੋਡ, ਸਾਊਥ ਸਿਟੀ ਅਤੇ ਗਰੀਨ ਪਾਰਕ ਵਰਗੇ ਨਵੇਂ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਇਲਾਕੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਕੜੀ ’ਚ ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਤੁਲਨ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਿਆਂ ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 17, 19, 21, 23 ਅਤੇ 25 ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਰਾਖਵੇਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 20 ਪਿੱਛੜੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂ ਹੈ। ਇਹ ਰਾਖਵੇਂ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਵਿੱਚ ਹਰ ਵਰਗ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 17 ਕੋਟ ਰੋਡ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਪੁਆਖਾ ਜਗੀਰਾਂ, ਜਲੰਧਰ ਰੋਡ, ਮੇਨ ਸਾਊਥ ਸਿਟੀ ਰੋਡ, ਅਰਬਨ ਅਸਟੇਟ ਅਤੇ ਜੁਡੀਸ਼ੀਅਲ ਕੋਰਟ ਰੋਡ ਤੱਕ ਫੈਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਦੀ ਪੂਰਬੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਹੱਦਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਿਕਸਤ ਹੋ ਰਿਹਾ ਖੇਤਰ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 18 ਵਿੱਚ ਮਾਰਕਫੈਡ ਗੋਦਾਮ ਰੋਡ, ਸਰਕੂਲਰ ਰੋਡ, ਮਨਸੂਰਵਾਲ ਪਿੰਡ, ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਔਜਲਾ ਦੇ ਕੱਚੇ ਰਸਤੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਖੇਤਰ ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਗੋਦਾਮੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨਾਲ ਕਾਫ਼ੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 19, ਜੋ ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂ ਹੈ, ਪਿੰਡ ਔਜਲਾ, ਕਾਲਾ ਸੰਘਾਂ ਰਸਤਾ, ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਗਲੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਜਗਜੀਤ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਵਰਕਸ ਅਤੇ ਸਾਧੂ ਰਾਮ ਵਾਲੀ ਗਲੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ ਸਮੇਟਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਅਰਧ-ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੇਤਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 20 ਵਿੱਚ ਮਾਰਕਫੈਡ ਗੋਦਾਮ, ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਰੋਡ, ਗੁਡਸ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਰੋਡ, ਕੈਪਟਨ ਝਗੜ ਸਿੰਘ ਸਮਾਧ, ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਬੱਤਰਾ ਹਸਪਤਾਲ ਵਾਲੀਆਂ ਗਲੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਵਾਰਡ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਆਵਾਜਾਈ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 21 ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ, ਕਾਲਾ ਸੰਘਾਂ ਰੋਡ ਅਤੇ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਦੀ ਪੂਰਬੀ ਹੱਦ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਫੈਲਾਅ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 22 ਅਤੇ 23 ਵਿੱਚ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਰੋਡ, ਜਲੰਧਰ ਰੋਡ, ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਰੋਡ ਅਤੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਗਲੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਇਲਾਕੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨਾਂ, ਵਪਾਰਕ ਮਾਰਕੀਟਾਂ ਅਤੇ ਆਵਾਜਾਈ ਦੇ ਕੇਂਦਰਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਜੋੜਦੇ ਹਨ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 24 ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਮਾਲ ਰੋਡ, ਸਰਕੂਲਰ ਰੋਡ, ਬੱਤਰਾ ਹਸਪਤਾਲ, ਸਰਕਾਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲਿੰਕ ਗਲੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਖੇਤਰ ਦਿਨ-ਚੜ੍ਹਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹੈ। ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 25, ਜੋ ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂ ਹੈ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਬਜ਼ਾਰ, ਕਾਇਮਪੁਰ ਰੋਡ, ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਰੋਡ ਅਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਰਹਾਇਸ਼ੀ ਗਲੀਆਂ—ਪਿਆਰਾ ਸਿੰਘ, ਦਰਸਨ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਕੁੰਦਨ ਵਾਲੀਆਂ—ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਪੁਰਾਣੇ ਬਜ਼ਾਰਾਂ ਅਤੇ ਘਣੀ ਅਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਮੁਹੱਲਿਆਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਸਾਰ ਦੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 1 ਤੋਂ 16 ਤੱਕ ਦੀ ਇਹ ਵਾਰਡਬੰਦੀ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਕਪੂਰਥਲਾ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਨਵੇਂ ਵਿਕਸਤ ਹੋ ਰਹੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਇੱਕ ਸੰਤੁਲਿਤ ਅਤੇ ਵਿਵਸਥਿਤ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਢਾਂਚਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਚੋਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਸੁਚਾਰੂ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਹਰ ਇਲਾਕੇ ਨੂੰ ਯੋਗ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਾ ਦੇਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਵੀ ਦਰਪਣ ਹੈ। ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਕਪੂਰਥਲਾ ਦੀ ਵਾਰਡਬੰਦੀ ਦੇ ਦੂਜੇ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਵਾਰਡ ਨੰਬਰ 17 ਤੋਂ 25 ਤੱਕ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਫੈਲਦੇ ਨਕਸ਼ੇ, ਆਵਾਜਾਈ ਦੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਜਾਲ ਅਤੇ ਪਿੰਡ-ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਦੀ ਇੱਕ ਸੰਪੂਰਨ ਤਸਵੀਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਹਿੱਸਾ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਕਪੂਰਥਲਾ ਹੁਣ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਸ਼ਹਿਰ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਿਕਸਤ ਹੁੰਦਾ ਸ਼ਹਿਰੀ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਰਿਹਾ ਹੈ।