ਰੰਗਾਂ ਦੀ ਸਤਰੰਗੀ ਪੀਂਘ ਹੋਲੀ ਖੇਡਦੇ ਸਮੇਂ ਰਹੋ ਸਾਵਧਾਨ

ਅਮਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਵੇਹਗਲ, ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ, ਜਲੰਧਰ : ਰੰਗਾਂ ਦੀ ਸਤਰੰਗੀ ਪੀਂਘ ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ ਖਿੰਡੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਛੋਟੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਵੱਡੇ ਤੱਕ ਹਰ ਕੋਈ ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਮਨਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਇਹ ਖੁਸ਼ੀ ਦੁਖਦਾਈ ਮੋੜ ਲੈ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਹਾਦਸਿਆਂ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ’ਚ ਜੋ ਕਿ ਛੋਟੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਭਿਆਨਕ ਤੱਕ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕੀ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਮਾਹਿਰ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦਾ
-----------------------------
ਅੱਖਾਂ ’ਚ ਰੰਗ ਜਾਣ 'ਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦੇ : ਡਾ. ਅਰੋੜਾ
ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਮਾਹਿਰ ਡਾਕਟਰ ਅਮਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਅਰੋੜਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਰਸਾਇਣਕ ਪੇਂਟਾਂ ’ਚ ਪਾਰਾ, ਐਸਬੈਸਟਸ, ਸਿਲਿਕਾ, ਮੀਕਾ ਤੇ ਸੀਸਾ ਵਰਗੇ ਖਤਰਨਾਕ ਰਸਾਇਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਚਮੜੀ ਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਅੱਖਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਨਕਲੀ ਰੰਗਾਂ ਤੇ ਰਸਾਇਣ-ਅਧਾਰਤ ਗੁਲਾਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ’ਚ ਗੰਭੀਰ ਜਲਣ, ਦਰਦ, ਲਾਲੀ, ਪਾਣੀ, ਕੌਰਨੀਅਲ ਘਬਰਾਹਟ, ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ, ਧੁੰਦਲੀ ਨਜ਼ਰ, ਜਾਂ ਅਲਸਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ, ਗੁਬਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਗੰਭੀਰ ਸੱਟਾਂ ਨਜ਼ਰ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਰੰਗ ਅੱਖਾਂ ’ਚ ਜਾਣ 'ਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਵੀ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਸਾਵਧਾਨੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਅੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕੰਨਜਕਟਿਵਾਇਟਿਸ, ਕੌਰਨੀਅਲ ਅਲਸਰ, ਗਲਾਕੋਮਾ, ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ’ਚ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਸਰਜਰੀ ਕਰਵਾਈ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੋਲੀ ਨਹੀਂ ਖੇਡਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਭਾਵੇਂ ਅੱਖਾਂ ਦਾ ਰੰਗ ਮਾਮੂਲੀ ਜਾਪਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
----------------------------
ਅੱਖਾਂ ਤੇ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਤੋਂ ਬਚੋ : ਡਾ. ਅਮਨਦੀਪ ਸਿੰਘ
ਡਾਕਟਰ ਅਮਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਅਰੋੜਾ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਲੀ ਦੇ ਜਸ਼ਨਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਆਪਣੇ ਚਿਹਰੇ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਤੋਂ ਬਚੋ। ਜੇਕਰ ਰੰਗ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ’ਚ ਲੱਗ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਗੜਨ ਤੋਂ ਬਚੋ। ਰਗੜਨ ਨਾਲ ਰੰਗ ’ਚ ਮੌਜੂਦ ਰਸਾਇਣ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ’ਚ ਡੂੰਘਾਈ ਤੱਕ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਜਲਣ ਤੇ ਲਾਲੀ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਧੋਵੋ।
-----------------------------
ਨਕਲੀ ਰੰਗ ਅੱਖਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖ਼ਤਰਨਾਕ : ਡਾ. ਸੱਚਰ
ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਡਾਕਟਰ ਰਮੇਸ਼ ਸੱਚਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਨਕਲੀ ਰੰਗ ਅੱਖਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਲੀਡ ਆਕਸਾਈਡ, ਮਰਕਰੀ ਸਲਫਾਈਡ ਤੇ ਤਾਂਬੇ ਦੇ ਸਲਫਾਈਟ ਵਰਗੇ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਰਸਾਇਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਨਜ਼ਰ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਰੰਗਾਂ ’ਚ ਮੌਜੂਦ ਰਸਾਇਣ ਅੱਖਾਂ ’ਚ ਜਲਣ ਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਾਣੀ ਭਰਨ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨੀ ਕੱਚ ਤੇ ਭਾਰੀ ਧਾਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕੌਰਨੀਆ ਦੇ ਖੁਰਚਣ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਸਪਰੇਅ ਬੋਤਲ ਨੂੰ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਤੇਜ਼ ਧਾਰਾ ਨਾਲ ਛਿੜਕਣ ਤੋਂ ਬਚੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕੌਰਨੀਆ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
-------------------------
ਕੰਟੈਕਟ ਲੈਂਸ ਨਾ ਵਰਤੋ : ਡਾ. ਮਾਰਕਨ
ਡਾਕਟਰ ਅਮਨਦੀਪ ਮਾਰਕਨ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਹੋਲੀ ਖੇਡਦੇ ਸਮੇਂ ਕੰਟੈਕਟ ਲੈਂਸ ਪਹਿਨਣ ਨਾਲ ਕੰਟੈਕਟ ਲੈਂਸਾਂ ਰਾਹੀਂ ਰੰਗ ਤੇ ਰਸਾਇਣਕ ਕਣ ਅੱਖਾਂ ’ਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸੱਟ ਲੱਗ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅੱਖਾਂ ’ਚ ਰੰਗੀਨ ਪਾਣੀ ਜਾਣ ਨਾਲ ਗੰਭੀਰ ਦਰਦ ਅਤੇ ਸੋਜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਰੰਗੀਨ ਧੂੜ ਢਿੱਲੇ ਵਾਲਾਂ 'ਤੇ ਇਕੱਠੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਫਿਰ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ’ਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਜੂੜੇ ’ਚ ਬੰਨ੍ਹਣ ਜਾਂ ਟੋਪੀ ਜਾਂ ਸਕਾਰਫ਼ ਨਾਲ ਢੱਕਣ ਨਾਲ ਜਲਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਘੱਟ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਹੱਥ ਲਗਾਤਾਰ ਰੰਗਾਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ’ਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਆਪਣੇ ਚਿਹਰੇ ਜਾਂ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਤੋਂ ਬਚੋ। ਆਪਣੇ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨੂੰ ਹਲਕੇ ਸਾਬਣ ਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਧੋਵੋ।
-----------------------
ਮਾਮੂਲੀ ਦਰਦ ਨੂੰ ਵੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਲਓ : ਡਾ. ਸੋਢੀ
ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਡਾਕਟਰ ਬੀਕੇ ਸੋਢੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਹੋਲੀ ਦੌਰਾਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਛੋਟੇ-ਮੋਟੇ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰ ਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਸੋਚਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੀ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ ਪਰ ਇਲਾਜ ’ਚ ਦੇਰੀ ਕਰਨ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਲਾਗ, ਧੁੰਦਲੀ ਨਜ਼ਰ, ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਮਲਿਆਂ ’ਚ, ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਈ ਨੁਕਸਾਨ ਵਰਗੀਆਂ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਹੋਲੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੱਖਾਂ ਹਰ ਸਮੇਂ ਲਾਲ ਤੇ ਨਮ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਖੁਜਲੀ, ਜਲਣ, ਧੁੰਦਲੀ ਨਜ਼ਰ, ਜਾਂ ਰੋਸ਼ਨੀ ਪ੍ਰਤੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ, ਦਰਦ, ਜਾਂ ਜਲਣ, ਤਾਂ ਸਵੈ-ਇਲਾਜ ਨਾ ਕਰੋ,ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਵਿਗੜ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤੁਰੰਤ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰੋ।
--------------------------
ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਾਲੇ ਐਨਕਾਂ ਲਾਓ : ਡਾ. ਜਗਦੀਪ ਸਿੰਘ
ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਮਾਹਿਰ ਡਾਕਟਰ ਜਗਦੀਪ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਹੋਲੀ ਖੇਡਦੇ ਸਮੇਂ ਐਨਕਾਂ ਲਗਾਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਉੱਡਦਾ ਗੁਲਾਲ, ਸੁੱਟੇ ਗਏ ਰੰਗਦਾਰ ਪਾਣੀ, ਪਾਣੀ ਦੇ ਗੁਬਾਰੇ ਅਤੇ ਸਿੱਧੀ ਧੁੱਪ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਲਟਰਾਵਾਇਲਟ ਕਿਰਨਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਬਚਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਚੰਗੀ ਕੁਆਲਿਟੀ ਦੀਆਂ ਐਨਕਾਂ ਲਾ ਲਓ, ਜੋ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਢੱਕਦੀਆਂ ਹਨ।