ਲੁਕਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ 1939 ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਘੰਟਾ ਘਰ ਦੀ ਅਸਲ ਪਛਾਣ

ਰਿਤਿਸ਼ ਕੁੱਕੜ.ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਗਰਣ, ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ:ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਰਾਮ ਨਰਾਇਣ ਪੈਡੀਵਾਲ ਕਲਾਕ ਟਾਵਰ (ਘੰਟਾ ਘਰ) ਅੱਜ ਵੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਵਿਰਾਸਤ ਦਾ ਅਹਿਮ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਸਾਲ 1939 ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕਲਾਕ ਟਾਵਰ ਹੁਣ 87 ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਬਦਲ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਘੰਟਾ ਘਰ ਅੱਜ ਵੀ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਸਮ੍ਰਿੱਧ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਕਹਾਣੀ ਸਮੇਟੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ। ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਘੰਟਾ ਘਰ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਦਾ ਸਾਰਾ ਖਰਚਾ ਸੇਠ ਰਾਮ ਨਰਾਇਣ ਪੈਡੀਵਾਲ ਦੀ ਪੁੱਤਰੀ ਨਰਬਦਾ ਨੇ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਕਰੀਬ 22 ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਹੋਈ ਇਹ ਇਮਾਰਤ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਧਰੋਹਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣ ਗਈ।

ਦੁਖਦਾਈ ਕਹਾਣੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੈ ਘੰਟਾ ਘਰ ਦੀ ਨੀਂਹ

ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸੇਠ ਰਾਮ ਨਰਾਇਣ ਪੈਡੀਵਾਲ ਦੀ ਮੌਤ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਇਕਲੌਤੀ ਧੀ ਨਰਬਦਾ ਦੀ ਵੀ ਕੋਈ ਸੰਤਾਨ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਦੌਰਾਨ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਜੱਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦਾ ਵਾਰਸ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਹੋਰ ਵਾਰਸਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਆ ਗਈ। ਪਿਤਾ ਦੀ ਯਾਦ ਨੂੰ ਸਦੀਵੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਨਰਬਦਾ ਨੇ ਇਹ ਘੰਟਾ ਘਰ ਤਿਆਰ ਕਰਵਾਇਆ, ਜੋ ਅੱਜ ਵੀ ਉਸ ਭਾਵਨਾ ਦਾ ਜੀਵੰਤ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।

ਬਰਮਿੰਘਮ ਤੋਂ ਮੰਗਵਾਈ ਗਈ ਸੀ ਘੜੀ ਦੀ ਮਸ਼ੀਨ

ਘੰਟਾ ਘਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਖ਼ਾਸੀਅਤ ਇਸ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਘੜੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਸ਼ੀਨ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਬਰਮਿੰਘਮ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਮੰਗਵਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਕਰੀਬ 95 ਫੁੱਟ ਉੱਚੀ ਇਹ ਇਮਾਰਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਐਸ.ਡੀ. ਵਾਸਨ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਵਾਸਤੂਕਲਾ ਦਾ ਨਮੂਨਾ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

6 ਜੂਨ 1939 ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ

ਇਸ ਇਤਿਹਾਸਕ ਇਮਾਰਤ ਦਾ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ 6 ਜੂਨ 1939 ਨੂੰ ਤਤਕਾਲੀ ਫ਼ਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਐਮ.ਆਰ. ਸਚਦੇਵ ਵੱਲੋਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਮਾਗਮ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਜਲੰਧਰ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦੇ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਸ਼ੀਪਸ਼ੈਂਕਸ ਆਈ.ਸੀ.ਐਸ. ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਘੰਟਾ ਘਰ ਦੇ ਚਾਰਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਪੰਜਾਬੀ, ਹਿੰਦੀ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗੇ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ ਅੱਜ ਵੀ ਉਸ ਦੌਰ ਦੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਏਕਤਾ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਹੱਤਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਸੰਭਾਲ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਵਿਰਾਸਤੀ ਧਰੋਹਰ

ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਘੰਟਾ ਘਰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਇਮਾਰਤ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਦੀ ਅਸਲ ਕਹਾਣੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੁੰਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਲੋੜ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਇਤਿਹਾਸਕ ਧਰੋਹਰ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਇਹ ਅਨਮੋਲ ਵਿਰਾਸਤ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹੇ।

ਕਦੇ ਸੀ ਕਾਰ ਫ੍ਰੀ ਜ਼ੋਨ, ਹੁਣ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਦੇ ਬੋਝ ਹੇਠ

ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਰਾਮ ਨਰਾਇਣ ਪੈਡੀਵਾਲ ਘੰਟਾ ਘਰ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਕਾਰ ਫ੍ਰੀ ਜ਼ੋਨ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਮਕਸਦ ਵਿਰਾਸਤੀ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨੂੰ ਨਿਖਾਰਨਾ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸੁਖਦ ਮਾਹੌਲ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਣਾ ਸੀ। ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਦੌਰਾਨ ਘੰਟਾ ਘਰ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਵਾਹਨਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਸੀਮਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਇਤਿਹਾਸਕ ਧਰੋਹਰ ਨੂੰ ਨੇੜਿਓਂ ਦੇਖਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ। ਹੁਣ ਵਧਦੀ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਕਾਰਨ ਇਲਾਕੇ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਰੌਣਕ ਘੱਟਦੀ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੀ ਹੈ।ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਸੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਘੰਟਾ ਘਰ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤੀ ਮਹੱਤਤਾ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਿਆਂ ਇਸ ਖੇਤਰ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਮੁੜ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਉਪਰਾਲੇ ਕੀਤੇ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।