ਟਰੰਪ ਦਾ ਟੈਰਿਫ, ਚੀਨ ਦੀ ਚਾਲ ਅਤੇ AI ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ; ਭਾਰਤ ਦੀ ਕੀ ਹੈ ਪਲਾਨਿੰਗ? ਆਰਥਿਕ ਸਰਵੇ 'ਚ ਵੱਡਾ ਦਾਅਵਾ

ਜਾਸ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ : ਸਾਲ 2025 ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਾੜਾ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸਾਲ 2026 ਵੀ ਬਹੁਤ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਯਾਨੀ ਇਸਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਜਾਰੀ ਹੈ।

ਪਰ ਆਰਥਿਕ ਸਰਵੇਖਣ 2025-26 ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਰੁਪਏ ਦਾ 91-92 ਦਾ ਪੱਧਰ ਇਸਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦਾ ਘੱਟ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ। ਅੱਜ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਆਰਥਿਕ ਸਰਵੇਖਣ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਦੀ ਹਾਲੀਆ ਗਿਰਾਵਟ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਰੁਪਏ ਦਾ ਘਟਣਾ ਚਿੰਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ

ਸਰਵੇਖਣ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਆਰਥਿਕ ਮੂਲ ਸਿਧਾਂਤ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉੱਚ ਵਿਕਾਸ ਦਰ, ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਮਹਿੰਗਾਈ, ਕਾਰਪੋਰੇਟਾਂ ਅਤੇ ਬੈਂਕਾਂ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਸਥਿਤੀ, ਉਧਾਰ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਨਿਰੰਤਰ ਵਾਧਾ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਮਾਹੌਲ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਰੁਪਿਆ ਦਬਾਅ ਹੇਠ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਆਪਣੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਲਈ, ਢਾਂਚਾਗਤ ਆਰਥਿਕ ਸੁਧਾਰਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇਗੀ। ਸਰਵੇਖਣ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰੁਪਏ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਮੁੱਲ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਦਰਸਾਉਂਦਾ, ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਮੁੱਲ ਘੱਟ ਹੈ (ਇਸਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਤੋਂ ਘੱਟ ਕੀਮਤ)।

ਰੁਪਏ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਵਸਤੂਆਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਵਪਾਰ ਘਾਟਾ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸੇਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪੈਸੇ ਭੇਜਣ (ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਪੈਸਾ) ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਮੁਦਰਾ ਇਸ ਘਾਟੇ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਅਮਰੀਕੀ ਟੈਰਿਫ ਰੁਪਏ ਲਈ ਵੱਡਾ ਖ਼ਤਰਾ

ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਭੁਗਤਾਨ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਪੂੰਜੀ ਪ੍ਰਵਾਹ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਵੀ ਇਹਨਾਂ ਪ੍ਰਵਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਨਿਵੇਸ਼ (FII) ਦੇ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਕਾਰਨ, ਭੁਗਤਾਨ ਸੰਤੁਲਨ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਰੁਪਏ ਦੇ ਮੁੱਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ, ਅਮਰੀਕੀ ਟੈਰਿਫ, ਅਤੇ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵੀ ਰੁਪਏ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਪ੍ਰਵਾਹ 'ਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕੂਲ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਸਰਵੇਖਣ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗਲੋਬਲ ਕਾਰਕਾਂ ਵਜੋਂ ਪਛਾਣਿਆ ਹੈ ਜੋ ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਸਰਵੇਖਣ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 1 ਅਪ੍ਰੈਲ, 2025 ਤੋਂ 22 ਜਨਵਰੀ, 2026 ਤੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਲਗgਭਗ 6.5 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਹੋਰ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਗਿਰਾਵਟ ਸੀ, ਸਰਵੇਖਣ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਮੰਨਿਆ।

ਰੁਪਿਆ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ 92 ਦੇ ਨਵੇਂ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਸਰਵੇਖਣ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਮਜ਼ੋਰ ਰੁਪਿਆ ਇਸ ਸਮੇਂ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ, ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਅਮਰੀਕੀ ਸੁਰੱਖਿਆਵਾਦ ਅਤੇ ਉੱਚ ਟੈਰਿਫਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਘੱਟ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

ਭਾਰਤ ਲਈ ਤਿੰਨ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਖ਼ਤਰੇ

ਸਰਵੇਖਣ ਵਿੱਚ 2026 ਲਈ ਤਿੰਨ ਗਲੋਬਲ ਜੋਖਮ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਦੀ ਰੂਪਰੇਖਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੂੰਜੀ ਪ੍ਰਵਾਹ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਪ੍ਰਵਾਹ ਦੀ ਗਤੀ ਹੌਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਵਧਦੇ ਦਬਾਅ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਘਟਦੀ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਲੈਣ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਕਿ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਆਮ ਹਨ, ਪਰ ਦਰਮਿਆਨੇ ਤੋਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਰੁਪਏ ਦਾ ਮੁੱਲ ਉਤਪਾਦਕਤਾ, ਉੱਚ-ਮੁੱਲ ਵਾਲੇ ਨਿਰਯਾਤ, ਵਿਸ਼ਵ ਮੁੱਲ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਥਿਰ ਨੀਤੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਹੋਵੇਗਾ।

ਸਰਵੇਖਣ ਨੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਬੁਨਿਆਦੀ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਇਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਕਿ ਰੁਪਏ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਇਸ ਸਮੇਂ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਲਈ ਮਦਦਗਾਰ ਸਾਬਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ, ਸਿਰਫ ਢਾਂਚਾਗਤ ਸੁਧਾਰ ਹੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਮੁਦਰਾ ਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਗੇ।